Mirasçılara intikal eden özürlü aracı ile ilgili olarak ÖTVMTV-VİV mükellefiyeti.

Kanun Numarası

7338

Kanun

VERASET VE İNTİKAL VERGİSİ KANUNU

Özelge No

B.07.1.GİB.4.06.17.02-VRS:5.MD-2010-47-110

Özelge Tarihi

02.03.2011

Mirasçılara intikal eden özürlü aracı ile ilgili olarak ÖTVMTV-VİV mükellefiyeti.

T.C.

GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI

ANKARA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI

(Mükellef Hizmetleri KDV ve Diğer Vergiler Grup Müdürlüğü)

Sayı :90792880-VRS:5.MD-2010-47-110 02.03.2011

Konu:Mirasçılara intikal eden özürlü aracı ile ilgili olarak ÖTV-MTV-VİV

mükellefiyeti.

               İlgide kayıtlı özelge talep formunda, sakatlık indiriminden faydalanılarak alınan

araç sahibinin vefatı nedeniyle yapılacak işlemler hakkında Başkanlığımız görüşü

sorulmaktadır.

                1-  VERASET VE İNTİKAL VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN

               7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde, Türkiye

1

Cumhuriyeti uyruğunda bulunan şahıslara ait mallar ile Türkiye'de bulunan malların

veraset yoluyla veya herhangi bir suretle olursa olsun ivazsız bir tarzda bir şahıstan

diğer şahsa intikalinin veraset ve intikal vergisine tabi olduğu, aynı Kanunun 2 nci

maddesinin (d) bendinde de "ivazsız intikal" tabirinin hibe yoluyla veya herhangi bir

tarzda olan ivazsız iktisapları ifade edeceği; 6 ncı maddesinin (a) bendinde, veraset ve

intikal vergisinin veraset yoluyla intikallerde ölen kimsenin, diğer suretle meydana

gelen intikallerde tasarrufu yapan şahsın ikametgahının bulunduğu yerdeki vergi

dairesince tarh olunacağı, 9 uncu maddesindeölümün Türkiye'de vuku bulduğu ve

mükelleflerin de Türkiye'de bulunduğu durumlarda ölüm tarihini takibeden dört ay

içinde, ivaszız intikallerde malların hukuken iktisap edildiği tarihi takip eden bir ay içinde

veraset ve intikal vergisi beyannamesinin ilgili vergi dairesine verileceği  hüküm altına

alınmıştır.

              Bu itibarla, …’nın 6/3/2010 tarihinde vefatı ile kendisine ait aracın veraset yoluyla

intikali ve mirasçılardan birinin miras hissesini diğer mirasçılardan birine bağışlaması

veraset ve intikal vergisine tabi bulunmakta ve veraset ve intikal vergisi

beyannamesinin yukarıda belirtilen sürelerde ilgili vergi dairesine verilmesi

gerekmektedir.

            2- MOTORLU TAŞITLAR VERGİSİ  KANUNU YÖNÜNDEN

             197 sayılı Motorlu Taşıtlar Vergisi Kanununun 3, 7 ve 8 inci maddelerine göre,

motorlu taşıtlar vergisinin mükellefi trafik sicili ile Ulaştırma Bakanlığı tarafından tutulan

sivil hava vasıtaları sicilinde adlarına motorlu taşıt kayıt ve tescil edilenler olmakta,

motorlu taşıtlar vergisi mükellefiyeti, motorlu taşıtların ilgili sicile kayıt ve tescili ile

başlamakta, motorlu taşıtlar vergisi mükellefiyetinin sona erebilmesi için taşıt sahibi

adına olan kayıt ve tescilin silinmesi gerekmektedir.

            Anılan Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde, sakatlık

dereceleri % 90 ve daha fazla olan malûl ve engellilerin adlarına kayıtlı taşıtlar ile diğer

malûl ve engellilerin, bu durumlarına uygun hale getirilmiş özel tertibatlı taşıtların

motorlu taşıtlar vergisinden istisna olduğu hükmüne yer verilmiştir.

            Öte yandan, 10/1/2004 tarih ve 25342 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 21 Seri

No.lu Motorlu Taşıtlar Vergisi Genel Tebliğinin“II-İSTİSNALAR” başlıklı bölümünde,

             “   1 - Sakatlık Dereceleri % 90 ve Daha Fazla Olan Malûl ve Engellilere Ait

Taşıtlarda

             İstisna Uygulaması Sakatlık dereceleri % 90 ve daha fazla olan malûl ve

engellilerin bu durumlarını tam teşekküllü Devlet hastanesinden alınmış olan sağlık

kurulu raporu ile ilgili vergi dairelerine belgelendirmeleri halinde, söz konusu malûl ve

engellilerin kendi adlarına kayıt ve tescil edilmiş olan taşıtları, motorlu taşıtlar vergisine

tabi tutulmayacaktır. Bu istisnadan yararlanmak için, söz konusu malûl ve engellilere

2

ait taşıtın özel tertibatlı veya özel tertibatlı hale getirilmiş olması şartı aranmayacaktır.

              2 - Diğer Malûl ve Engellilere Ait Taşıtlarda İstisna Uygulaması

              Sakatlık dereceleri % 90 dan az olan malûl ve engellilerin bu durumlarını; tam

teşekküllü Devlet hastanesinden alınan sağlık kurulu raporu ile belgelendirmeleri ve

kendi adlarına kayıt ve tescilli olan taşıtların engellilik haline uygun özel tertibatlı veya

özel tertibatlı hale getirilmiş taşıtlar olduğunu belirten “Motorlu Araç Tescil Belgesi”nin

ilgili tescil kuruluşlarınca onaylanmış örneği ile “Araçlar İçin Teknik Belge” ve “Proje

Raporu”nun aslı veya noter onaylı örneğiniilgili vergi dairelerine ibraz etmeleri halinde

bu istisna hükmünden yararlanabileceklerdir.

            3 - Malûl ve Engelliler İstisnası İle İlgili Bildirim

           Malûl ve engelliler istisnasından yararlanacakolan malûl ve engelliler tarafından,

“Malûl ve Engelliler Adına Kayıt ve Tescilli Taşıtlarda Motorlu Taşıtlar Vergisi İstisnası

Bildirim Formu” düzenlenerek (Bildirim Formu’nun internetteki www.gib.gov.tr adresinde

bulunan örneğinin düzenlenmesi mümkün bulunmaktadır.) istisnadan yararlanmak

için gerekli olan diğer belgeler ile birlikte ilgili vergi dairesine verilecektir. ”

açıklamalarına yer verilmiştir.

           Bu hükümlere göre, malul ve engelli adına kayıt ve tescilli olan motorlu taşıtların,

motorlu taşıtlar vergisinden istisna olması için; sakatlık derecesi % 90 ve üstü olan

malul ve engellilerin taşıtlarında özel tertibat yapılmasına gerek bulunmamakta, ancak

sakatlık derecesi % 90 dan az olan malul ve engelli taşıtlarının, bizzat kullanacak olan

malul kişinin sakatlığına uygun özel tertibatlı hale getirilmesi gerekmektedir.

           Bu itibarla, 6/3/2010 tarihinde vefat eden sakatlık derecesi % 96 olan kızınız …

adına kayıt ve tescilli araç nedeniyle motorlu taşıtlar vergisi istisnasından

faydalanılabilmesi için aracın adına tescil edilecek kişinin  malul ve engelli olmasının

yanısıra yukarıda yer verilen  Tebliğ'deki şartları taşıması ve  belirtilen belgelerle ilgili

vergi dairesi müdürlüğüne müracaat edilmesi gerekmektedir.

          3-  ÖZEL TÜKETİM VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN

            12/6/2002 tarih ve 24783 Sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak 1/8/2002 tarihinde

yürürlüğe giren 4760 Sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununun 1 inci maddesinin 1/(b)

bendinde, (II) sayılı listedeki mallardan kayıt ve tescile tabi olanların ilk iktisabının bir

defaya mahsus olmak üzere ÖTV’ye tabi olduğu, 2 nci maddesinin 1/(b) bendinde de ilk

iktisabın, (II) sayılı listedeki mallardan Türkiye’de kayıt ve tescil edilmemiş olanların

kullanılmak üzere ithalini, müzayede yoluyla veya kayıt ve tescil edilmiş olsa dahi 4077

Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun hükümlerine göre iade edilenler de dahil

motorlu araç ticareti yapanlardan iktisabını, motorlu araç ticareti yapanlar tarafından

kullanılmaya başlanmasını, aktife alınmasını veya adlarına kayıt ve tescil ettirilmesini

ifade ettiği hüküm altına alınmıştır.

3

Diğer taraftan, Özel Tüketim Vergisi Kanununun 15 inci maddesinin 2/a bendinde “(II)

sayılı listedeki mallardan kayıt ve tescile tâbi olanların, veraset yoluyla intikaller hariç ilk

iktisabında istisna uygulanan malların istisnadan yararlananlardışındakilerce

iktisabında, ilk iktisabındaki matrah esas alınarak adına kayıt ve tescil işlemi

yapılandan, kayıt ve tescil tarihinde geçerli olan oran üzerinden, bu tarihte özel tüketim

vergisi alınır. (5766 Sayılı Kanunun 19 uncu maddesiyleeklenen hüküm, Yürürlük:

01.07.2008) Kanunun 7 nci maddesinin (2) numaralı bendi çerçevesinde istisnadan

yararlananlar tarafından bu istisnadan yararlanılarak iktisap ettikleri kayıt ve tescile

tabi malları 5 yıldan fazla kullanarak elden çıkarmaları durumunda bu hüküm

uygulanmaz. ” hükmü yer almaktadır.

           Öte yandan, dilekçede belirtilen aracın muris, … tarafından ÖTV 7/2-a bendinde

yer alan istisnadan faydalanılarak 01/12/2008 tarihinde iktisap olunduğu, diğer varis

…’nın araç üzerindeki miras hakkından vazgeçtiğine ilişkin Ankara 25’inci Noterliği

tarafından 26/03/2010 tarihli feragatnamenin düzenlendiği ve söz konusu aracın

veraset yoluyla …’ya intikal ettiği anlaşılmıştır.

           Buna göre, Muristen mirasçılara sadece bir aracın intikal etmiş olması, bundan

başka mirasçılara intikal etmiş başka bir mal bulunmaması halinde, aracın miras

hisselerinin tekbir mirasçıya devredilmesinin, devralan mirasçı açısından (kendi miras

hissesine karşılık gelen kısmı hariç olmak üzere) "veraset yoluyla intikal" olarak

değerlendirilmesi mümkün bulunmamaktadır. Bu işlemin, bir ivaz karşılığında

yapılmasının satım, ivazsız olarak yapılmasının ise bağış olarak değerlendirilmesi

gerekmektedir. Bu şekilde satım veya bağış olarak gerçekleşen devir işleminde

Kanunun 15’inci maddesinin 2’nci fıkrasının (a) bendi kapsamında ÖTV uygulanması

gerekecektir.

           Ancak, muristen mirasçılara intikal etmiş olan terekenin birden fazla mal veya

haktan ibaret olması halinde, diğer mirasçıların lehine miras hakkından feragatini

gösteren belgenin ibrazı şartıyla istisnadan yararlanılmış olan aracın lehine feragat

edilen mirasçıya intikalinin, "veraset yoluyla intikal" olarak değerlendirilmesi mümkün

bulunmaktadır. Bu durumda istisnadan yararlanılan aracın bu şekilde varise intikali ve

murisin istisnadan yararlandığı tarihten itibaren 5 yıllık sürenin bitimine kadar varis

adına kayıt ve tescilli kaldıktan sonra satışında da ÖTV uygulanmayacaktır.

Diğer taraftan,  16/1/2010 tarih ve 27464 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak

yürürlülüğe giren ve 188 Sıra Numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinin "Şikâyet Yolu

ile Başvurma"bölümü hariç diğer bölümlerini yürürlükten kaldıran 395 Sıra No’lu

VergiUsul Kanunu Genel Tebliği’nin, “Özelgenin Konusu ve Kapsamı” başlıklı 2 nci

maddesinde, somut bir olaya dayanmayan, teorik hususlara ilişkin bilgi ve izahat

taleplerinin özelge talebi kapsamında değerlendirilmeyeceği ve yetkili makamlar

tarafından cevaplandırılmayacağı belirtildiğinden, dilekçenizde belirtilen diğer

hususlara değinilmemiştir.

4

Bilgi edinilmesini rica ederim.

(*)     Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.

(**)   İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış

bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.

(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde,

bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası

kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.