İzale-i şuyu yoluyla yapılan satışlarda gayrimenkullerin alıcılar adına tescili hk

Kanun Numarası

7338

Kanun

VERASET VE İNTİKAL VERGİSİ KANUNU

Özelge No

66813766-160[17-2014/20]-289

Özelge Tarihi

18.06.2015

İzale-i şuyu yoluyla yapılan satışlarda gayrimenkullerin

alıcılar adına tescili hk.

T.C.

GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI

İZMİR VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI

(Mükellef Hizmetleri KDV ve Diğer Vergiler Grup Müdürlüğü)

Sayı : 66813766-160[17-2014/20]-289 18/06/2015

Konu : İzale-i şuyu yoluyla yapılan satışlarda gayrimenkullerin alıcılar

adına tescili hk.

                  İlgide kayıtlı özelge talep formu ve eklerinin incelenmesinden; … İlçesi …

Mahallesi Kalealtı mevkii …ada … parsel (eski parsel …) numaralı taşınmazın … Sulh

Hukuk Mahkemesi İzale-i Şuyu Satış Memurluğunca satışının yapılarak alıcılar adına

tescilin talep edildiği, Selçuk Vergi Dairesi Müdürlüğünün 24/09/2013 tarih 9246 sayılı

yazısında satış bedeli üzerinden % 5 kesinti yapıldığı ancak mirasçılar tarafından

beyanname verilmediğinden bahisle veraset ve intikal vergisi ilişiğinin kesilmediğinin

bildirildiği, 7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi Kanununun 17 nci maddesinin ikinci

fıkrasında veraset yoluyla intikallerde % 5 oranında vergi karşılığı tevkifat yapılacağı

1

belirtildiğinden, tescilin yapılması açısından bu oranda vergi kesilmiş olmasının yeterli

olup olmadığı hususunda Başkanlığımız görüşünün sorulduğu anlaşılmaktadır.

            Konu ile ilgili olarak Selçuk Vergi Dairesi Müdürlüğünden alınan 14/01/2015 tarih

533 sayılı yazıda, … İlçesi … Mahallesi … mevkii … parsel numaralı taşınmazın satışından

mirasçıların hissesine düşen brüt toplam tutar üzerinden % 5 oranında kesinti yapılarak

Dairelerine yatırıldığı, mirasçılara intikal eden ilgili taşınmaza ait veraset ve intikal

vergisi beyannamesi verilmediğinden veraset ve intikal vergisi ilişiğinin kesilmediğinin

izale-i şüyuu satış memurluğuna bildirildiği, ayrıca mahkemeler tarafından satışı

yapılan gayrimenkullerin beyan edilmemiş olması halinde, satış bedeli üzerinden,

mirasçıların hissesine düşen toplam tutar üzerinden Veraset ve İntikal Vergisi

Kanununun 16 ncı maddesinde yer alan vergi tarifesi matrah dilim tutarlarının veraset

yoluyla intikallere ilişkin azami haddi olan % 10 oranında bloke edilip Vergi Dairesi

Müdürlüğüne yatırılması veya mirasçıları tarafından veraset ve intikal vergisi

beyannamesi verilmesi halinde veraset ilişiğinin kesilmesinin mümkün olduğu

bildirilmiştir.

       Bilindiği üzere, 7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi Kanununun 17 nci maddesinde,

"Amme idare ve müesseseleri, bankalar, bankerler, kasa kiralayanlar, sigorta şirketleri,

sair şirket ve müesseseler, mahkemeler ve icra daireleri istihkak sahiplerine bu verginin

mevzuuna giren herhangi bir muamele dolayısıyla para ve senet verebilmek için

evvelemirde verginin ödenmiş olduğuna dair vergi dairesinden verilmiş bir tasdikname

talebederler.

        Tasdikname ibraz etmeyen hak sahiplerinin istihkaklarından, veraset yoluyla

intikallerde yüzde beş, ivazsız intikallerde yüzde onbeş oranında vergi karşılığı olarak

tevkifat yaptıktan sonra, bakiyesini verebilirler. Tevkifatı yapanlar, tevkif ettikleri parayı

en geç bir hafta içinde bulundukları yerin mal sandığına yatırmaya ve keyfiyeti bağlı

bulundukları vergi dairesine yazı ile bildirmeye mecburdurlar.

            Tevkifat yapmadan para ve senet verenlerle tevkif ettikleri parayı yukarıda

belirtilen süre içinde mal sandığına yatırmayanlardan (Hakimler hariç), tevkif etmeye

ve yatırmaya mecbur oldukları paralar Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında

Kanun hükümlerine göre gecikme zammı tatbik edilerek tahsil edilir. Tevkifatı yapan

ilgili kuruluşların, bu görevleri süresinde yerine getirmeyen sorumlularından, tevkif

etmeye ve yatırmaya mecbur oldukları paraların %10'u oranında ayrıca ceza tahsil

olunur." denilmektedir.

         Aynı Kanunun 19 uncu maddesinin ikinci ve üçüncü fıkralarında, "Tescil tarihinden

itibaren en geç 15 gün içinde sonucu ilgili vergi dairesine bildirilmek üzere, intikal eden

gayrimenkullerin tescil işlemi, veraset ve intikal vergisinin tahakkuku beklenmeksizin

yapılır. Ancak, intikali yapılan gayrimenkule isabet eden veraset ve intikal vergisi

tamamen ödenmedikçe devir ve ferağı yapılamaz ve üzerinde herhangi bir ayni hak

2

tesis edilemez. Tapu memurları vergi dairesince verilmiş ilişik kesme belgesi olmaksızın

devir ve ferağ işlemi yapamazlar, aksi halde verginin ödenmesinden mükellefler ile

birlikte müteselsilen sorumlu olurlar.

          Ancak, mükelleflerce, tahakkuk eden vergiye karşılık 6183 sayılı Kanunun 10 uncu

maddesinde yazılı cinsten (Bu maddenin 5 inci bendinde yazılı menkul mallar hariç)

teminat gösterildiği takdirde intikal eden gayrimenkullerin bir kısmının veya tamamının

devir ve ferağına izin verilebilir. Teminat olarak gösterilecek gayrimenkullerin değeri

6183 sayılı Kanunun 90 ıncı maddesinde yazılı komisyonlar tarafından aynı Kanunun 91

inci maddesine göre tespit edilir." hükmü yer almaktadır.

         Öte yandan, Vergi Daireleri İşlem Yönergesinin Diğer İşlemler başlıklı 193 üncü

maddesinde, "Mahkemeler tarafından satışı yapılan gayrimenkullerin beyan edilmemiş

olması halinde, satış bedeli üzerinden mirasçıların murise olan yakınlığı göz önüne

alınarak o gruba giren en yüksek oran üzerinden  vergi ile buna isabet eden ceza bloke

ettirilip emaneten tahsil edildikten sonra vergi ilişiği olmadığına dair yazı yazılır.

         Mirasçıların, satışı yapılan gayrimenkullerle ilgili olarak daha sonra beyanda

bulunması halinde, emaneten tahsil edilen miktarın mahsubu yapılır.

            Varsa mahsup fazlası ilgilisine iade edilir." şeklinde açıklamaya yer verilmiş olup,

Veraset ve İntikal Vergisi Kanununun 16 ncı maddesinde 4369 sayılı Kanunla 29/7/1998

tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yapılan değişiklik ile vergi tarifesi matrah dilim

tutarlarının veraset yoluyla intikallere ilişkin azami had oranı yüzde on, ivazsız

intikallerde ise yüzde otuz olarak belirlenmiştir.

             Bu hükümlere göre, izale-i şuyu suretiyle yapılan satışlarda, gayrimenkullerin

alıcılar adına tesciline izin verilebilmesi için;

            a) Veraset ve intikal vergisi beyannamesi verilmiş olmasına rağmen kesin

tarhiyat yapılmamış ise teminat alınmış olması,

          b) Veraset ve İntikal vergisi beyannamesi verilmiş ve kesin tarhiyat yapılmış ise

satışı istenilen gayrimenkullere isabet eden verginin tahsil edilmiş olması veya Veraset

ve İntikal Vergisi Kanununun 19 uncu maddesine göre teminat gösterilmiş olması,

3

                 gerekmektedir.

            Ancak, mirasçıların tespit edilememesi veya mirasçılar tespit edilmekle birlikte

beyanname verilmemiş ise satış bedelinin tamamı üzerinden, Veraset ve İntikal Vergisi

Kanununun 16 ncı maddesinde yer alan vergi tarifesi matrah dilim tutarlarının veraset

yoluyla intikallere ilişkin azami haddi olan % 10 oranında hesaplanacak tutarın vergiye

karşılık olarak adi emanet hesabına alındıktan sonra, gayrimenkullerin alıcılar adına

tapuya tesciline izin verilmesinde bir sakınca bulunmamaktadır.

            Bilgi edinilmesini rica ederim.

(*)     Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.

(**)   İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge

geçersizdir.

(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi

tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi

hesaplanmayacaktır.