Kur korumalı mevduat hesabına ilişkin istisna uygulaması

İlgide kayıtlı özelge talep formunuzda; ilimiz ... Vergi Dairesi Müdürlüğünün ... vergi kimlik
numaralı mükellefi olduğunuz, ... Bankası'nın ... no.lu Avro hesabında 31/12/2021 tarihinde ... Avro
döviziniz mevcut iken; 2022 yılının Ocak ve Şubat ayları döneminde çeşitli tarihlerde yapılan dövizli
ticari ödeme işlemleriniz neticesinde hesap bakiyenizin 10/02/2022 tarihinde ... Avro'ya düşmüş
olduğu, ayrıca aynı tarihte hesaba gelen hakediş bedelleri ile hesap bakiyenizin ... Avroya ulaştığı,
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun geçici 14 üncü maddesi kapsamında döviz hesabınızda
mevcut olan ... Avro'nun 16/02/2022 tarihinde Türk lirasına dönüştürülüp Kur Korumalı Mevduat
(TL) hesabına aktarıldığı belirtilerek, söz konusu madde kapsamında 2021 yılında elde edilen kur
farkı gelirlerinize ilişkin istisna uygulamasının nasıl olacağı konusunda görüş talep edilmektedir.
Kurumlar Vergisi Kanunun geçici 14 üncü maddesinde, "(1) 14/1/1970 tarihli ve 1211 sayılı Türkiye
Cumhuriyet Merkez Bankası Kanununun 4 üncü maddesinin üçüncü fıkrasının (I) numaralı bendinin
(g) alt bendi hükmüne istinaden Türk lirası mevduat ve katılma hesaplarına dönüşümün
desteklenmesi kapsamında dönüşüm kuru üzerinden Türk lirasına çevrilen hesaplar ile ilgili olarak;
kurumların 31/12/2021 tarihli bilançolarında yer alan yabancı paralarını, dördüncü geçici vergi
dönemine ilişkin beyannamenin verilme tarihine kadar Türk lirasına çevirmeleri ve bu suretle elde
edilen Türk lirası varlığı, bu kapsamda açılan en az üç ay vadeli Türk lirası mevduat ve katılma
hesaplarında değerlendirmeleri durumunda aşağıda belirtilen kazançlar kurumlar vergisinden
müstesnadır:
a) Bu fıkra kapsamındaki yabancı paraların dönem sonu değerlemesinden kaynaklanan kur farkı
kazançlarının 1/10/2021 ila 31/12/2021 tarihleri arasındaki döneme isabet eden kısmı,

...." hükmü yer almaktadır.
11/02/2022 tarihli ve 31747 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Kurumlar Vergisi
Genel Tebliği (Seri No: 1)'nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Seri No: 19)'de yapılmış olup, söz
konusu Tebliğin;
- "40.3.1.1. Yabancı paraların dönem sonu değerlemesinden kaynaklanan kur farkı kazançlarına
ilişkin istisna" başlıklı bölümünde, "31/12/2021 tarihli bilançolarında yer alan yabancı paralarını,
bu Kanunun geçici 14 üncü maddesi ve 1211 sayılı Kanunun ilgili hükmünde öngörülen süre ve
şekilde Türk Lirası mevduat veya katılma hesaplarına dönüştüren kurumlar vergisi mükelleflerinin,
söz konusu yabancı paralarının dördüncü geçici vergilendirme (1/10/2021-31/12/2021) dönemine
ilişkin dönem sonu değerlemesinden kaynaklanan kur farkı kazançları kurumlar vergisinden istisna
tutulacaktır.
Mükellefler gerek dönem içi gerekse dönem sonu kur farkı kazançlarını muhtelif usullere göre
belirleyebilmektedirler. Ancak, istisnaya konu edilecek kur farkı gelirinin tespitine münhasır olmak
üzere, dönem içi döviz çıkışlarında ve istisna tutarının hesaplanmasında ilgili hesaba giriş sırasının
esas alınması gerekmektedir.
Öte yandan, 31/12/2021 tarihli bilançonun "Bankalar Hesabında" yer alan yabancı paraların birden
fazla döviz tevdiat hesabından oluşması halinde Kurumlar Vergisi Kanununun geçici 14 üncü
maddesi ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının ilgili mevzuatı çerçevesinde dönüştürülebilen
döviz cinslerine ilişkin döviz tevdiat hesapları istisna tutarının belirlenmesinde birlikte dikkate
alınacaktır. İstisna hesabında aynı döviz cinsinden döviz tevdiat hesapları birlikte dikkate
alınacağından, bu hesaplar arasında yapılan aktarma işlemlerinin giriş çıkış olarak
değerlendirilemeyeceği tabiidir." ,
- "40.3.1.1.1. 31/12/2021 tarihli bilançolarda yer alan yabancı paraların bir kısmının Türk Lirasına
dönüştürülmesi durumunda istisna uygulanacak tutarın hesabı"başlıklı bölümünde, "Kurumlar
vergisi mükelleflerinin, bu istisnanın uygulamasında dikkate alacakları 31/12/2021 tarihli
bilançolarında yer alan yabancı para hesaplarına muhtelif tarihlerde yabancı para girişlerinin
olması mümkündür.
Mükellefler tarafından, 31/12/2021 tarihli bilançolarında yer alan yabancı paralarının sadece bir
kısmının bu düzenleme kapsamında Türk Lirası mevduat veya katılma hesabına dönüştürülmesi
halinde, dönem sonu (31/12/2021) itibarıyla kur farkı değerlemesinden doğan kambiyo karının
istisna uygulanacak kısmı, Türk Lirasına dönüştürülen yabancı paraların mükellefin 31/12/2021
tarihli bilançosunda yer alan yabancı para hesabına oranı dikkate alınmak suretiyle tespit
edilecektir.
Ancak, bu değerlemede sadece 31/12/2021 tarihli bilançoda yer alan ve bu Kanun kapsamında
dönüştürülebilir nitelikteki yabancı paraların dikkate alınabileceği tabiidir....",

açıklamalarına ve konuya ilişkin örneklere yer verilmiştir.
Bu hüküm ve açıklamalar çerçevesinde; şirketinizin 31/12/2021 tarihli bilançosunda bulunan ...
Avro tutarlı döviz tevdiat hesabının Kurumlar Vergisi Kanununun ve 1211 sayılı Kanunun ilgili
hükümlerinde öngörülen süre ve şekilde ... Avro'luk kısmının Türk Lirası mevduat hesabına
dönüştürülmesi durumunda, dördüncü geçici vergilendirme (1/10/2021-31/12/2021) dönemine
ilişkin dönem sonu değerlemesinden kaynaklanan kur farkı kazançlarının, Türk Lirasına
dönüştürülen bu tutara isabet eden kısmının kurumlar vergisinden istisna edilmesi mümkün
bulunmaktadır.
Bilgi edinilmesini rica ederim.