Muhtasar beyanname açısından 4691 sayılı Kanun kapsamında çalışan öğretim üyelerinin hizmet erbabı sayısında dikkate alınıp alınmayacağı
Özelge: Muhtasar beyanname açısından 4691 sayılı Kanun
kapsamında çalışan öğretim üyelerinin hizmet erbabı
sayısında dikkate alınıp alınmayacağı
Sayı:
38418978-120[98-13/4]-327
Tarih:
04/04/2014
T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
ANKARA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
Mükellef Hizmetleri Gelir Vergileri Grup Müdürlüğü
Sayı : 38418978-120[98-13/4]-327 04/04/2014
Konu : Muhtasar beyanname açısından 4691 sayılı Kanun
kapsamında çalışan öğretim üyelerinin hizmet erbabı
sayısında dikkate alınıp alınmayacağı
İlgide kayıtlı özelge talep formunda, teknokentte faaliyet gösteren şirketiniz tarafından muhtasar
beyannamelerinin aylık veya üçer aylık olarak verilmesi açısından hizmet erbabı sayısının
hesabında, çalıştıkları üniversitelerden izin alarak hizmet veren ve ücretleri 4691 sayılı Kanunun
geçici 2 nci maddesi uyarınca gelir vergisinden istisna olan öğretim üyelerinin de dikkate alınıp
alınmayacağı hususunda özelge talep etmektesiniz.
4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanununun geçici 2 nci maddesinde;
"Yönetici şirketlerin bu Kanun uygulaması kapsamında elde ettikleri kazançlar ile Bölgede
faaliyet gösteren gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin, münhasıran bu Bölgedeki yazılım ve AR-
GE faaliyetlerinden elde ettikleri kazançları 31/12/2023 tarihine kadar gelir ve kurumlar
vergisinden müstesnadır.
Bölgede çalışan; AR-GE ve destek personelinin bu görevleri ile ilgili ücretleri, 31/12/2023
tarihine kadar her türlü vergiden müstesnadır. Muafiyet kapsamındaki destek personeli sayısı AR-
GE personeli sayısının yüzde onunu aşamaz. Yönetici şirket, ücreti gelir vergisi istisnasından
yararlanan kişilerin Bölgede fiilen çalışıp çalışmadığını denetler. Ancak, Bölgelerde yer alan
girişimcilerin yürüttükleri AR-GE projesi kapsamında çalışan AR-GE personelinin, Bölgede
yürüttüğü görevle ilgili olarak yönetici şirketin onayı ile Bölge dışında geçirmesi gereken süreye ait
ücretlerinin bir kısmı gelir vergisi kapsamı dışında tutulur. Kapsam dışında tutulacak ücret miktarı,
Maliye Bakanlığının uygun görüşü alınarak hazırlanacak yönetmelikle belirlenir. Yönetici şirketin
onayı ile Bölge dışında geçirilen sürenin Bölgede yürütülen görevle ilgili olmadığının tespit edilmesi
halinde, ziyaa uğratılan vergi ve buna ilişkin cezalardan ilgili işletme sorumludur."
hükmü yer almaktadır.
Söz konusu istisnanın uygulanmasına yönelik ayrıntılı açıklamalara, 1 seri no.lu Kurumlar
Vergisi Genel Tebliğinin "5.12.2. Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanununda yer alan istisna" başlıklı
bölümünde yer verilmiştir.
Öte yandan, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 61 inci maddesinde,
"Ücret, işverene tabi ve belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanlara hizmet karşılığı verilen
para ve ayınlar ile sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaatlerdir.
Ücretin ödenek, tazminat, kasa tazminatı (Mali sorumluluk tazminatı), tahsisat, zam, avans,aidat, huzur hakkı, prim, ikramiye, gider karşılığı veya başka adlar altında ödenmiş olması veya bir
ortaklık münasebeti niteliğinde olmamak şartı ile kazancın belli bir yüzdesi şeklinde tayin edilmiş
bulunması onun mahiyetini değiştirmez..." denilmiş, 62 nci maddesinde de; hizmet erbabını işe alan
emir ve talimatları dahilinde çalıştıran gerçek ve tüzel kişiler işveren olarak tanımlanmıştır.
Aynı Kanun'un 65 inci maddesinde; sermayeden ziyade şahsi mesaiye, ilmi veya mesleki
bilgiye veya ihtisasa dayanan ve ticari mahiyette olmayan işlerin, işverene tabi olmaksızın şahsi
sorumluluk altında kendi nam ve hesabına yapılmasının serbest meslek faaliyeti olduğu hükme
bağlanmıştır.
Ayrıca, anılan Kanunun 94 üncü maddesinin birinci fıkrasının (1) numaralı bendinde, hizmet
erbabına ödenen ücretler ile 61 inci maddede yazılı olup ücret sayılan ödemelerden (istisnadan
faydalananlar hariç), (2) numaralı bendinde de yaptıkları serbest meslek işleri dolayısıyla bu işleri
icra edenlere yapılan ödemelerden gelir vergisi tevkifatı yapılacağı belirtilmiştir.
Bu hükümler uyarınca, Şirketinizin Ar-Ge projeleri kapsamında görevlendirdiğiniz akademik
personelin;
- Şirketinize tabi ve bağlı olarak çalışmaları (personel ile Şirketiniz arasında bir hizmet
sözleşmesi imzalanmış olması) halinde, bunlara yapılacak ödemelerin ücret olarak kabul edilmesi,
bölge içerisinde çalışılan sürelere ait ücretlerin 4691 sayılı Kanunun geçici 2 nci maddesi uyarınca
gelir vergisinden istisna edilmesi ve ücret olarak yapılan ödemelerin ücret bordrosu ile
belgelendirilmesi,
- Şirketinize tabi ve bağlı olmaksızın kendi nam ve hesaplarına çalışmaları halinde ise
bunlara yapılacak ödemelerin serbest meslek ödemesi olarak kabul edilerek, Gelir Vergisi
Kanununun 94 üncü maddesinin birinci fıkrasının (2) numaralı bendine göre gelir vergisi tevkifatı
yapılması,
- Kurumlar vergisi matrahının tespiti açısından istisna kapsamında olan ve olmayan hasılat,
maliyet ve gider unsurlarının ayrı ayrı izlenmesi ve kayıtların da bu ayrımı sağlayacak şekilde
tutulması,
- İstisna kapsamındaki faaliyetlere ilişkin giderlerin ve istisna kapsamındaki faaliyetlerden
doğan zararların istisna dışı kurum kazancından indirilmemesi
gerekmektedir.
Buna göre, teknokentte faaliyette bulunan şirketinize 4691 sayılı Kanun kapsamında hizmet veren
öğretim üyelerine bu hizmetleri karşılığı verilen ücretlerin, 31.12.2023 tarihine kadar gelir
vergisinden istisna olması söz konusu personelin hizmet erbabı olarak değerlendirilmesine engel
teşkil etmeyeceğinden, anılan personelin muhtasar beyannamenin aylık veya üçer aylık dönemler
halinde verilmesi açısından 10 hizmet erbabının hesabında dikkate alınması gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise
bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz
dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergiiçin gecikme faizi hesaplanmayacaktır.