Fiyat farkı faturasının giderleştirilmesi
Fiyat farkı faturasının giderleştirilmesi
Sayı:
76071283-125.08-18767
Tarih:
10/05/2022
T.C.
ÇORUM VALİLİĞİ
Defterdarlık Gelir Müdürlüğü
Sayı : 76071283-125.08-18767 10.05.2022
Konu :
İlgi :
İlgide kayıtlı özelge talep formunuzda, şirketinizin … tarihinde İsviçre ülkesindeki müşterisine …
ihraç ettiği, ancak alıcı firmanın bahse konu ürünü analize tabi tutması sonucunda ürünün içindeki
cevher oranının öngörülen oranın altında çıkması nedeniyle alıcı tarafından … tarihinde prıce
dıfference ınvoıce (fiyat farkı faturası) düzenlediği belirtilerek, söz konusu fatura tutarlarının 2020
yılında satış iskontosu, diğer indirimler veya önceki yıl gider ve zararlar hesaplarından birine
kaydederek kurum kazancının tespitinde dikkate alınıp alınamayacağı hususunda Defterdarlığımız
görüşü talep edilmektedir.
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 6 ncı maddesinde; kurumlar vergisinin, mükelleflerin bir
hesap dönemi içinde elde ettikleri safî kurum kazancı üzerinden hesaplanacağı, safî kurum
kazancının tespitinde, Gelir Vergisi Kanununun ticarî kazanç hakkındaki hükümlerinin uygulanacağı
hüküm altına alınmıştır.
193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun "İndirilecek Giderler" başlıklı 40 ıncı maddesinde ise; ticari
kazancın elde edilmesi ve idame ettirilmesi için yapılan genel giderlerin safi kazancın tespitinde
indirim konusu yapılabileceği hüküm altına alınmıştır.
Ticari kazancın tespitinde iki temel ilke geçerlidir. Bunlar "dönemsellik ilkesi" ile "tahakkuk esası
ilkesi"dir. Tahakkuk esası ilkesinde, gelir veya giderin miktar veya mahiyet itibarıyla kesinleşmiş
olması yani geliri veya gideri doğuran işlemin tekemmül etmesinin yanı sıra, miktarının ve işlemden
kaynaklanan alacağın veya borcun ödeme şartlarının da belirlenmiş olması gereklidir. Dönemsellik
ilkesi ise bu gelir veya giderin ilgili olduğu döneme intikalinin sağlanmasıdır.
213 sayılı Vergi Usul Kanununun 3 üncü maddesinin (B) fıkrasında, "İspat: Vergilendirmede vergiyi
doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyeti esastır."hükmüne yer verilmiştir.
Konuya ilişkin olarak, Tekdüzen Muhasebe Sisteminin uygulanmasına ilişkin açıklamalar,
26/12/1992 tarihli ve 21447 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 1 Sıra No.lu Muhasebe
Sistemi Uygulama Genel Tebliği ve daha sonra bu konuda yayımlanan diğer tebliğlerde yapılmıştır.
Anılan Tebliğin "V-Tekdüzen Hesap Çerçevesi. Hesap Planı ve Hesap Planı Açıklamaları"
bölümünün "6. GELİR TABLOSU HESAPLARI" kısmında;
681. ÖNCEKİ DÖNEM GİDER VE ZARARLARI (-) "Cari dönemden önceki döneme ait olan ve bu
dönemlerin mali tablolarına hata yada unutulma nedeni ile yansıtılmayan veya sonradan ortaya
çıkan tutarların gösterildiği hesaptır."
şeklinde tanımlanmıştır.
Buna göre, yurt dışındaki firma tarafından düzenlenen faturanın 681-Önceki Dönem Gider ve
Zararları (-) hesabında izlenmesi gerekmektedir.
Diğer taraftan, alıcı firma tarafından düzenlenen fiyat farkı faturasında yer alan tutarın, kazancın
elde edilmesi ve idamesi arasında doğrudan ve açık bir illiyet bağının bulunması, yapılan işin
mahiyetine uygun olması ve iş hacmi ile mütenasip bulunması ve Vergi Usul Kanunu hükümleri
gereğince tevsik edici belgelere dayanmış olması şartıyla 2020 hesap dönemi kurum kazancının
tespitinde gider olarak dikkate alınması mümkün bulunmaktadır.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
İmza