Bankanın ihraç etmeyi planladığı iki farklı borçlanma aracının vadesinden önce geri alınması halinde yatırımcı adına oluşabilecek zararların GVK Geç.6
Bankanın ihraç etmeyi planladığı iki farklı borçlanma
aracının vadesinden önce geri alınması halinde yatırımcı
adına oluşabilecek zararların GVK Geç.67 madde
kapsamında mahsubu hk.
Sayı:
64597866-120[GEÇ.67-2016]-20706
Tarih:
09/11/2016
T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
BÜYÜK MÜKELLEFLER VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü
Sayı :64597866-120[GEÇ.67-2016]-20706 09/11/2016
Konu :Bankanın ihraç etmeyi planladığı iki
farklı borçlanma aracının vadesinden
önce geri alınması halinde yatırımcı
adına oluşabilecek zararların GVK
Geç.67 madde kapsamında mahsubu
İlgide kayıtlı özelge talep formunuzda,
Bankanızın iki farklı borçlanma aracını ihraç etmeyi planladığı, söz konusu ürünlerden
ilkinin ara dönemde kupon ödemesi olmayan sadece vade tarihinde değişken tutarlı kupon
ödemesine sahip olacak olan bir borçlanma aracı olduğu ve ilgili ürünün, sadece nitelikli
yatırımcılara yönelik olarak ihraç edileceği, söz konusu borçlanma aracının vade sonundaki kupon
ödemesi/getirisinin, ilgili ürünün sözleşmesi/izah namesinde açık bir şekilde belirtilecek olan
koşulların gerçekleşmesine bağlı olduğu,
- İhracı planlanan ikinci ürünün ise kredi riskine dayalı borçlanma aracı olduğu, kredi
riskine dayalı borçlanma araçlarının bir ya da birden fazla referans kuruluşun kredi risklerini
barındıran borçlanma araçları olduğu, içerdikleri kredi risklerinin gerçekleşip gerçekleşmemesine
göre farklı nakit akışları yaratılabildiği, söz konusu ürünün de sadece nitelikli yatırımcılara yönelik
ihraç edileceği, vadede elde edilecek getiri önceden belirlenen kredi riskine veya diğer şartlara
göre farklılık göstereceği,
- Tarafınızca ihraç edilecek söz konusu borçlanma araçlarını yatırımcı talebi üzerine,
Bankanızca bir daha satışa sunulmamak üzere vadesinden önce geri alınmasının söz konusu
olabileceği, ilgili ürünlerin yatırımcı tarafından vadeden önce geri satılmak istenmesi durumunda o
tarihteki piyasa değeri üzerinden işlem gerçekleşeceği, vadeden önce gerçekleştirilen ilgili satış
işlemi sonucunda, piyasa koşullarına bağlı olarak yatırımcı adına kar veya zarar doğabileceği
belirtilerek, ilgili mevzuat hükümlerine göre, Bankanız tarafından ihraç edilmesi planlanan
borçlanma araçlarının yatırımcı talebi üzerine Bankanız tarafından bir daha satışa sunulmamak
üzere geri alındığı durumlarda, piyasa şartlarına göre yatırımcı adına oluşabilecek zararların Gelir
Vergisi Kanununun geçici 67. maddesi kapsamında sabit getirili menkul kıymet alım-satım zararı
olarak mahsuba konu edilmesinin mümkün olup olmadığı konusunda Başkanlığımız görüşü
sorulmaktadır.
193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 75 inci maddesinin ikinci fıkrasının (5) numaralı bendinde
her nevi tahvil (ipotek finansmanı kuruluşları ve konut finansmanı kuruluşları tarafından ihraç
edilen ipoteğe dayalı menkul kıymetler hariç ipotekli sermaye piyasası araçları, varlık teminatlımenkul kıymetler dahil) ve Hazine bonosu faizleri ile Toplu Konut İdaresi, Kamu Ortaklığı İdaresi
Özelleştirme İdaresince çıkarılan menkul kıymetler ve varlık kiralama şirketleri tarafından ihraç
edilen kira sertifikalarından sağlanan gelirlerin menkul sermaye iradı sayılacağı ayrıca döviz
cinsinden yahut dövize, altına veya başka bir değere endeksli menkul kıymetlerin itfası sırasında
oluşan değer artışlarının irat sayılmayacağı hükme bağlanmıştır.
Anılan Kanunun "Zararların Kârlara Takas ve Mahsubu" başlıklı 88 inci maddesinde de
"Menkul ve gayrimenkul sermaye iratlarında, gider fazlalığından doğanlar hariç, sermayede vukua
gelen eksilmeler zarar addolunmaz." hükmüne yer verilmiştir.
Ayrıca, aynı Kanunun geçici 67 nci maddesinin (1) numaralı fıkrasında;
"1) Bankalar ve aracı kurumlar takvim yılının üçer aylık dönemleri itibarıyla;
a) Alım satımına aracılık ettikleri menkul kıymetler ile diğer sermaye piyasası araçlarının
alış ve satış bedelleri arasındaki fark,
b) Alımına aracılık ettikleri menkul kıymet veya diğer sermaye piyasası araçlarının itfası
halinde alış bedeli ve itfa bedeli arasındaki fark,
c) Menkul kıymetlerin veya diğer sermaye piyasası araçlarının tahsiline aracılık ettikleri
dönemsel getirileri (herhangi bir menkul kıymet veya diğer sermaye piyasası aracına bağlı
olmayan),
d) Aracılık ettikleri menkul kıymet veya diğer sermaye piyasası araçlarının ödünç
işlemlerinden sağlanan gelirler,
Üzerinden % 15 oranında vergi tevkifatı yaparlar. 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun
2 nci maddesinin birinci fıkrası kapsamındaki mükellefler ile münhasıran menkul kıymet ve diğer
sermaye piyasası aracı getirileri ile değer artışı kazançları elde etmek ve bunlara bağlı hakları
kullanmak amacıyla faaliyette bulunan mükelleflerden 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanununa göre
kurulan yatırım fonları ve yatırım ortaklıklarıyla benzer nitelikte olduğu Maliye Bakanlığınca
belirlenenler için bu oran % 0 olarak uygulanır.
...
Üç aylık dönem içerisinde aynı türden menkul kıymet veya diğer sermaye piyasası aracı ile
ilgili olarak birden fazla alım satım işlemi yapılması halinde tevkifatın gerçekleştirilmesinde bu
işlemler tek bir işlem olarak dikkate alınır. Aynı türden menkul kıymet veya diğer sermaye piyasası
aracı alım satımından doğan zararlar takvim yılı aşılmamak kaydıyla izleyen dönemlerin tevkifat
matrahından mahsup edilir. Dövize, altına veya başka bir değere endeksli menkul kıymet veya diğer
sermaye piyasası aracının alış ve satış bedeli olarak işlem tarihindeki Yeni Türk Lirası karşılıkları
esas alınarak tevkifat matrahı tespit edilir. Menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası aracının
yabancı bir para cinsinden ihraç edilmiş olması halinde ise tevkifat matrahının tespitinde kur farkı
dikkate alınmaz." hükümleri,
anılan maddenin (2) numaralı fıkrasında;
" Bu Kanunun 75 inci maddesinin ikinci fıkrasının (5) numaralı bendinde yazılı menkul
sermaye iratlarından Hazine ve 4749 sayılı Kanuna göre kurulan varlık kiralama şirketleri
tarafından yurt dışında ihraç edilen menkul kıymetlerden elde edilenler hariç), ödemeyi yapanlarca,
banka veya aracı kurumlara veya bunlar aracılığıyla diğer gerçek ve tüzel kişilere ödenenler hariç,
% 15 oranında vergi tevkifatı yapılır. "
hükmü yer almakta olup, 2006/10731 sayılı B.K.K. ile (1) numaralı fıkrada yer alan oran
tam mükellef gerçek kişiler için %10 olarak, (2) numaralı fıkrada yer alan oran ise tam mükellefgerçek kişi ve kurumlar için %10 olarak uygulanmaktadır.
Bu çerçevede, ihraç edilmesi planlanan borçlanma araçlarının yatırımcı talebi üzerine
Bankanız tarafından bir daha satışa sunulmamak üzere geri alındığı durumlarda, söz konusu
borçlanma araçlarının Bankanıza iade fiyatı ile ilk alım fiyatı arasında oluşan kazanç erken itfa
sonucu elde edilen menkul sermaye iradı (faiz) niteliği taşıdığından, söz konusu borçlanma
araçlarının geri alımı nedeniyle piyasa şartlarına göre yatırımcı adına oluşabilecek zararların da
menkul kıymet alım-satım zararı olarak değerlendirilmesi mümkün bulunmamaktadır.
Dolayısıyla, söz konusu borçlanma araçlarının geri alımı nedeniyle piyasa şartlarına göre
gerçek kişi yatırımcı adına oluşabilecek zararların Gelir Vergisi Kanununun geçici 67. maddesi
kapsamında sabit getirili menkul kıymet alım-satım zararı olarak mahsuba konu edilmesi söz
konusu olmayıp, anılan Kanunun 88 inci maddesine göre gerçek kişi yatırımcı adına oluşabilecek
zararların gider fazlalığından kaynaklananlar hariç zarar mahsubuna konu edilmesi de mümkün
bulunmamaktadır.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise
bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz
dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi
için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.