İkinci el araç alım satım faaliyetlerinin VUK ve KDV karşısındaki durumu hk.
Özelge: İkinci el araç alım satım faaliyetlerinin VUK ve KDV
karşısındaki durumu hk.
Sayı:
B.07.1.GİB.4.33.15.01-2010-701-59-33
Tarih:
15/07/2011
T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
MERSİN VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
(Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü)
Sayı : B.07.1.GİB.4.33.15.01-2010-701-59-33 15/07/2011
Konu : İkinci el araç satışlarında KDV
İlgide kayıtlı özelge talep formunda, oto alım satım komisyonculuğu faaliyetinden dolayı ...
Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün .... no'lu mükellefi olduğunuz, müşterilerinizin kullanılmış araçlarını
satarak komisyon aldığınız ve bu komisyon için fatura düzenlediğiniz, ancak bazı şahısların
kullanılmış araçlarını size satmak istedikleri belirtilerek, şahıslardan satın alacağınız ikinci el
otomobilin noter satış senedine göre mi deftere kayıt edileceği yoksa gider pusulası mı
düzenleneceği, gider pusulasının düzenlenmesi halinde gelir vergisi stopajı yapılıp yapılmayacağı
ile satın aldığınız otomobillerin tarafınızca satışında uygulanacak KDV oranı konusunda özelge talep
edilmektedir.
VERGİ USUL KANUNU YÖNÜNDEN
Vergi Usul Kanununun 227 nci maddesinde, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça bu
Kanuna göre tutulan ve üçüncü şahıslarla olan münasebet ve muamelelere ait kayıtların tevsikinin
mecburi olduğu hükme bağlanmış, aynı kanunun 229-242 nci maddelerinde de bu Kanuna göre
düzenlenmesi ve alınması gereken vesikalara ait hükümlere yer verilmiştir.
Aynı Kanunun 234 üncü maddesinde ise; birinci ve ikinci sınıf tüccarların, kazancı basit
usulde tespit edilenlerle defter tutmak mecburiyetindeolan serbest meslek erbabının ve çiftçilerin
vergiden muaf esnafa yaptırdıkları işler veya onlardan satın aldıkları emtia için tanzim edip işi
yapana veya emtiayı satana imza ettirecekleri gider pusulasının vergiden muaf esnaf tarafından
verilmiş fatura hükmünde olduğu belirtilmiştir.
230 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliğinin "Amortismana Tabi İktisadi Kıymetlerin
Satışında Belge Düzeni" başlıklı bölümünde, basit usulde vergilendirilen mükelleflerin taşıt ve diğer
sabit kıymetlerini satmaları dolayısıyla fatura düzenleme yükümlülüklerinin bulunmadığı, öte
yandan, bu mükelleflerce yapılan taşıt satışının noter satış sözleşmesi ile diğer sabit kıymet
satışlarının ise gider pusulası düzenlenerek tevsik edilmesinin mümkün bulunduğu açıklamalarına
yer verilmiştir.
Görüleceği üzere, vergi mükelleflerinin faaliyetleri gereği Vergi Usul Kanununda sayılan
belgelerden herhangi birini düzenlemeleri gerekmektedir. Ancak, yukarıda belirtilen tebliğ ile
yalnızca basit usul mükelleflerinin taşıtlarını satmalarında noter satış sözleşmeleri
düzenleyebilecekleri yönünde düzenleme yapılmış olup, gerçek usulde vergiye tabi mükellefler için
herhangi bir düzenlemeye gidilmemiştir.
Öte yandan, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 94 üncü maddesinin (1) numaralı
fıkrasında; "Kamu idare ve müesseseleri, iktisadî kamu müesseseleri, sair kurumlar, ticaret
şirketleri, iş ortaklıkları, dernekler, vakıflar, dernek ve vakıfların iktisadî işletmeleri, kooperatifler,
yatırım fonu yönetenler, gerçek gelirlerini beyan etmeye mecbur olan ticaret ve serbest meslekerbabı, zirai kazançlarını bilanço veya ziraî işletme hesabı esasına göre tespit eden çiftçiler
aşağıdaki bentlerde sayılan ödemeleri (avans olarak ödenenler dahil) nakden veya hesaben
yaptıkları sırada, istihkak sahiplerinin gelir vergilerine mahsuben tevkifat yapmaya mecburdurlar."
hükmü yer almaktadır.
Aynı maddede hangi ödemelerin vergi tevkifatına tabi olacağı sayılmış olup, 13. üncü
bendinde, "Esnaf muaflığından yararlananlara mal ve hizmet alımları karşılığında yapılan
ödemelerden" tevkifat yapılacağı belirtilmiştir.
Bu açıklamalara göre, noter satış senedinin Vergi Usul Kanununda yer alan vesikalardan
biri olmaması nedeniyle, vergi mükellefiyeti olmayan kişilerden noter satış senedi ile satın
alacağınız taşıtlar için gider pusulası düzenlemeniz gerekmekte olup, esnaf muaflığından
yararlanmayan ve vergi mükellefiyeti olmayan şahıslardan gider pusulası düzenleyerek alacağınız
otomobiller için yaptığınız ödemelerden gelir vergisi tevkifatı yapılmasına gerek bulunmamaktadır.
KATMA DEĞER VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN
Katma Değer Vergisi (KDV) Kanununun 1/1 inci maddesine göre, Türkiye'de ticari, sınai,
zirai faaliyet ve serbest meslek faaliyeti çerçevesinde yapılan teslim ve hizmetler KDV ye tabidir.
KDV oranları, KDV Kanununun 28 inci maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak yayımlanan
2007/13033 sayılı Bakanlar Kurulu Kararnamesine ekli I sayılı listede yer alan teslim ve hizmetler
için % 1, II sayılı listede yer alan teslim ve hizmetler için % 8, bu listelerde yeralmayan vergiye tabi
işlemler için % 18 olarak tespit edilmiştir.
Söz konusu Bakanlar Kurulu Kararnamesine ekli I sayılı listenin 9 uncu sırasına göre, Türk
Gümrük Tarife Cetvelinin 87.03 tarife pozisyonundaki binek otomobilleri ve esas itibariyle insan
taşımak üzere imal edilmiş diğer motorlu taşıtlardan kullanılmış olanların teslimi %1 oranında KDV
ye tabidir. Bu sırada yer alan "kullanılmış" deyimi 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununa göre
özel tüketim vergisine tabi olmayan taşıtları ifade etmektedir.
Türk Gümrük Tarife Cetvelinin 87.03 tarife pozisyonunda yer alan eşyaların tanımına ilişkin
açıklamalar 27/7/2005 tarih ve 25888 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 8 Seri No.lu Gümrük Genel
Tebliği (Tarife-Sınıflandırma Kararları) ve 6/2/2010 tarih ve 27485 sayılı Resmi Gazetede
yayımlanan 2 Seri No.lu Gümrük Genel Tebliği (Gümrük Tarife Cetveli Açıklama Notları) ile
yapılmıştır.
Buna göre; esnaf muaflığından yararlanmayan ve vergi mükellefiyeti olmayan şahıslardan
gider pusulası düzenleyerek aldığınız kullanılmış aracların şirketiniz tarafından satışında,
- Söz konusu aracın, Türk Gümrük Tarife Cetvelinin 87.03 tarife pozisyonunda yer alan
binek otomobili niteliğine haiz olması durumunda, 2007/13033 sayılı Bakanlar Kurulu
Kararnamesine ekli I sayılı listenin 9 uncu sırasına istinaden, %1 oranında,
- Söz konusu aracın 87.03 tarife pozisyonunda yer almaması durumunda ise %18 oranında,
KDV uygulanacaktır.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş isebu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz
dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi
için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.