Muhtarlığın zirai amaçlı su sağlamasının KVK,KDV,GVK, VUK'nu Yönünden Durumu hk.

Özelge: Muhtarlığın zirai amaçlı su sağlamasının
KVK,KDV,GVK, VUK'nu Yönünden Durumu hk.
Sayı: 
49327596-125[4.KVK.2012.24]-183
Tarih: 
22/07/2013
 
T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
ANTALYA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
Mükellef Hizmetleri Gelir Grup Müdürlüğü
 
   
Sayı : 49327596-125[4.KVK.2012.24]-183 22/07/2013
Konu : Muhtarlığın zirai amaçlı su sağlamasının KVK,KDV,GVK,  
VUK'nu Yönünden Durumu
 
             İlgide kayıtlı özelge talep formunda, ... ilçesi ... Köyüne DSİ tarafından zirai sulama
amacıyla gölet yaptırıldığı ve zirai amaçlı su tesliminin muhtarlıkça yürütülmesinin istenildiği
belirtilerek, zirai amaçlı su teslimi nedeniyle muhtarlığınızın Kurumlar Vergisi, Katma Değer
Vergisi ve Vergi Usul Kanunu yönünden vergisel sorumlulukları ile muhtarlıkça bu hizmet için
çalıştırılacak işçiye ödenecek ücretin Gelir Vergisi Kanununun 23 üncü maddesinin 5 inci bendi
kapsamında istisna olup olmadığı konularında Başkanlığımızdan görüş talep edilmiştir.
            KURUMLAR VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN:
            5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde,
iktisadi kamu kuruluşlarının kazançlarının kurumlar vergisine tabi olduğu; 2 nci maddesinin üçüncü
fıkrasında, devlete, il özel idarelerine, belediyelere, diğer kamu idarelerine ve kuruluşlarına ait veya
bağlı olup, faaliyetleri devamlı bulunan ve birinci ve ikinci fıkralar dışında kalan ticari, sınai, zirai
işletmelerin iktisadi kamu kuruluşu olduğu; altıncı fıkrasında ise iktisadi kamu kuruluşları ile
dernek veya vakıflara ait iktisadi işletmelerin kazanç amacı gütmemeleri, faaliyetlerinin kanunla
verilmiş görevler arasında bulunması, tüzel kişiliklerinin olmaması, bağımsız muhasebelerinin ve
kendilerine ayrılmış sermayelerinin veya işyerlerinin bulunmamasının mükellefiyetlerini
etkilemeyeceği, mal veya hizmet bedelinin sadece maliyeti karşılayacak kadar olması, kar
edilmemesi veya karın kuruluş amaçlarına tahsis edilmesinin bunların iktisadi niteliğini
değiştirmeyeceği hükme bağlanmıştır.
            Aynı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendinde;
            İl özel idareleri, belediyeler ve köyler ile bunların oluşturdukları birlikler veya bunlara bağlı
kuruluşlar tarafından işletilen;
            1)      Kanal, boru ve benzeri yollarla dağıtım yapan su işletmelerinin,
            2)      Belediye sınırları içinde faaliyette bulunan yolcu taşıma işletmelerinin,
            3)      Kesim, taşıma ve muhafaza işleriyle sınırlı olmak üzere mezbahaların,
            kurumlar vergisinden muaf olduğu belirtilmiştir.
            1 seri no.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliğinin "4.10. İl özel idareleri, belediyeler ve köyler
ile bunların oluşturdukları birlikler veya bunlara bağlı kuruluşlar tarafından işletilen işletmeler"
başlıklı bölümünde muafiyet kapsamına giren su işletmelerinden, şebeke suyunun boru hattı ile
dağıtımını yapan işletmelerin anlaşılması gerektiği, çeşitli kaplara konularak teslimi yapılan su
satışlarının bu kapsamda değerlendirilmeyeceği açıklamalarına yer verilmiştir.            Öte yandan, kurumlar vergisi uygulamasında, köylerin tüzel kişilikleri itibariyle vergi
mükellefiyeti bulunmamakla birlikte, söz konusu tüzel kişilik bünyesinde oluşacak iktisadi
işletmeleri nezdinde kurumlar vergisi mükellefiyeti tesis edilmektedir.
            Buna göre, işletme, bakım ve sorumluluğu DSİ tarafından köy muhtarlığına devredilen gölet
ve sulama tesisinden bedel karşılığı köylüye yapılan zirai amaçlı su dağıtımı faaliyeti nedeniyle köy
tüzel kişiliğinin Kurumlar Vergisi Kanununun 4/1-ı maddesi gereğince kurumlar vergisinden muaf
tutulması gerekmektedir.
              KATMA DEĞER VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN: 
            Katma Değer Vergisi Kanununun 17/4-h maddesinde, zirai amaçlı su teslimleri ile köy tüzel
kişiliklerince köyde ikamet edenlere yapılan ticari amaçlı olmayan perakende içme suyu
teslimlerinin KDV'den müstesna olduğu hüküm altına alınmıştır.
            Buna göre, zirai amaçlı su teslimleri ticari amaçlı olup olmadığına bakılmaksızın KDV
Kanununun 17/4-h maddesi gereğince KDV'den istisna olduğundan köy muhtarlığı tarafından
yapılacak zirai amaçlı su teslimlerinde istisna kapsamında işlem yapılması gerekmektedir.
            VERGİ USUL KANUNU YÖNÜNDEN:
            Bilindiği üzere; 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 172 nci maddesinde, iktisadi kamu
müesseselerinin defter tutmaya mecbur oldukları; 173 üncü maddesinde kurumlar vergisinden
muaf olan iktisadi kamu müesseselerinin defter tutmak mecburiyetinde olmadıkları, ancak bu
muafiyetin diğer vergilerden birine tabi olan (KDV gibi) mükelleflerin muaf olmadıkları vergiler için
tutacakları defterleri kapsamadığı, 176 ncı maddesinde defter tutma bakımından iki sınıfa ayrılmış
tüccarlardan I nci sınıf tüccarların bilanço esasına göre, II nci sınıf tüccarların ise işletme esasına
göre defter tutacakları; 177 nci maddesinde, her türlü ticaret şirketleri ile kurumlar vergisine tabi
diğer tüzel kişilerin I nci sınıfa dahil oldukları hüküm altına alındıktan sonra, 182 nci maddede
bilanço esasında tutulacak defterler sayılmış, 220 nci  maddede ise tasdike tabi defterlere ilişkin
hükümler yer almıştır.
            Mezkur Kanunun 227 nci maddesinin birinci fıkrasında ise; "Bu Kanunda aksine hüküm
olmadıkça bu kanuna göre tutulan ve üçüncü şahıslarla olan münasebet ve muamelelere ait olan
kayıtların tevsiki mecburidir." hükmü yer almakta olup, söz konusu kayıtların ise aynı Kanunun 229
uncu ve müteakip maddelerinde yer alan belgelerden herhangi biri ile tevsik edilmesi
gerekmektedir.
            Öte yandan, 164 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinin 3 üncü bölümünde, Genel
ve Katma Bütçeli İdarelere, İl Özel İdarelerine, Belediyeler ve Köyler ile bunların teşkil ettikleri
birliklere ait veya tabi olan veyahut bunlar tarafından kurulan veya işletilen müesseseler ile 233
sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci maddesinde
tanımı yapılan Teşebbüs, Teşekkül, Kuruluş, Müessese, Bağlı Ortaklık, İştirak ve İşletmelerin tasdik
mecburiyetine tabi olmaksızın Vergi Usul Kanununun ilgili hükümlerine göre Tebliğde sayılan
belgeleri düzenleyecekleri, ancak bu kuruluşların kullanacakları belgelerin üzerine "Vergi Usul
Kanunu Yönetmelik Hükümlerine Tabi Değildir." kaşesini basacakları veya matbaa baskısı ile
belirtecekleri, 206 Sıra No.lu Genel Tebliğin A-6 bölümünde ise bu işletmelerden kurumlar
vergisinden muaf olanların belgelerine ayrıca "Kurumlar Vergisinden Muaftır." 
ibaresini de kaşeyle basarak veya matbaa baskısı ile bastırarak kullanmak zorunda oldukları
düzenlemesine yer verilmiştir.
            Buna göre, köy muhtarlığının köylülerin zirai sulama ihtiyacını sağlaması faaliyeti kurumlar
vergisinden muaf ve katma değer vergisinden istisna olduğundan defter tutma ve belge düzenleme
mecburiyeti bulunmamaktadır.
            GELİR VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN:             193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 61 inci maddesinde ücretin tanımı yapılmış, 23/5 inci
maddesinde ise köy muhtarları ile köylerin katip, korucu, imam, bekçi ve benzeri hizmetlilerine köy
bütçesinden ödenen ücretler ile çiftçi mallarını koruma bekçilerinin ücretlerin gelir vergisinden
istisna olduğu hükme bağlanmıştır.
            Köy muhtarlığının zirai amaçlı su tesliminde çalıştıracağı  işçiye yapılan ödemelerin gelir
vergisinden istisna edilmesi mümkün bulunmadığından, bu ödemelerin Gelir Vergisi Kanununun 61,
94, 103 ve 104 üncü maddeleri uyarınca vergilendirilmesi gerekmektedir.    
            Bilgi edinilmesini rica ederim.
 
 
(*)     Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**)   İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise
bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz
dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi
için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.