Depremde gayrimenkullerde meydana gelen zararlara ilişkin sigorta şirketlerince yapılan ödemelerin ivazsız intikal sayılamayacağı, bu tür ödeme yapılanlardan V.İ.V. ilişiği olmadığına dair belge aranılmadan ödeme yapılması gerekmektedir.
Kanun Numarası
7338
Kanun
VERASET VE İNTİKAL VERGİSİ KANUNU
Özelge No
B.07.0.GEL.0.60/6038-09/036475
Özelge Tarihi
31.08.1999
Depremde gayrimenkullerde meydana gelen zararlara
ilişkin sigorta şirketlerince yapılan ödemelerin ivazsız
intikal sayılamayacağı, bu tür ödeme yapılanlardan
V.İ.V. ilişiği olmadığına dair belge aranılmadan ödeme
yapılması gerekmektedir.
T.C.
MALİYE BAKANLIĞI
Gelirler Genel Müdürlüğü
TARİH : 31.08.1999
SAYI : B.07.0.GEL.0.60/6038-09/036475
KONU : Depremde gayrimenkullerde meydana gelen
zararlara ilişkin sigorta şirketlerince yapılan ödemelerin
ivazsız intikal sayılamayacağı, bu tür ödeme yapılanlardan
V.İ.V. ilişiği olmadığına dair belge aranılmadan ödeme
yapılması gerektiği hk.
...................
İLGİ : 25/08/1999 gün ve 1999/1103 sayılı yazınız.
Yazınızda, Marmara Bölgesi'nde meydana gelen deprem sonucu;
1
1- Hayatını kaybeden sigortalıların mirasçılarına,
2- Başta gayrimenkuller olmak üzere, malvarlığı zarar görenlerin bu zararlarının
karşılanması için söz konusu varlıklarını önceden sigorta yaptıranlara,
tazminatlar ödeneceği belirtilerek, sözü edilen tazminatların hak sahiplerine, 7338 sayılı
Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu'nun 17 nci maddesi gereğince verginin ödendiğine
ilişkin tasdikname ibraz edilmemesi halinde dahi % 5 oranında vergi karşılığı kesinti
yapılmadan ödenip ödenemeyeceği hususundaki Bakanlığımız görüşü sorulmaktadır.
7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu'nun 2 nci maddesinin 1. fıkrasının (d)
bendinde, ivazsız intikal tabirinin, hibe yoluyla veya herhangi bir tarzda olan ivazsız
iktisapları ifade ettiği hükme bağlanmış, maddenin parantez içi hükmü ile de maddi
ve manevi bir zarar karşılığı verilen tazminatların ivazsız sayılmayacağı belirlenmiştir.
Aynı Kanunun 17 nci maddesinde de "Amme idare ve müesseseleri, bankalar,
bankerler, kasa kiralayanlar, sigorta şirketleri, sair şirket ve müesseseler, mahkemeler
ve icra daireleri istihkak sahiplerine bu verginin mevzuuna giren herhangi bir muamele
dolayısıyla para ve senet verebilmek için evvelemirde verginin ödenmiş olduğuna dair
vergi dairesinden verilmiş bir tasdikname talebederler.
Tasdikname ibraz etmeyen hak sahiplerinin istihkaklarından, veraset yoluyla
intikallerde % 5, ivazsız intikallerde % 15 oranında vergi karşılığı olarak tevkifat yaptıktan
sonra, bakiyesini verebilirler. Tevkifatı yapanlar, tevkif ettikleri parayı en geç bir hafta
içinde bulundukları yerin mal sandığına yatırmaya ve keyfiyeti bağlı bulundukları vergi
dairesine yazı ile bildirmeye mecburdurlar.
Tevkifat yapmadan para ve senet verenlerle tevkif ettikleri parayı yukarıda belirtilen
süre içinde mal sandığına yatırmayanlardan (Hakimler hariç) tevkif etmeye ve
yatırmaya mecbur oldukları paralar Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun
hükümlerine göre gecikme zammı tatbik edilerek tahsil edilir. Tevkifatı yapan ilgili
kuruluşların, bu görevleri süresinde yerine getirmeyen sorumlularından, tevkif etmeye
ve yatırmaya mecbur oldukları paraların % 10'u oranında ayrıca ceza tahsil olunur."
denilmektedir.
Diğer taraftan, 1995/1 Seri No.lu Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu İç Genelgesinde ise
sigorta poliçesine istinaden yapılan ödemelerin, iştira bedeli ayrımı yapılmaksızın
tamamının terekeye dahil edilerek vergilendirileceği açıklanmıştır.
Bu hükümlere göre; yazınızda sözü edilen konularda veraset ve intikal vergisi
2
yönünden aşağıdaki gibi işlem yapılacaktır.
a) Depremde başta gayrimenkuller olmak üzere sigortalı malvarlığında zarar
meydana gelenlere sigorta şirketince yapılan ödemeler, ivazsız intikal
sayılmayacağından kendilerine bu tür ödeme yapılanlardan veraset ve intikal vergisi
ilişiği olmadığına dair belge aranılmadan ödeme yapılması gerekir.
b) Depremde hayatını kaybedenlerin mirasçılarına yapılan ödemeler ise yukarıda
açıklandığı üzere veraset yolu ile intikal niteliğinden olup, terekeye dahil edilerek
vergilendirilmesi gerektiğinden, kendilerine ödeme yapılacak olanlardan ilgili vergi
dairesinden alınmış veraset ve intikal vergisi ilişiği olmadığına dair bir belge istenilmesi
zorunlu bulunmaktadır. Bu nedenle, sözü edilen belgeyi getirmeyenlere yapılacak
ödemelerden % 5 oranında vergi karşılığı teminat kesilmesi gerekmektedir.
Ancak, ilgililerin vergiye karşılık 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında
Kanun'un 10 uncu maddesinde sayılan türden geçerli bir teminat göstermek suretiyle
vergi dairesinden vergi ilişiği olmadığına dair belge almaları mümkündür. Bu
durumda, söz konusu belgenin ibrazı halinde sigorta şirketlerince % 5 oranında kesinti
yapılmadan tazminatların tamamının mirasçılara ödenebileceği tabiidir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
Bakan a.
Genel Müdür Yardımcısı