Dernek ve vakıflara ait iktisadi işletmelerin vergi mükellefiyeti hk.
Özelge: Dernek ve vakıflara ait iktisadi işletmelerin vergi
mükellefiyeti hk.
Sayı:
B.07.1.GİB.0.03.51/5104
Tarih:
30/05/2006
T.C.
MALİYE BAKANLIĞI
Gelir İdaresi Başkanlığı
SAYI : B.07.1.GİB.0.03.51/5104
KONU :
..............................................
İLGİ: 31.03.2006 tarih ve 1404 sayılı yazınız.
İlgide kayıtlı yazınız ekinin incelenmesinden, ................. Kulübü Derneğinin Valilikten alınan izin
doğrultusunda ............................................... A.Ş. aracılığıyla açılacak olan taraftar destek hattı
bağış kampanyası kapsamında yapılan bağışların ve elde edilen gelirin adı geçen derneğe
aktarılmasının Kurumlar Vergisi Kanunu, Katma Değer Vergisi Kanunu, Özel İletişim Vergisi ve
Veraset ve İntikal Vergisi karşısındaki durumuna ilişkin Başkanlık görüşümüzün sorulduğu
anlaşılmaktadır.
1- 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu Yönünden:
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 1 inci maddesinin (1) inci fıkrasının (ç) bendi ile dernek ve
vakıflara ait iktisadi işletmeler vergi mükellefiyeti kapsamına alınmış olup, aynı Kanunun 2 nci
maddesinin (5) numaralı fıkrasında da, Dernek veya vakıflara ait veya bağlı olup faaliyetleri devamlı
bulunan sermaye şirketi ve kooperatif statüsünde bulunmayan ticari, sınai ve zirai işletmelerin
iktisadi kamu müessesi olduğu; (6) numaralı fıkrasında ise, bunların kazanç gayesi gütmemelerinin,
faaliyetin kanunla tevdi edilmiş görevler arasında bulunmasının, tüzel kişiliklerinin olmamasının,
müstakil muhasebeleri ve kendilerine tahsis edilmiş sermayelerinin veya işyerlerinin
bulunmamasının mükellefiyetlerine tesir etmeyeceği hüküm altına alınmıştır.
Bu madde hükmüne göre, dernekler tüzel kişilikleri itibariyle kurumlar vergisi mükellefi olmamakla
birlikte, dernek tüzel kişiliğine bağlı iktisadi işletme oluşturacak ticari, sınai ve zirai faaliyetlerin
kurumlar vergisine tabi tutulması gerekecektir.
Bu itibarla, ............................... A.Ş. ile dernek arasında imzalanacak olan sözleşme gereğince
açılacak olan taraftar destek hattı bağış kampanyasında elde edilen gelir herhangi bir hizmet
karşılığı olmadığından ve sadece bağış niteliği taşıdığından iktisadi işletme oluşturmamaktadır.
2- 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu ve 4760 sayılı Özel İletişim Vergisi KanunuYönünden:
Katma Değer Vergisi Kanununun 1/1 inci maddesi ile ticari, sınai, zirai,faaliyet ve serbest meslek
faaliyeti kapsamında Türkiye'de yapılan teslim ve hizmetler katma değer vergisinin konusuna
alınmış; 20 nci maddesinde ise verginin matrahının, teslim ve hizmet işlemlerinin karşılığını teşkil
eden bedel olduğu, bedel deyiminin de malı teslim alan veya kendisine hizmet yapılandan bu işlem
karşılığı alınan veya borçlanılan para, mal ve diğer suretlerde sağlanan ve para ile temsil edilebilen
değerler toplamını ifade ettiği hüküm altına alınmıştır.
Aynı Kanunun 24 üncü maddesinin (c) bendi ile de vade farkı, fiyat farkı, faiz, prim gibi çeşitli
gelirler ile servis ve benzeri adlar altında sağlanan her türlü menfaat, hizmet ve değerlerin katma
değer vergisi matrahına dahil olacağı hükme bağlanmıştır.
Ayrıca, 6802 sayılı Gider Vergileri Kanununun 39 uncu maddesinde, cep telefonu işletmecileri
tarafından verilen haberleşme hizmetlerinin %25 oranında özel iletişim vergisine (ÖİV) tabi olduğu,
bu verginin matrahının, katma değer vergisinin matrahını oluşturan unsurlardan teşekkül ettiği, bu
maddede hüküm bulunmayan hallerde 3065 sayılı KDV Kanunu hükümlerinin uygulanacağı hüküm
altına alınmıştır.
Buna göre;
1- Yardım toplamak üzere Dernek ile GSM operatörleri arasında yapılacak sözleşmeler
doğrultusunda gerçekleştirilecek kampanya kapsamında, kampanyaya katılacak abonelerden tahsil
edilip Derneğe aktarılacak yardım tutarları, esas itibariyle KDV ve ÖİV'nin konusuna giren bir
teslim veya hizmetin karşılığı olarak alınmadığından, KDV ve ÖİV'ye tabi olmayacaktır. Dolayısıyla,
söz konusu yardım tutarları GSM operatörlerince aboneler adına düzenlenen faturalarda ayrıca
gösterilmek kaydıyla KDV ve ÖİV matrahına dahil edilmeyecektir.
2- Kampanya kapsamında gönderilen SMS mesajları için GSM operatörlerinin haberleşme ücreti
olarak alacağı tutarlar üzerinden KDV ve ÖİV hesaplanacağı tabiidir.
3- Faturasız hatlar bakımından, söz konusu kampanyalar kapsamında yapılacak yardım tutarları
"kontör" olarak belirlendiğinden, bu hatlara sahip aboneler tarafından yapılacak bağışlara ait
kontör bedellerinin Derneğe aktarılacak kısmına isabet eden KDV ve ÖİV'nin iç yüzde yoluyla
hesaplanarak GSM operatörlerince ilgili dönemde indirim konusu yapılması mümkündür.
3- Veraset ve İntikal Vergisi Yönünden:
............................. Klubü Derneğinin, halkın istifadesi için spor konularında faaliyette bulunmak
üzere kurulmuş olması halinde, kulübün bu niteliği devam ettiği müddetçe ....................................
A.Ş. ile dernek arasında imzalanacak olan sözleşme gereğince açılacak olan taraftar destek hattı
bağış kampanyasında elde edilen gelirlerin kısmen ve tamamen derneğe aktarılmasından dolayı
veraset ve intikal vergisinin aranılmaması gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini ve gereğini rica ederim.
Başkan a.