İl özel idareleri, belediyeler ve köyler ile bunların oluşturdukları birlikler veya bunlara bağlı kuruluşlar tarafından işletilen işletmelerin kurumla

Özelge: İl özel idareleri, belediyeler ve köyler ile bunların
oluşturdukları birlikler veya bunlara bağlı kuruluşlar
tarafından işletilen işletmelerin kurumlar vergisi
mükellefiyeti hk.
Sayı: 
B.07.1.GİB.0.03.51/5104
Tarih: 
06/06/2006
 
T.C.
MALİYE BAKANLIĞI
Gelir İdaresi Başkanlığı
Sayı    : B.07.1.GİB.0.03.51/5104
Konu  :
 
......................................................
 
İlgi: 06.04.2006 tarih ve B.07.4.DEF.0.60.10-983 sayılı yazınız.
İlgide kayıtlı yazınız ve eklerinin incelenmesinden, .......................... Barajı Sulama Birliğinin iliniz
merkez ilçe (mahalli idare) sınırları içindeki üye köylerin kalkınmasını sağlamak ve tarımsal
faaliyetleri desteklemek amacıyla kurulacak olan biodizel tesisinin (sadece üye çiftçilere kar amacı
güdülmeden biodizel verilecek olması nedeniyle) Kurumlar Vergisi Kanunu ve Harçlar Kanunu
karşısındaki durumunun sorulduğu anlaşılmakta olup aşağıdaki açıklamaların yapılmasına gerek
duyulmuştur.
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi ile iktisadi
kamu kuruluşları vergi mükellefiyeti kapsamına alınmış olup, aynı Kanunun  2 nci maddesinin
üçüncü fıkrasında da devlete, il özel idarelerine, belediyelere, diğer kamu idarelerine ve
kuruluşlarına ait veya bağlı olup, faaliyetleri devamlı bulunan ve birinci ve ikinci fıkralar dışında
kalan ticari, sınai ve zirai işletmeler iktisadi kamu kuruluşu olduğu; (6) numaralı fıkrasında ise,
bunların kazanç amacı gütmemelerinin, faaliyetlerinin kanunla verilmiş görevler arasında
bulunmasının, tüzel kişiliklerinin olmamasının, bağımsız muhasebelerinin ve kendilerine ayrılmış
sermayelerinin veya iş yerlerinin bulunmamasının mükellefiyetlerini etkilemeyeceği; mal veya
hizmet bedelinin sadece maliyeti karşılayacak kadar olmasının, kâr edilmemesinin veya kârın
kuruluş amaçlarına tahsis edilmesinin bunların iktisadî niteliğini değiştirmeyeceği hüküm altına
alınmıştır.
Anılan Kanunun 4 üncü maddesinin (ı) bendinde ise, "İl özel idareleri, belediyeler ve köyler ile
bunların oluşturdukları birlikler veya bunlara bağlı kuruluşlar tarafından işletilen:
a) Kanal, boru ve benzeri yollarla dağıtım yapan su işletmeleri;
b) Belediye sınırları içindeki yolcu taşıma işletmeleri;
c)Kesim, taşıma ve muhafaza işlerine münhasır olmak üzere mezbahaların"kurumlar vergisinden muaf olduğu belirtilmiştir.
Diğer taraftan, 5355 sayılı Mahalli İdare Birlikleri Kanununun 5445 sayılı yasa ile değişik 18 inci
maddesinde; ilçelerde, tarım ürünlerinin pazarlanması hariç olmak üzere, yol, su, kanalizasyon ve
benzeri altyapı tesisleri ile köylere ait diğer hizmetlerin yürütülmesine yardımcı olmak, bizzat
yapmak ve kırsal kalkınmayı sağlamak üzere, tüm köylerin iştiraki ile o ilçenin adını taşıyan köylere
hizmet götürme birlikleri kurulabileceği belirtilmiştir.
Buna göre, iliniz dahilinde faaliyet gösteren ............... Barajı Sulama Birliğinin kanal, boru ve
benzeri yollarla dağıtım yapan su işletmeleri 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 4 üncü
maddesinin (ı) bendi gereğince kurumlar vergisinden muaf olacaktır.
Öte yandan, bitkisel veya hayvansal yağların bir katalizatör eşliğinde metanol veya etanol
reaksiyonu sonucunda açığa çıkan ve yakıt olarak kullanılan Biodizel, Enerji Piyasası Düzenleme
Kurumunca çıkarılan Petrol Piyasası Lisans Yönetmeliğinin 4 üncü maddesinde, akaryakıt olarak
tanımlanmış bulunmaktadır.
Dolayısıyla, Birliğe üye köylerden alınacak tarım bitkilerinin kurulacak olan tesislerde işlenmesi
sonucu ortaya çıkan ürün, "tarımsal ürün" özelliği göstermediğinden birliğin, ekonomik gücünün
arttırılmasına yönelik kaynak sağlamak (gelir elde etmek) amacıyla biodizel yakıtı üreterek (kar
amacı gütmese dahi) kendi üyelerine satışı faaliyetinin muafiyet kapsamında değerlendirilmesi
mümkün olmayıp anılan birliğe ait söz konusu iktisadi işletmenin kurumlar vergisi mükellefiyetinin
tesisinin gerekeceği tabiidir.
Diğer yandan, sulama birliğinin yapacağı tarımsal hizmetler dolayısıyla 492 sayılı Harçlar
Kanununda herhangi bir muafiyet hükmü düzenlenmediğinden ve ayrıca 5355 sayılı Mahalli İdare
Birlikleri Kanununda sulama birliklerinin yapacakları işlemlerde harç aranılmayacağına ilişkin bir
düzenleme de bulunmadığından 06/04/2006 tarihli yazınızda yer alan harca tabi tutulması
yönündeki görüşünüz uygun bulunmuştur.
Bilgi edinilmesini ve gereğini rica ederim.
 
Başkan a.