Kat karşılığı inşaat işi yapan firmanın arsa sahipleri için yapmış olduğu harcama tutarından tevkifat yapılıp yapılmayacağı ve bu tutarın kurum kazanc

Özelge: Kat karşılığı inşaat işi yapan firmanın arsa sahipleri
için yapmış olduğu harcama tutarından tevkifat yapılıp
yapılmayacağı ve bu tutarın kurum kazancının tespitinde
indirim konusu yapılamayacağı hk.
Sayı: 
B.07.1.GİB.4.34.19.02-019.01-1553
Tarih: 
09/09/2011
 
T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
Mükellef Hizmetleri Usul Grup Müdürlüğü
 
   
Sayı : B.07.1.GİB.4.34.19.02-019.01-1553 09/09/2011
Konu : Kat karşılığı inşaat işi yapan firmanın arsa sahipleri  
için yapmış olduğu harcama tutarından tevkifat
yapılıp yapılmayacağı ve kurum kazancının
tespitinde indirim konusu yapılamayacağı hakkında
 
İlgide kayıtlı özelge talep formunuzda, kat karşılığı inşaat işi ile iştigal ettiğiniz, yapmış olduğunuz
kat karşılığı inşaat sözleşmesine göre; arsa sahipleri ile dükkân sahiplerine yapılacak kira
yardımının, yıkılacak binadaki dükkânlar da kiracı olarak bulunanlara dükkânların tahliyesi için
yapılacak tazminat ödemesinin ve yapılacak yeni binada dükkân metrajlarının düşmesi nedeniyle
dükkân sahiplerine anlaşma gereği ödenecek tutarın kurum kazancının tespitinde indirim konusu
yapılıp yapılamayacağı ile tüm bu işlemlerin stopaja tabi olup olmadığı konularında görüş talep
edilmektedir.
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 6'ncı maddesinde; kurumlar vergisinin, mükelleflerin bir
hesap dönemi içinde elde ettikleri safi kurum kazancı üzerinden hesaplanacağı, safi kurum
kazancının tespitinde 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun ticari kazanç hakkındaki hükümlerinin
uygulanacağı hüküm altına alınmıştır. Gelir Vergisi Kanunu'nun 40'ıncı maddesinde de safi
kazancın tespit edilmesinde indirilecek giderler tadadi olarak sayılmıştır.
Gelir Vergisi Kanunu'nun 70'inci maddesinde, maddenin alt bentlerinde yazılı mal ve hakların
sahipleri, mutasarrıfları, zilyedleri, irtifak ve intifa hakkı sahipleri veya kiracıları tarafından kiraya
verilmesinden elde edilen iratların gayrimenkul sermaye iradı olduğu belirtilmiştir.
Aynı Kanunun 82'nci maddesinin birinci fıkrasının (3) numaralı bendinde, gayrimenkullerin tahliyesi
veya kiracılık hakkının devri karşılığında alınan tazminatların arızi kazanç olduğu hükmüne yer
verilmiş olup maddenin ikinci fıkrasında da bir takvim yılında elde edilen kazançların 2011 yılı için
19.000 TL'si gelir vergisinden istisna edilmiştir.
Gelir Vergisi Kanunu'nun 94'üncü maddesinin 5/a bendinde de, 70'inci maddede yazılı mal ve
hakların kiralanması karşılığı yapılan ödemelerden % 20 oranında vergi tevkifatı yapılması gerektiği
hüküm altına alınmıştır.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun  262 'nci maddesine göre maliyet bedeli, iktisadi bir kıymetin
iktisap edilmesi veyahut değerinin arttırılması münasebetiyle yapılan ödemelerle bunlara müteferri
bilumum giderlerin toplamını ifade etmektedir.
Genellikle kat karşılığı inşaatlarda müteahhit açısından arsa maliyet bedeli (arsa payı karşılığında)
arsa sahibine teslim edilen daire ve işyerlerinin yapımı için yapılan harcamaların toplamını
oluşturmakta olup, bu bedel inşaat maliyetinin de içerisinde yer almaktadır. Buna göre, arsakarşılığında müteahhit firma tarafından arsa sahibine verilecek daireler ve işyerleri  için yapılan
harcamalar veya ödenen nakit para anılan müteahhit firma açısından arsa sahibinden alınan arsa
payının maliyet bedeli olacaktır. Müteahhit açısından kendisine kalan dairelerin maliyeti ise, hem
kendi daireleri hem de bu dairelere isabet eden arsa payı için ödediği bedelin (arsa sahibine
bıraktığı dairelerin, işyerlerinin maliyet bedeli veya nakit paranın) toplamı olmaktadır.
Bu hüküm ve açıklamalara göre, kat karşılığı inşaatın arsa maliyet bedeli, firmanız tarafından arsa
karşılığında arsa sahiplerine teslim edilecek gayrimenkulün inşaatı için yapılan harcamaların
toplamından oluşmaktadır. Dolayısıyla, söz konusu harcamalar (inşaat süresince arsa ve dükkân
sahiplerine yapılan kira yardımları ile ödenen tazminatlar ile yeni binada dükkân metrajlarının
düşmesi  nedeniyle  dükkân  sahiplerine  ödenecek  tutar)  maliyet  unsuru  olarak  dikkate
alınabilecektir.
Firmanızca gayrimenkul kiralama işlemine konu bir ödemede bulunulmaması, sadece mülk
sahiplerine kira yardımı mahiyetinde ödemede bulunulması nedeniyle bu tür ödemeler üzerinden
vergi tevkifatı yapılmaması gerekmektedir.
Diğer taraftan, dükkânların tahliyesi için kiracılara ödenecek tutarın ise istisna haddini aşan
kısmının kiracılar tarafından arızi kazanç olarak beyan edileceği tabiidir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
   
 
(*)     Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**)   İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise
bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz
dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi
için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.