Elbirliği mülkiyet halinde kayıtlı bulunan tarla vasıflı taşınmazın, mirasçılardan birine yapılacak devir işleminin 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi

Elbirliği mülkiyet halinde kayıtlı bulunan tarla vasıflı
taşınmazın, mirasçılardan birine yapılacak devir işleminin
5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu
kapsamında harçtan muaf olup olmadığı hk.
Sayı: 
64958909-140-10629
Tarih: 
16/03/2017
T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
ŞANLIURFA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
vergi ve anlaşmalar uygulama müdürlüğü
 
   
Sayı : 64958909-140-10629 16.03.2017
Konu : Harçlar Kanunu Uygulamaları  
 
İlgide kayıtlı özelge talep formu ile eklerinin incelenmesinden, üzerinde 3083 sayılı Sulama
Alanlarında Arazi Düzenlenmesine Dair Tarım Reformu Kanunu uyarınca şerh bulunan … Mahallesi
… ada … parsel, … ada … parsel, … ada … parsel, … ada … parsel, … ada … parsel ve … ada …
parselde mirasçıları adına elbirliği mülkiyet halinde kayıtlı bulunan tarla vasıflı taşınmazın
mirasçılarından …'e yapılacak devir işleminin 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi kullanımı Kanunu
kapsamında harçtan istisna olup olmadığı hususunda Başkanlığımız görüşünün talep edildiği
anlaşılmıştır.
 
492 sayılı Harçlar Kanununun 57 nci maddesinde, tapu ve kadastro işlemlerinden bu Kanuna
bağlı (4) sayılı tarifede yazılı olanlarının tapu ve kadastro harçlarına tabi olduğu belirtilmiş, 123
üncü maddesinin ilk fıkrasında ise, özel kanunlarla harçtan muaf tutulan kişilerle istisna edilen
işlemlerden harç alınmayacağı hüküm altına alınmıştır.
 
3083 sayılı Sulama Alanlarında Arazi Düzenlenmesine Dair Tarım Reformu Kanunu
kapsamında toplulaştırılması yapılan arazilerin devri nedeniyle yapılacak işlemlerde harç
uygulamasına yönelik olarak gerek 492 sayılı Kanun gerekse 3083 sayılı Kanunda herhangi bir
istisna veya muafiyet hükmü bulunmadığından, üzerinde 3083 sayılı Kanun uyarınca şerh bulunan
taşınmazların devri nedeniyle yapılacak işlemler harca tabi bulunmaktadır.
 Öte yandan, 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanununun 8/I maddesinin son
fıkrasında,
 
"Yeter gelirli tarımsal arazilerin mülkiyetinin devri konusunda anlaşmaları durumunda
mirasçılar, bu taşınmazların devri ile ilgili yapılacak işlemlere ilişkin harçlardan ve bu işlemlerle
ilgili düzenlenecek kağıtlara ilişkin damga vergisinden muaftır."
 
hükmü; geçici 5 inci maddesinde ise;
 
"Bu maddenin yayımı tarihinde mirasçılar arasında henüz paylaşımı yapılmamış tarımsal
arazilerin devir işlemleri, bu maddeyi ihdas eden Kanundan önceki kanun hükümlerine göre
tamamlanır.
 
Bu maddenin yayımı tarihinden önce tarımsal arazilerin paylaşımına ilişkin olarak açılmış ve
hâlen devam etmekte olan davalarda, bu maddeyi ihdas eden Kanundan önceki kanun hükümleri
uygulanır.
 
Bu maddenin yayımı tarihinden itibaren iki yıl içinde birinci fıkraya göre yapılacak devir
işlemleri harçlardan müstesnadır. Bu süre Bakanlar Kurulu tarafından iki yıl uzatılabilir."
(Maddede  yer alan, mirasçılar arasında henüz paylaşımı yapılmamış tarımsal arazilerin devir
işlemlerinin harçlardan müstesna tutulmasına ilişkin süre 20/06/2016 tarihli ve 2016/8976 sayılı
Bakanlar Kurulu Kararı ile 15/05/2016 tarihinden geçerli olmak üzere  iki yıl uzatılmıştır.)
 
hükmü yer almaktadır. 
5403 sayılı Kanunun 6537 sayılı Kanunun 15/05/2014 tarihinde yürürlüğe giren 5 inci maddesi
ile eklenen 8/I maddesi, Kanunun yürürlüğe girdiği 15/05/2014 tarihinden sonra gerçekleşen
ölümler sonucu yapılacak olan intikal işlemlerini kapsamakta olup, 15/05/2014 tarihinden sonra
gerçekleşen ölüm nedeniyle elbirliği halinde mülkiyet esaslarına göre intikali yapılmış yeter gelirli
tarımsal arazilerin devri nedeniyle yapılacak işlemlerde, devir konusunda anlaşan mirasçılara
terettüp eden harçların 5403 sayılı Kanunun 8/I maddesi gereğince aranılmaması gerekmektedir.
 
Öte yandan, 5403 sayılı Kanunun geçici 5 inci maddesi ile, maddenin yayımı tarihi itibarıyla
mirasçılar arasında paylaşımı yapılmamış tarımsal arazilerin intikal işlemlerinin hızla yapılması
özendirilmekte olup, 6537 sayılı Kanunun yayımı tarihi olan 15/5/2014 tarihinden önce gerçekleşen
ölümlerde, aynı Kanunun yayımı tarihi itibarıyla henüz paylaşımı yapılmamış (intikali yapılmamış
veya elbirliği mülkiyet esaslarına göre intikali yapılmış) tarımsal arazilerin, maddenin yayımı
tarihinden itibaren iki yıl içinde mirasçılara paylı mülkiyet olarak devir işlemlerinde harç istisnası
uygulanması gerekmektedir.
 
Özelge talep formunuz ile eklerinin tetkikinden, devre konu gayrimenkulün, 09/03/2015
tarihinde vefat eden …'den mirasçılarına elbirliği mülkiyet halinde intikal ettiği ve tüm mirasçıların
miras paylarını bir mirasçıya devretmek için talepte bulundukları anlaşılmıştır.
 
Buna göre, 6537 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra vefat ettiği anlaşılan …'den
mirasçılarına elbirliği mülkiyet halinde intikal eden tarla vasıflı taşınmazın yeter gelirli tarım arazisi
olması halinde, tüm mirasçılarının miras paylarını bir mirasçıya devretmesi nedeniyle yapılacak
işlemlerden 5403 sayılı Kanunun 8/I maddesi gereğince harç aranılmaması gerekmektedir.
 
Bilgi edinilmesini rica ederim.
 
 (*)     Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**)   İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge
geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla
vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi
hesaplanmayacaktır.