Mahkeme kararına göre tahsil edilen kira, sözleşmeden doğan tazminat, icra inkar tazminatı ve faiz gelirlerinin beyanı hk.

Özelge: Mahkeme kararına göre tahsil edilen kira,
sözleşmeden doğan tazminat, icra inkar tazminatı ve faiz
gelirlerinin beyanı hk.
Sayı: 
38418978-120[70-13/11]-814
Tarih: 
30/07/2013
 
T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
ANKARA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
Mükellef Hizmetleri Gelir Vergileri Grup Müdürlüğü
 
Sayı : 38418978-120[70-13/11]-814 30/07/2013
Konu : Mahkeme kararına göre tahsil edilen kira, sözleşmeden  
doğan tazminat, icra inkar tazminatı ve faiz gelirlerinin
beyanı
 
İlgide kayıtlı özelge talep formunuz ve eklerinin incelenmesinden; Ankara 8. Asliye Hukuk
Mahkemesinin ... tarih ve ... Esas No.lu Kararı ile davalı tarafından ödenmesine hükmolunan
Temmuz-Ağustos/2010 aylarına ilişkin eksik ödenen 838,00-TL, Eylül/2010 ayına ait ödenmeyen
6.709,25-TL tutarında kira bedeli, kira sözleşmenizin 10. maddesine göre 6 aylık kira bedeline
tekabül eden 48.306,00-TL tazminat, 215,60-TL faiz ve 55.853,25-TL asıl alacak üzerinden % 40
oranında icra inkar tazminatı ile yasal faizin 2012 yılı gelirlerine eklenip eklenmeyeceği hususunda
Başkanlığımız görüşünün istenildiği anlaşılmaktadır.
193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde, gerçek kişilerin gelirlerinin gelir vergisine
tabi olduğu ve gelirin bir gerçek kişinin bir takvim yılı içinde elde ettiği kazanç ve iratların safi
tutarı olduğu belirtilmiş olup, ''Gelirin Unsurları'' başlıklı 2 nci maddesinde ise gelire giren kazanç
ve iratlar yedi bent halinde sayılmış ve mezkûr Kanunun 70 inci maddesinde de, maddede yazılı mal
ve hakların sahipleri, mutasarrıfları, zilyedleri, irtifak ve intifa hakkı sahipleri veya kiracıları
tarafından kiraya verilmesinden elde edilen iratların gayrimenkul sermaye iradı olduğu hükme
bağlanmıştır.
Aynı Kanunun 75 inci maddesinin birinci fıkrasında, sahibinin ticari, zirai veya mesleki faaliyeti
dışında nakdi sermaye veya para ile temsil edilen değerlerden müteşekkil sermaye dolayısıyla elde
ettiği kâr payı, faiz, kira ve benzeri iratların menkul sermaye iradı olduğu hüküm altına alınmış ve
maddede 15 bent halinde sayılan gelirler kaynağına bakılmaksızın menkul sermaye iradı olarak
kabul edilmiş olup, (6) numaralı bentte "her nevi alacak faizleri" sayılmıştır.
Yine aynı Kanunun 86 ncı maddesinin (1/c) bendinde, tam mükellefiyette vergiye tâbi gelir
toplamının [(a) ve (b) bentlerinde belirtilenler hariç] 103 üncü maddede yazılı tarifenin ikinci gelir
diliminde yer alan tutarı aşmaması koşuluyla, Türkiye'de tevkifata tâbi tutulmuş olan; birden fazla
işverenden elde edilen ücretler, menkul sermaye iratları ve gayrimenkul sermaye iratları ile
maddenin (1/d) bendinde bir takvim yılı içinde elde edilen ve 2012 yılı için 1.290-TL'yi aşmayan,
tevkifata ve istisna uygulamasına konu olmayan menkul ve gayrimenkul sermaye iratları için yıllık
beyanname verilmeyeceği ve diğer gelirler için beyanname verilmesi halinde de bu gelirlerin
beyannameye dahil edilmeyeceği hükümleri yer almaktadır.
Ayrıca aynı Kanunun 94 üncü maddesinin birinci fıkrasında; kimlerin hangi ödemeler üzerinden
gelir vergisi tevkifatı yapması gerektiği sayılmış olup, aynı fıkranın (5/a) bendinde 70 inci maddede
yazılı mal ve hakların kiralanması karşılığı yapılan ödemelerden gelir vergisi tevkifatı yapılacağı
hüküm altına alınmıştır.
Diğer taraftan, yargıya intikal eden kira anlaşmazlıklarında, yargı kararlarına göre tahsil edilen kirave faiz gelirlerinin vergilendirilmesine ilişkin olarak yayımlanan 25 no.lu Gelir Vergisi Kanunu
Sirkülerinin "2.3- Gelir Vergisi Tevkifatı" başlıklı bölümünde, "Kiracının, Gelir Vergisi Kanununun
94'üncü maddesinin birinci fıkrasında sayılan tevkifat yapmakla sorumlu olanlar arasında
bulunması durumunda, ödenen kira bedeli üzerinden aynı maddenin 94/5-a bendine göre gelir
vergisi tevkifatı yapılması, alacak faizleri ise anılan maddede vergi tevkifatına tabi kazanç ve iratlar
arasında sayılmadığından vergi tevkifatına tabi tutulmaması gerekir." açıklamasına yer verilmiştir.
Yukarıdaki hüküm ve açıklamalar çerçevesinde mahkemece hükmolunan;
- Ödenmeyen ve eksik ödenen kira bedelleri için tarafınıza ödeme yapanın Gelir Vergisi Kanununun
94 üncü maddesinde sayılan kişilerden olması nedeniyle kira bedelleri üzerinden tevkifat yapılması
gerekmekte olup, tahsil ettiğiniz kira bedellerinin anılan Kanunun 86 ncı maddesinde belirlenen
(2012 yılı için 25.000 TL) hadleri aşması halinde beyan edilmesi,
- Kira sözleşmesinin 10.maddesi gereğince ödenmesine hükmolunan bedellerin ise; özü itibarıyla bir
taşınmaz kiralanması işleminden kaynaklanmakta olması ve kira sözleşmesi kapsamında elde edilen
gelir olması nedeniyle gayrimenkul sermaye iradı olarak kabul edilmesi, dolayısıyla, bahse konu
madde çerçevesinde yapılan bu ödemelerin de kira bedeline dahil edilerek üzerinden tevkifat
yapılması ve yukarıda belirtilen 2012 yılı bakımından geçerli olan 25.000 TL'lik beyan haddinin
hesaplanmasında dikkate alınarak belirlenen haddin aşılması halinde beyan edilmesi,
- Faiz, icra inkar tazminatı ve yasal faizin menkul sermaye iradı olarak kabul edilip, aynı Kanunun
86 ncı maddesinin (1-d) bendi hükmü uyarınca tevkifata ve istisna uygulamasına konu olmayan
menkul sermaye iratları için belirlenen (2012 yılı için 1.290 TL) haddi aşması durumunda beyan
edilmesi
gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
 
 
(*)     Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**)   İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise
bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz
dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi
için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.