İktisadi işletmede çalışan memur personelin maaşlarının işletmenin kurum kazancının tespitinde gider olarak dikkate alınıp alınamayacağı hk.
İktisadi işletmede çalışan memur personelin maaşlarının
işletmenin kurum kazancının tespitinde gider olarak
dikkate alınıp alınamayacağı hk.
Sayı:
65771276-125[6-2015/3]-9
Tarih:
06/05/2016
T.C.
AMASYA VALİLİĞİ
Defterdarlık Gelir Müdürlüğü
Sayı :65771276-125[6-2015/3]-9 06.05.2016
Konu :İktisadi işletmede çalışan memur
personelin maaşlarının işletmenin
kurum kazancının tespitinde gider
olarak dikkate alınıp alınamayacağı.
İlgide kayıtlı özelge talep formunuzdan, İl Özel İdaresine bağlı bütçe içi işletme olarak
faaliyette bulunan işletmenizde görevli memur personellerin maaşlarının İl Özel İdaresi tarafından
ödendiği belirtilmiş olup, mahalli idare tarafından ödenen maaş tutarlarının genel yönetim
giderlerine esas olacak şekilde işletmenizin kurum kazancının tespitinde gider olarak dikkate alınıp
alınamayacağı hususunda Defterdarlığımız görüşünün sorulduğu anlaşılmaktadır.
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi ile
iktisadi kamu kuruluşlarının kazançları kurumlar vergisi kapsamına alınmış olup aynı Kanunun 2
nci maddesinin üçüncü fıkrasında, Devlete, il özel idarelerine, belediyelere, diğer kamu idarelerine
ve kuruluşlarına ait veya bağlı olup, faaliyetleri devamlı bulunan ve birinci ve ikinci fıkralar dışında
kalan ticarî, sınaî ve ziraî işletmelerin iktisadî kamu kuruluşu olduğu, aynı maddenin altıncı
fıkrasında ise iktisadi kamu kuruluşlarının kazanç amacı gütmemelerinin, faaliyetlerinin kanunla
verilmiş görevleri arasında bulunmasının, tüzel kişiliklerinin olmamasının, bağımsız
muhasebelerinin ve kendilerine ayrılmış sermayelerinin veya işyerlerinin bulunmamasının
mükellefiyetlerini etkilemeyeceği, mal ve hizmet bedelinin sadece maliyeti karşılayacak kadar
olmasının, kâr edilmemesi veya kârın kuruluş amaçlarına tahsis edilmesinin bunları iktisadi
niteliğini değiştirmeyeceği hükme bağlanmıştır.
Mezkur Kanununun "Safi kurum kazancı" başlıklı 6 ncı maddesinde; kurumlar vergisinin,
mükelleflerin bir hesap dönemi içinde elde ettiği safî kurum kazancı üzerinden hesaplanacağı, safî
kurum kazancının tespitinde, Gelir Vergisi Kanununun ticarî kazanç hakkındaki hükümlerininuygulanacağı belirtilmiştir.
193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun "Bilanço esasında ticari kazancın tespiti" başlıklı 38 inci
maddesinde; bilanço esasına göre ticari kazancın, teşebbüsdeki öz sermayenin hesap dönemi
sonunda ve başındaki değerleri arasındaki müspet fark olduğu, bu dönem zarfında sahip veya
sahiplerce işletmeye ilave olunan değerlerin bu farktan indirileceği, işletmeden çekilen değerlerin
ise farka ilave olunacağı, ticari kazancın bu suretle tespit edilmesi sırasında, Vergi Usul Kanununun
değerlemeye ait hükümleri ile bu Kanunun 40 ve 41 inci maddeleri hükümlerine uyulacağı hükme
bağlanmıştır. Anılan Kanunun 40 ıncı maddesinde de; safi kazancın tespit edilmesinde indirilecek
giderler sayılmıştır. Aynı Kanunun 40 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (1) numaralı bendinde ticari
kazancın elde edilmesi ve idame ettirilmesi için yapılan genel giderlerin ticari kazancın tespitinde
gider olarak indirim konusu yapılabileceği belirtilmiştir.
Anılan bent hükmü uyarınca, yapılan genel giderlerin indirim konusu yapılabilmesi için, söz
konusu giderlerle kazancın elde edilmesi ve idamesi arasında doğrudan ve açık bir illiyet bağının
bulunması, giderlerin kazancın elde edilmesine yönelik olması, harcamanın yapıldığı gelir doğuran
olayın vergiye tabi bulunması, karşılığında gayri maddi bir kıymet iktisap edilmemiş olması ve
maliyete dahil edilecek giderlerden olmaması gerekmekte olup bu mahiyette olmayan giderlerin
ticari kazancın tespitinde indirim konusu yapılabilmesi mümkün değildir.
Diğer taraftan, 08/03/2011 tarihli ve 27868 numaralı Resmi Gazete'de yayımlanan Mahalli
İdareler Bütçe İçi İşletme Yönetmeliğinin "Muhasebe İşlemleri" başlıklı 9 uncu maddesinde "…
Mahalli İdare bütçesi içinde yapılan personel ve diğer yönetim ve donatım giderleri kurum
kazancının tespitinde ve Kurumlar Vergisi beyannamesinin düzenlenmesinde ayrıca dikkat alınır."
denilmektedir.
Yukarıdaki hüküm ve açıklamalar uyarınca, iktisadi işletmenizde görevlendirilen ancak … İl
Özel İdaresinin bütçesinden karşılanan personellerin maaşları, ticari kazancın elde edilmesi ve
idame ettirilmesi ile ilgili bir gider niteliğinde olmadığından, bu şekilde ödenen tutarların, iktisadi
işletmenizin ticari faaliyeti ile ilişkilendirilmesi mümkün değildir.
Dolayısıyla, Mahalli İdareler Bütçe İçi İşletme Yönetmeliğinin 9 uncu maddesi gereğince … İl
Özel İdaresi tarafından ödenen maaş tutarlarının, işletmenizin ticari kazancının tespitinde gider
olarak indirim konusu yapılması durumunda, bu giderin kanunen kabul edilmeyen gider olarak
dikkate alınıp ticari kâra ilave edilmesi gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge
geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla
vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi
hesaplanmayacaktır.