Enflasyon Düzeltmesi Yapılmasından Sonra Kâr Dağıtımında Kurumlar Vergisi hk.
Enflasyon Düzeltmesi Yapılmasından Sonra Kâr
Dağıtımında Kurumlar Vergisi hk.
Kanun Numarası
213
Kanun
VERGİ USUL KANUNU
Özelge No
E-64597866-105-1132393
Özelge Tarihi
09.09.2025
T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
İstanbul Defterdarlığı
Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü
Sayı:E-64597866-105-1132393
Konu: Enflasyon Düzeltmesi Yapılmasından Sonra Kâr Dağıtımında Kurumlar Vergisi
09.09.2025
İlgide kayıtlı özelge talep formunuz ve ekinin incelenmesinden; 2023 yılı hesap
dönemine ait ticari kârınız üzerinden kurumlar vergisini hesaplayarak ödediğinizi,
2023 yılı hesap dönemine ait bilanço için enflasyon düzeltmesi yaptığınızı ve
düzeltme sonrası 31/12/2023 tarihli bilançonuzda geçmiş yıllar zararı hesabınızın
oluştuğunu belirterek, 2023 hesap dönemi düzeltme öncesi geçmiş yıl ve/veya carî
dönem ticari kârınızın 1/1/2024 tarihinden sonra ortaklara dağıtımında kurumlar
vergisi hesaplanıp hesaplanmayacağı hususunda Defterdarlığımız görüşünü talep
ettiğiniz anlaşılmaktadır.
213 sayılı Vergi Usul Kanununun, mükerrer 298 inci maddesinin (A) fıkrasının (7)
numaralı bendi uyarınca, enflasyon düzeltmesi uygulanmayan bir hesap
döneminden sonra enflasyon düzeltme şartlarının yeniden oluşması halinde;
enflasyon düzeltmesi yapılan en son dönemden başlamak üzere enflasyon
düzeltmesi yapılması gerekmekte olup, aynı bentte bu kapsamda yapılan enflasyon
düzeltmesi neticesinde belirlenen;
- Geçmiş yıl kârının vergiye tâbi tutulmaması, geçmiş yıl zararının ise zarar olarak
kabul edilmemesi, ancak, matrahın tespitinde geçmiş yıl malî zararlarının mukayyet
değerleri ile dikkate alınması,
- Pasif kalemlere ait enflasyon fark hesaplarının, herhangi bir suretle başka bir
hesaba nakledilmesi veya işletmeden çekilmesi halinde, bu işlemlerin yapıldığı
dönemlerin kazancı ile ilişkilendirilmeksizin, bu dönemde vergiye tâbi tutulması,
ancak öz sermaye kalemlerine ait enflasyon farklarının düzeltme sonucu oluşan
geçmiş yıl zararlarına mahsup edilebilmesi veya kurumlar vergisi mükelleflerince
sermayeye ilave edilebilmesi ve bu işlemlerin kâr dağıtımı sayılmaması
öngörülmüştür.
Aynı Kanunun geçici 33 üncü maddesine göre de, 2023 hesap dönemi sonu
itibariyle, enflasyon düzeltmesi şartlarının oluşup oluşmadığına bakılmaksızın
enflasyon düzeltmesi yapılması, bu düzeltmeden kaynaklanan kâr/zarar farkının
geçmiş yıllar kâr/zararı hesabında gösterilmesi ve bu düzeltme işlemi neticesinde
tespit edilen geçmiş yıl k rının vergiye tabi tutulmaması, geçmiş yıl zararının ise
zarar olarak kabul edilmemesi gerekmektedir.
Ayrıca, söz konusu dönemlerde enflasyon düzeltmesine tabi tutulacak mali tablolar
ve yapılacak düzeltme işlemlerinin usul ve esasları 555, 560, 563 ve 582 Sıra No.lu
Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile belirlenmiş olmasının yanı sıra, 165,170, 175, 176,
181 ve 187 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Sirkülerinde de konu ile ilgili ilave
düzenlemeler/açıklamalar yapılmıştır.
Bu kapsamda, 555 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinin;
- 12 nci maddesinde, "(1) Kapsam dâhilindeki mükelleflerce;
Bu işlemlerden doğan pasif kalemlere ait enflasyon fark hesapları, herhangi bir
suretle başka bir hesaba nakledildiği veya işletmeden çekildiği takdirde, bu
işlemlerin yapıldığı dönemlerin kazancı ile ilişkilendirilmeksizin, bu dönemde vergiye
tâbi tutulur. Ancak öz sermaye kalemlerine ait enflasyon farkları düzeltme sonucu
oluşan geçmiş yıl zararlarına mahsup edilebilir veya kurumlar vergisi mükelleflerince
sermayeye ilave edilebilir; bu işlemler kâr dağıtımı sayılmaz.
- 16 ncı maddesinde, "...
(2) Diğer öz sermaye kalemleri düzeltilmiş bilançoda gösterilmez.
Bu kapsamda 213 sayılı Kanunun;
- Mükerrer 298 inci maddesinin (ç) fıkrası uyarınca oluşturulan yeniden değerleme
değer artış fonu hesabı,
- Geçici 31 inci ve geçici 32 nci maddeleri uyarınca oluşturulan yeniden değerleme
değer artış fonu hesabı,
gibi hesapların bakiyesi Enflasyon Düzeltme Hesabına aktarılmak suretiyle geçmiş
yıllar kârları veya zararları hesabıyla ilişkilendirilir.
Düzeltme öncesi "Geçmiş Yıllar Kârları", "Geçmiş Yıllar Zararları" ve "Dönem Net Kârı
(Zararı)" hesapları da aynı şekilde işleme tabi tutulur.
(3) 2023 hesap dönemi sonuna ait bilançonun enflasyon düzeltmesine tabi
tutulmasından kaynaklanan kâr/zarar farkı, diğer bir ifade ile düzeltme sonrası
hesaplanan geçmiş yıl kâr veya zararı düzeltilmiş bilançoda öz kaynaklar içinde,
Geçmiş Yıllar Kârları/Zararları hesabının alt hesabında izlenir.
- 26 ncı maddesinde, "...
(3) 2023 hesap dönemi sonuna ait bilançonun enflasyon düzeltmesinde, parasal
olmayan kalemlerin düzeltilmesinden ortaya çıkan düzeltme farkları ve sıfırlanması
gereken özkaynak kalemleri "Enflasyon Düzeltme Hesabı"na aktarılır. "Enflasyon
Düzeltme Hesabı"nın kalanı gelir ya da gider unsuru olarak dikkate alınmayıp
"Geçmiş Yıllar Kârları Hesabı"na veya "Geçmiş Yıllar Zararları Hesabı"na aktarılarak
kapatılır.
- 30 uncu maddesinde, "(1) 2023 hesap dönemi sonuna ait bilançoya ilişkin yapılan
enflasyon düzeltmesinden kaynaklanan kar/zarar "Geçmiş Yıllar Kârları/Zararları"
hesaplarında gösterilecektir. Kayıtlarda yer alan eski dönemlerden gelen kâr veya
zararlar da mukayyet değerleri üzerinden enflasyon düzeltme hesabına
kaydedilmek suretiyle bu hesaba aktarılacaktır. Bu şekilde tespit edilen geçmiş yıl
kârı vergiye tabi tutulmayacak, geçmiş yıl zararı ise zarar olarak kabul
edilmeyecektir.
(2) 2023 hesap dönemi sonuna ait düzeltilmiş bilançoda dönem net kârı/zararı
gösterilmeyecek, düzeltme sonrası hesaplanan geçmiş yıl k rı veya zararı bilançoda
öz kaynaklar içinde yer alacaktır.
(3) 2023 hesap dönemi sonuna ait bilançonun düzeltilmesi sonucu oluşan geçmiş
yıllar kârları veya zararları, kaydedildiği "Geçmiş Yıllar Kârları/Zararları" hesabının alt
hesabında izlenir ve sonraki dönemlerde, 213 sayılı Kanunun mükerrer 298 inci
maddesi ve bu Tebliğin dördüncü bölümünde yer alan esaslara göre düzeltme
işlemine tabi tutulur.
(4) Mükellefler 2023 hesap dönemi sonuna ait bilançolarının düzeltilmesi
neticesinde oluşan geçmiş yıl zararlarını, düzeltme işlemi neticesinde oluşan öz
sermaye farklarına mahsup edebilecekler ve 2023 hesap dönemi sonuna ait
düzeltilmiş bilançoya ait nihai kâr ya da zarar rakamına ulaşacaklardır.
(5) 2023 yılı hesap dönemine ait gelir/kurumlar vergisi beyannamesinde yer alan
indirilemeyen geçmiş yıl mali zararları ile cari dönem mali zararları matrahın
tespitinde mukayyet değerleri ile dikkate alınacaktır. Diğer bir ifade ile 1/1/2024
tarihinden sonra verilecek yıllık gelir vergisi ve kurumlar vergisi beyannameleri ile
geçici vergi beyannamelerinde beyan edilen vergi matrahlarının tespitinde,
(düzeltme öncesi bilançolara dayanan) 2023 yılı mali zararı ve önceki yıllara ait
indirilemeyen geçmiş yıl mali zararları mukayyet değerleri ile dikkate alınır.",
- 40 ıncı maddesinde, "(1) Bilanço esasına göre defter tutan gelir veya kurumlar
vergisi mükellefleri, 2024 hesap dönemi başından itibaren verilecek yıllık gelir vergisi
ve kurumlar vergisi beyannameleri ile geçici vergi beyannamelerinde beyan
edecekleri vergi matrahlarını tespit ederken, (düzeltme öncesi bilançolara dayanan)
2023 ve mis
mukayyet değerleri ile dikkate alacaklardır.
- 41 inci maddesinde, "(1) 2023 hesap dönemi sonuna ait bilançonun düzeltilmesi
sonucu oluşan geçmiş yıllar kārı veya zararı, kaydedildiği Geçmiş Yıllar
Kârları/Zararları Hesabının alt hesabında izlenmeye devam edilecek ve sonraki
dönemlerde 213 sayılı Kanunun mükerrer 298 inci maddesinin (A) fıkrası ve bu
Tebliğde yer alan esaslara göre düzeltme işlemine tabi tutulacaktır.
(2) 213 sayılı Kanunun mükerrer 298 inci maddesinin (A) fıkrasının (5) numaralı
bendinde yer alan hükme istinaden, öz sermaye kalemlerine ait enflasyon farkları,
düzeltme sonucu oluşan söz konusu geçmiş yıl zararlarına mahsup veya kurumlar
vergisi mükelleflerince sermayeye ilave edilebilecek ve bu işlemler kâr dağıtımı
sayılmayacaktır.",
- 54 üncü maddesinde, "(1) Pasif kalemlere ait enflasyon fark hesapları, herhangi bir
suretle başka bir hesaba nakledildiği veya işletmeden çekildiği takdirde, bu
işlemlerin yapıldığı dönemlerin kazancı ile ilişkilendirilmeksizin, bu dönemde vergiye
tabi tutulacaktır.
213 sayılı Kanunun mükerrer 298 inci maddesinin (A) fıkrasının (5) ve (7) numaralı
bentleri uyarınca, öz sermaye kalemlerine ait enflasyon farkları düzeltme sonucu
oluşan geçmiş yıl zararlarına mahsup edilebilir veya kurumlar vergisi mükelleflerince
sermayeye ilave edilebilir; bu işlemler kâr dağıtımı sayılmaz.
- 55 inci maddesinde, "(1) Tebliğin üçüncü bölümüne göre 2023 yılı hesap dönemine
ait bilançonun düzeltilmesi sonucu oluşan geçmiş yıllar kârları hesabında takip
edilen; 2023 yılı enflasyon düzeltmesinden kaynaklanan geçmiş yıl kârının herhangi
bir suretle başka bir hesaba nakledilmesi veya işletmeden çekilmesi durumunda,
nakledilen veya çekilen tutar bu işlemlerin yapıldığı dönemlerin kazancı ile
ilişkilendirilmeksizin bu dönemde gelir veya kurumlar vergisine tabi tutulacaktır.
Ayrıca işletmeden çekilen değerler, elde edenlerin hukuki statüsüne göre kâr payı
stopajina tabi tutulacak ve kâr paylarının vergilendirilmesine ilişkin hükümler
doğrultusunda vergilendirilecektir.
(2) Bu Tebliğin üçüncü bölümü kapsamında 2023 yılı hesap dönemine ait
bilançonun düzeltilmesi sonucu oluşan geçmiş yıl kârının kurumlar vergisi
mükelleflerince sermayeye ilave edilmesi mümkün olup, bu işlem kâr dağıtımı
sayılmayacaktır.
(3) Tebliğin üçüncü bölümüne göre 2023 yılı hesap dönemine ait bilançonun
düzeltilmesi sonucu oluşan 2023 yılı geçmiş yıllar kârları hesabında takip edilen;
düzeltme öncesi geçmiş yıl ve/veya carî dönem ticari kârının, 1/1/2024 tarihinden
sonra kār dağıtımına konu edilmesi durumunda, dağıtılan tutar gelir ve kurumlar
vergisine tabi tutulmayacak, elde edenlerin hukuki statüsüne göre kār payı stopajina
tabi tutulacak ve kâr paylarının vergilendirilmesine ilişkin hükümler doğrultusunda
vergilendirilecektir."
düzenlemeleri/açıklamaları yer almaktadır.
Buna göre, şirketinizce, Ticaret Bakanlığının 15/6/2024 tarihli ve 32577 sayılı Resmi
Gazetede yayımlanan Enflasyon Düzeltmesi Uygulayan şirketlerde Esas Alınacak
Finansal Tablolara İlişkin Tebliği kapsamında; düzeltme öncesi geçmiş yıl ve/veya
carî dönem ticari kârının, 1/1/2024 tarihinden sonra kâr dağıtımına konu
edilebilmesinin mümkün olması halinde, dağıtılan tutar kurumlar vergisine tabi
tutulmayacak, elde edenlerin hukuki statüsüne göre kâr payı stopajina tabi
tutulacak ve kâr paylarının vergilendirilmesine ilişkin hükümler doğrultusunda
vergilendirilecektir.
Öte yandan, somut olaya ilişkin olarak, kār dağıtımının yapılıp yapılamayacağının
belirlenmesine ilişkin olarak Ticaret Bakanlığının görüşüne
başvurulması gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak
verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış
dir
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde,
bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası
kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.