Birlik tarafından verilen hayvanlara kulak küpesi takma hizmetinin vergi mevzuatı karşısındaki durumu
T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
BURSA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
(Mükellef Hizmetleri Usul Grup Müdürlüğü)
Sayı :B.07.1.GİB.4.16.17.02-VUK-11-119-108 06/03/2012
Konu :Birlik tarafından verilen hayvanlara
kulak küpesi takma hizmetinin vergi
mevzuatı karşısındaki durumu
İlgide kayıtlı özelge talep formunuzun tetkikinden; İlimiz ..... Malmüdürlüğünün .... vergi numarasında kayıtlı
olduğunuz, esas faaliyetinizin yanında hayvanlara küpe takarak numaralandırma işine başladığınız, bu faaliyet
kapsamında Tarım İl Müdürlüğünden faturalı olarak ... TL'ye satın aldığınız kulak küpelerini köy köy dolaşarak ... TL
karşılığında hayvanlara taktığınız, bu işinizden dolayı kurumlar vergisi ile katma değer vergisinden muaf olmanız
nedeniyle alınan bedellerin belgelendirilmesi ile bu faaliyet nedeniyle vergisel durumunuzun ne olacağı konusunda
tereddüt yaşadığınızdan bahisle, konu hakkındaki Başkanlığımız görüşünün bildirilmesinin istenildiği anlaşılmıştır.
KURUMLAR VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 1 inci maddesine göre dernek ve vakı ar kurumlar vergisi mükelle eri
arasında sayılmazken, aynı maddenin (ç) bendi ile dernek ve vakı ara ait iktisadi işletmeler kurumlar vergisi mükelle yeti
kapsamına alınmışlardır. Aynı Kanunun 2 nci maddesinin beşinci fıkrasında, dernek ve vakı ara ait veya bağlı olup
faaliyetleri devamlı bulunan ve sermaye şirketleri ile kooperati er dışında kalan ticari, sınai ve zirai işletmelerin dernek ve
vakı arın iktisadi işletmeleri olduğu, aynı maddenin altıncı fıkrasında da dernek ve vakı ara ait iktisadi işletmelerin
kazanç amacı gütmemelerinin, faaliyetlerinin kanunla verilmiş görevler arasında bulunmasının, tüzel kişiliklerinin
olmamasının, bağımsız muhasebelerinin ve kendilerine ayrılmış sermayelerinin veya işyerlerinin bulunmamasının
mükelle yetlerini etkilemeyeceği, mal ve hizmet bedelinin sadece maliyeti karşılayacak kadar olmasının, kar edilmemesi
veya kârın kuruluş amaçlarına tahsis edilmesinin bunların iktisadi işletme niteliğini değiştirmeyeceği hükme bağlanmıştır.
1 seri no.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliğinin dernek veya vakı ara ait iktisadi işletmelerle ilgili (2.4.) bölümünde;
iktisadi işletmenin belirlenmesinde iktisadi işletmenin en belirgin özelliğinin bağlılık, devamlılık ve faaliyetin ticari, sınai
veya zirai bir mahiyet arz etmesi olduğu diğer bir anlatımla iktisadi işletmenin unsurlarının ticari faaliyetin de temel
özelliklerinden olan, bir organizasyona bağlı olarak piyasa ekonomisi içerisinde bedel karşılığı mal alım-satımı, imalatı
veya hizmet ifaları gibi faaliyetler olduğu, Kanunun bu gibi halleri tek tek saymak yerine, dernek veya vakıf tarafından
piyasa ekonomisi içerisinde icra edilen tüm iktisadi faaliyetleri kapsamına aldığı, satılan mal veya hizmete ait bedelin
sadece maliyeti karşılayacak kadar olmasının, kâr edilmemesinin, kârın kuruluş amaçlarına tahsis edilmesinin iktisadi
işletme olma vasfını değiştirmeyeceği açıklanmıştır.
Anılan Genel Tebliğde açıkladığı üzere, iktisadi işletmenin belirlenmesinde Kurumlar Vergisi Kanununun 2 nci
maddesinin beşinci fıkrasında belirlenen koşullar dikkate alınacak olup işletmenin belirgin özelliği bağlılık, devamlılık ve
faaliyetin ticari, sınai veya zirai bir mahiyet arz etmesi ve iktisadi işletmenin unsurlarının ticari faaliyetin de temel
özelliklerinden olan, bir organizasyona bağlı olarak piyasa ekonomisi içerisinde bedel karşılığı mal alım-satımı, imalatı
veya hizmet ifaları gibi faaliyetlerdir.
Bu durumda, Birliğiniz tarafından ....- TL'ye alınan kulak küpelerinin ....- TL bedel karşılığında hayvanlara takılma
faaliyetinin sürdürüldüğü anlaşıldığından, bu faaliyet nedeniyle Birliğinize ait oluşacak iktisadi işletme nezdinde kurumlar
vergisi mükelle yeti tesis edilmesi ve mükelle yetle ilgili ödevlerin yerine getirilmesi gerekir.
KATMA DEĞER VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN
3065 sayılı Katma Değer Vergisi (KDV) Kanununun;
1/1 inci maddesinde, ticari, sınai, zirai faaliyet ve serbest meslek faaliyeti çerçevesinde Türkiye'de yapılan teslim ve
hizmetlerin katma değer vergisinin konusunu oluşturduğu,
1/3-g maddesinde, genel ve katma bütçeli idarelere, il özel idarelerine, belediyeler ve köyler ile bunların teşkil
ettikleri birliklere, üniversitelere, dernek ve vakı ara, her türlü mesleki kuruluşlara ait veya tabi olan veyahut bunlar
tarafından kurulan veya işletilen müesseseler ile döner sermayeli kuruluşların veya bunlara ait veya tabi diğer
müesseselerin ticari, sınai, zirai ve mesleki nitelikteki teslim ve hizmetlerinin KDV ye tabi olduğu,
17/1 inci maddesinde, tarımsal amaçlı kooperati erin; ilim, fen ve güzel sanatları, tarımı yaymak, ıslah ve teşvik
etmek amacıyla yaptıkları teslim ve hizmetlerin katma değer vergisinden istisna olduğu,
hüküm altına alınmıştır.
KDV Kanununun 17/1-a maddesinde ifade edilen tarımı yaymak, ıslah ve teşvik amacı, toprak analizleri; tarla
denemeleri; zirai araştırmaların yapılması; hububat sebze ve meyve üzerine yapılan araştırma, inceleme ve ıslah
çalışması; zirai mahsullerin muayene edilmesi, fumigasyona tabi tutulması; damızlık tohum ve hayvan yetiştirilmesi;
orman yollarının yapılması; damızlık hayvan, damızlık de, dan, bağ çubuğu, tohum ve faydalı böcekler gibi teslim ve
hizmetleri kapsamaktadır.
Bu çerçevede, Birliğinizin üyelerine ait hayvanlara vereceği küpe takma hizmeti, tarımı yaymak, ıslah ve teşvik
amacı kapsamında değerlendirilemeyeceğinden, bu hizmetin genel hükümler çerçevesinde KDV'ye tabi tutulması
gerekmektedir.
VERGİ USUL KANUNU YÖNÜNDEN
213 sayılı Vergi Usul Kanununun 172 nci maddesinde, defter tutacaklar sayılmış olup, iktisadi kamu
müesseseleriyle dernek ve vakı ara ait iktisadi işletmelerin, defter tutma bakımından tüccarların tabi oldukları
hükümlere tabi olduğu belirtilmiştir.
Aynı Kanunun 177 nci maddesinde, "Aşağıda yazılı tüccarlar I. sınıfa dahildirler.
...
5- Kurumlar vergisine tabi olan diğer tüzel kişiler (Bunlardan işlerinin icabı bilanço esasına göre defter tutmalarına
imkan veya lüzum görülmeyenlerin, işletme hesabına göre defter tutmalarına Maliye Bakanlığınca müsaade edilir.)..."
hükmü mevcuttur.
Mezkur Kanunun 227 nci maddesinde ise; "Bu kanunda aksine hüküm olmadıkça bu kanuna göre tutulan ve
üçüncü şahıslarla olan münasebet ve muamelelere ait olan kayıtların tevsiki mecburidir." hükmü yer almakta olup, söz
konusu kayıtların ise aynı Kanunun 229 uncu ve müteakip maddelerinde yer alan belgelerden herhangi biri ile tevsik
edilmesi gerekmektedir.
Bu itibarla, Birliğinize ait iktisadi işletmenin I sınıfa tabi tüccar olarak bilanço esasına göre defter tutması ve
gerçekleştirdiği hizmet ifalarının Vergi Usul Kanununun 229 ve müteakip maddelerinde yer alan belgelerle tevsik edilmesi
gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu illeriniz dolayısıyla vergi tarh
edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.