Döviz büfesi işleten firmanın, vergi oranı sıfıra indirilen kambiyo muameleleri ile ilgili beyanname verme yükümlülüğü ile ihracat bedelinin döviz büf
Özelge: Döviz büfesi işleten firmanın, vergi oranı sıfıra
indirilen kambiyo muameleleri ile ilgili beyanname verme
yükümlülüğü ile ihracat bedelinin döviz büfesinde
bozdurulması hk..
Sayı:
B.07.1.GİB.4.34.17.01-BSMV-2089
Tarih:
23/11/2011
T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
(Mükellef Hizmetleri Katma Değer Vergisi Grup Müdürlüğü)
Sayı : B.07.1.GİB.4.34.17.01-BSMV-2089 23/11/2011
Konu : Döviz büfesi işleten firmanın, vergi oranı sıfıra indirilen
kambiyo muameleleri ile ilgili beyanname verme
yükümlülüğü ile ihracat bedelinin döviz büfesinde
bozdurulması.
İlgide kayıtlı özelge talep formunda, döviz büfesi işletmeciliği işiyle iştigal eden firmanızın,
vergi oranı sıfıra indirilen kambiyo muameleleri ile ilgili olarak her ay boş ta olsa beyanname verme
yükümlülüğünün olup olmadığı ile ihracatçı firmalar tarafından sağlanan dövizlerin döviz bürosu
yerine banka ve özel finans kurumlarında bozdurulma zorunluluğunun yasal dayanağı
sorulmaktadır.
6802 sayılı Gider Vergileri Kanununun 28 inci maddesinin ikinci fıkrasında; "Bankerlerin
yapmış oldukları banka muamele ve hizmetleri dolayısıyla kendi lehlerine her ne nam ile olursa
olsun nakden veya hesaben aldıkları paralar (kendileri veya başkaları hesabına menkul kıymet alıp
satmayı, alım - satıma tavassut etmeyi veya alıp sattıkları menkul kıymet karşılığı borçları ödemeyi
taahhüt etmeyi meslek haline getirenlerin bu faaliyetleri dolayısıyla lehlerine kalan paralar ile
mevduat faizi vermek veya sair adlarla faiz ve benzeri menfaatler sağlamak üzere devamlı olarak
para toplama işiyle uğraşanların topladıkları paralara sağladıkları gelir ve menfaatler üzerinden
komisyon, ücret, hizmet karşılığı gibi adlarla aldıkları paralar dahil) da banka muameleleri
vergisine tabidir." hükmü, aynı maddenin 6009 sayılı Kanun ile değişik son fıkrasında, 90 sayılı
Kanun Hükmünde Kararnameye göre ikraz işleriyle uğraşanlarla ikinci fıkrada belirtilen muamele
ve hizmetlerden herhangi birini esas iştigal konusu olarak yapanların bu Kanunun uygulanmasında
banker sayıldığı hükmü yer almaktadır.
Aynı Kanunun mükellefi belirleyen 30 uncu maddesinde, BSMV yi banka ve bankerlerle
sigorta şirketlerinin ödeyeceği, 31 inci maddesinde, banka ve sigorta muameleleri vergisi
matrahının 28 inci maddede yazılı paraların tutarı olduğu, kambiyo alım ve satım muamelelerinde
ise kambiyo satışlarının tutarı olduğu hüküm altına alınmıştır.
Ayrıca, konuya ilişkin olarak 26/07/2008 tarihli ve 26948 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan
86 No.lu Gider Vergileri Genel Tebliğinin "B- Kambiyo Muamelelerinde BSMV Uygulaması" başlıklı
bölümünde; "6802 sayılı Kanunun "Beyanname verilme zamanı ve yeri" başlıklı 47 nci maddesinin
(a) fıkrasında, "...her mükellef, bir ay içindeki vergiye tabi muamelelerini bir beyanname ile ertesi
ayın 15 inci günü akşamına kadar ... banka ve sigorta hizmetleri vergisinde muamelelerin yapıldığı
yer vergi dairesine bildirmek mecburiyetindedir." hükmü yer almaktadır. Aynı maddenin (e)
fıkrasında ise; "Herhangi bir vergi döneminde, vergiye tabi muameleleri bulunmayan mükellefler de
keyfiyeti aynı müddetler içinde, vergi beyannamesi ile bildirmeye mecburdurlar." hükmü
bulunmaktadır. 15/4/2008 tarihli ve 26848 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 2008/13459 sayılı Bakanlar
Kurulu Kararında, kambiyo muamelelerine ilişkin BSMV oranı, 1/5/2008 tarihinden itibaren
uygulanmak üzere kambiyo satış tutarı üzerinden sıfır olarakbelirlenmiştir.
Buna göre BSMV mükellefleri, vergilendirme dönemi içinde vergiye tabi işlemleri
bulunmasa da bu durumlarını vergi beyannamesi ile bildirmeye mecburdurlar. Bu nedenle, vergi
dönemi içinde sadece vergi oranı sıfır olarak belirlenmiş döviz satış işlemleri bulunan mükelleflerin
(yetkili müesseseler dahil) de bu işlemlerini beyanname ile bildirmeleri gerekmektedir."
açıklamalarına yer verilmiştir.
Yukarıda belirtilen hüküm ve açıklamalara göre, banka muamele ve hizmeti olan kambiyo
işlemlerini esas iştigal konusu olarak yapan döviz büfeleri (yetkili müesseseler) banker kapsamında
BSMV mükellefi olup, döviz büfelerinin vergiye tabi muamelelerini (döviz satış işlemlerini) BSMV
beyannamesi ile vergi dairesine bildirmeleri gerekmektedir. Söz konusu işlemlerin beyanname ile
bildirilmemesi, 6802 sayılı Kanunun 47 nci maddesinde değişiklik yapılmasıyla mümkün
bulunmaktadır.
Ayrıca, 2008/13459 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile kambiyo işlemlerinde vergi oranının
sıfıra indirilmiş olması, bu işlemlerin BSMV beyannamesi ile bildirilmesi zorunluluğunu ortadan
kaldırmamaktadır.
Öte yandan, Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Kararın 8 inci maddesinde,
"İhracat bedellerinin tasarrufu serbesttir. Bakanlık ihtiyaç duyulması halinde ihracat bedellerinin
yurda getirilmesine ilişkin düzenleme yapmaya yetkilidir." denilmektedir.
84 Seri No.lu Katma Değer Vergisi (KDV) Genel Tebliğinin I/1.1.3. bölümünde de belirtildiği
üzere; KDV Kanununun 11 inci maddesi kapsamında yapılan KDV iadesi işlemlerinde, hizmet ihracı,
bavul ticareti ve ihraç kaydıyla satışlarda satışın bavul ticareti kapsamında ihracat yapanlara
yapılması dışındaki işlemlerden doğan iadeler nedeniyle düzenlenecek tasdik raporlarına döviz alım
belgelerinin eklenmesi zorunluluğu bulunmamaktadır. Ancak, hizmet ihracı, bavul ticareti ve ihraç
kaydıyla satışlarda satışın bavul ticareti kapsamında ihracat yapanlara yapılması halinde ise
münhasıran 4389 sayılı Bankalar Kanunu hükümlerine göre faaliyette bulunan bankalar veya özel
finans kurumlarınca düzenlenmiş döviz alım belgesi aslı veya ilgili banka veya özel finans kurumu
şubesince onaylanmış örneğinin vergi dairesine ibrazı gerekmektedir.
Buna göre, hizmet ihracı, bavul ticareti ve ihraç kaydıyla satışlarda satışın bavul ticareti
kapsamında ihracat yapanlara yapılması halinde, bu işlemlere ilişkin KDV iadesi taleplerinde,
münhasıran 4389 sayılı Bankalar Kanunu hükümlerine göre faaliyette bulunan bankalar veya özel
finans kurumlarınca düzenlenmiş döviz alım belgesi aslı veya ilgili banka veya özel finans kurumu
şubesince onaylanmış örneğinin vergi dairesine ibrazı gerekmekte olup, döviz bürolarından, o
dövizin bozdurulduğuna dair alınan belgelerin ibrazı mümkün bulunmamaktadır.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise
bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz
dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi
için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.