Kanun gereği olarak yeniden değerlemeden önceki kıymetleri üzerinden amortismana tabi tutulan binalar için amortisman ayrılmayan dönemlerdeki amortism
Özelge: Kanun gereği olarak yeniden değerlemeden önceki
kıymetleri üzerinden amortismana tabi tutulan binalar için
amortisman ayrılmayan dönemlerdeki amortisman
tutarlarını, enflasyon düzeltmesi sırasında fiilen ayrılmış
kabul ederek Geçmiş Yıllar Kar / Z
Sayı:
B.07.0.GEL.0.31/3185-107/000194
Tarih:
04/01/2005
T.C.
MALİYE BAKANLIĞI
Gelirler Genel Müdürlüğü
SAYI : B.07.0.GEL.0.31/3185-107 04.01.2005 - 000194
KONU :
..................................
İLGİ : 01.11.2004 tarih ve E1.122.43.3085-2149 sayılı yazınız.
İlgide kayıtlı yazınızın incelenmesinden, geçmiş dönemlerde kanun gereği olarak yeniden
değerlemeden önceki kıymetleri üzerinden amortismana tabi tutulan binalar için amortisman
ayrılmayan dönemlerdeki amortisman tutarlarını, 31.12.2003 tarihli bilançonun düzeltilmesi
sırasında hesaplayıp fiilen ayrılmış kabul ederek Geçmiş Yıllar Kar / Zararı hesabında gösterilip
gösterilemeyeceği hususunda tereddüte düşüldüğü ve konu hakkında Bakanlığımız görüşünün
istenildiği anlaşılmıştır.
05.08.2004 tarihinde yayınlanan 9 nolu Vergi Usul Kanunu Sirkülerinin 2.16 "Amortismanların
Fiilen Ayrılmış Kabul Edilmesi" bölümünde; amortismana tabi iktisadi kıymetler için ayrılmış olan
birikmiş amortismanların, parasal olmayan kıymet mahiyetinde oldukları ve enflasyon düzeltmesine
tabi tutulacakları, Vergi Usul Kanununun geçici 25 inci maddesinin (d) bendinde birikmiş
amortismanların, ait oldukları kıymetin bilanço tarihindeki değerinde düzeltme sonrasında ortaya
çıkan artış oranı dikkate alınarak düzeltileceği, ayrıca, birikmiş amortismanların düzeltmeye esas
tutarının tespitinde, Vergi Usul Kanununun 320 inci maddesinin son fıkrasında amortismanın
herhangi bir yıl yapılmamasından veya ilk uygulanan nispetten düşük bir hadle yapılmasından
dolayı amortisman süresinin uzatılamayacağı hükmü, herhangi bir sebeple kanuni süresinde
amortisman ayrılmayan iktisadi kıymetlere ilişkin amortisman tutarlarının daha sonradan
amortisman ayırma süresinin uzatılarak gider olarak kaydedilemeyeceğini, başka bir deyişle bir
iktisadi kıymete ilişkin amortisman ayırma işleminin ancak kanuni süresi içinde yapılması
gerektiğini ifade etmektedir. Ancak, enflasyon düzeltmesi esnasında iktisadi kıymetlere ilişkin
birikmiş amortismanların kanuni süresinde ayrılması gereken tutardan daha düşük olduğunun
tespit edilmesi durumunda, iktisadi kıymetle ilgili kanuni süresinde ayrılmayan amortisman
tutarının, fiilen ayrılmış kabul edileceği açıklanmıştır.Yukarıda yapılan açıklamalar dikkate alınarak, söz konusu binalar için yeniden değerlemeden
önceki değerleri üzerinden ayrılan amortismanlarla beraber amortisman ayrılmamış dönemler için
amortismanların fiilen ayrılmış gibi dikkate alınması ve birikmiş amortismanların enflasyon
düzeltmesine tabi tutulmasında yukarıda açıklandığı gibi ait oldukları kıymetin bilanço tarihindeki
değerinde düzeltme sonrasında ortaya çıkan artış oranı dikkate alınarak düzeltilmesi
gerekmektedir.
Öte yandan, enflasyon düzeltmesi ile ilgili olarak tekdüzen muhasebe sisteminin uygulanmasına
ilişkin açıklamalar, 05/05/2004 tarih ve 25453 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 12 Sıra No.lu
Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliğinde yapılmış bulunmaktadır.
Bu açıklamalara göre, binalar için fiilen ayrılmış kabul edilen amortisman tutarlarının
muhasebeleştirilmesinde yapılması gereken kayıt aşağıdaki gibi olacaktır.
-----------------------------31/12/2003-----------------------------
698 Enflasyon Düzeltme Hesabı XXX
257 Birikmiş Amortismanlar H.S. XXX
( Enflasyon Farkı)
--------------------------- / ----------------------------
Bilgi edinilmesini rica ederim.