Murisin adına kayıtlı ve hisse tipinin elbirliği şeklinde olan gayrimenkullerin mirasçılarca verilen veraset ve intikal vergisinde beyan edilmesi gerektiği hakkında...
Kanun Numarası
7338
Kanun
VERASET VE İNTİKAL VERGİSİ KANUNU
Özelge No
B.07.1.GİB.0.02.60/6000-2499/5234
Özelge Tarihi
19.01.2009
Murisin adına kayıtlı ve hisse tipinin elbirliği şeklinde
olan gayrimenkullerin mirasçılarca verilen veraset ve
intikal vergisinde beyan edilmesi gerektiği hakkında...
T.C.
MALİYE BAKANLIĞI
Gelir İdaresi Başkanlığı
SAYI :B.07.1.GİB.0.02.60/6000-2499
KONU :
19/01/2009/5234
................... VALİLİĞİNE
(Defterdarlık: ..........Müdürlüğü)
İlgi: ........... tarih ve .................. sayılı yazınız.
İlgide kayıtlı yazınız ve eklerinin incelenmesinden, ..............'ın ölümü üzerine mirasçıları
1
tarafından .............. tarih ve ......... sayılı veraset ve intikal vergisi beyannamesinde bir adet
gayrimenkul beyan edildiği, hisse tipinin elbirliği şeklinde olan gayrimenkullerin ise
beyan edilmediği, bu nedenle muris adına kayıtlı gayrimenkullerin hisse tipinin elbirliği
şeklinde olanların mirasçılar tarafından beyan edilip edilmeyeceği, edilmesi
durumunda emlak vergisi beyan değerinin istenip istenmeyeceği ile emlak vergisine
esas değerleri ve hisse oranlarının tespiti konusunda tereddüde düşüldüğü belirtilerek,
konu hakkındaki Başkanlığımız görüşünün istenildiği anlaşılmaktadır.
Bilindiği üzere, 7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde,
Türkiye Cumhuriyeti uyruğunda bulunan şahıslara ait mallar ile Türkiye'de bulunan
malların veraset yoluyla veya herhangi bir suretle olursa olsun ivazsız bir tarzda bir
şahıstan diğer şahsa intikalinin veraset ve intikal vergisine tabi olduğu hükme
bağlanmıştır.
Aynı Kanunun 10 uncu maddesinin (b) bendinde, gayrimenkullerin ticari işletmeye dahil
olsun veya olmasın emlak vergisine esas olan değerle değerleneceği, 11 inci
maddesinde de bu vergiye konu olacak malların değerleme gününün, miras yoluyla
meydana gelen intikallerde mirasın açıldığı gün olduğu, Medeni Kanunun 575 inci
maddesinde ise mirasın ölüm ile açılacağı hükme bağlanmıştır.
Bu hükümlere göre, malların veraset yoluyla veya her ne suretle olursa olsun karşılıksız
bir şekilde bir şahıstan diğer şahsa intikali veraset ve intikal vergisine tabi olup, veraset
ve intikal vergisinin konusuna giren gayrimenkullerin, veraset yoluyla intikallerde ölüm
tarihindeki, ivazsız intikallerde ise hukuken iktisap edildikleri tarihteki emlak vergisi
değeri ile vergi matrahına dahil edilerek vergilendirilmeleri gerekmektedir.
Öte yandan, 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 701 inci maddesinde, "Kanun veya
kanunda öngörülen sözleşmeler uyarınca oluşan topluluk dolayısıyla mallara birlikte
malik olanların mülkiyeti, elbirliği mülkiyetidir.
Elbirliği mülkiyetinde ortakların belirlenmiş payları olmayıp her birinin hakkı, ortaklığa
giren malların tamamına yaygındır." hükmüne yer verilmiştir.
Bu itibarla, murisin adına kayıtlı ve hisse tipinin elbirliği şeklinde olan gayrimenkullerin
mirasçılarca verilen veraset ve intikal vergisinde beyan edilmesi gerekir. Dolayısıyla,
veraset ve intikal vergisi tarhına murisin ölüm tarihindeki emlak vergisi tarhına esas
olan değerlerinin beyan edilmesi gerekmektedir.
Diğer taraftan, 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanununun 33 üncü maddesinin 6 ncı fıkrasında
bir bina veya arazinin taksim veya ifraz edilmesi veya mükellefinin değişmesi vergi
değerini tadil eden sebep sayılmış, 23 üncü maddesinde de, bu Kanunun 33 üncü
maddesinde (8 numaralı fıkra hariç) yazılı vergi değerini tadil eden sebeplerin doğması
halinde değişikliğin vuku bulduğu bütçe yılı içinde, vergi değerini tadil eden sebep
bütçe yılının son üç ayı içinde vuku bulmuş ise üç ay içinde emlakın bulunduğu yerdeki
2
ilgili belediyeye emlak vergisi bildirimi verileceği elbirliği mülkiyetinde mükelleflerin
müşterek imzalı bir bildirim verebilecekleri gibi münferiden de bildirim verebilecekleri
hükme bağlanmıştır.
Aynı Kanunun "Vergi Değeri" başlıklı 29 uncu maddesinde de,
"Vergi değeri; a) Arsa ve araziler için, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun asgari ölçüde
birim değer tespitine ilişkin hükümlerine göre takdir komisyonlarınca arsalar için her
mahalle ve arsa sayılacak parsellenmemiş arazide her köy için cadde, sokak veya
değer bakımından farklı bölgeler (turistik bölgelerdeki cadde, sokak veya değer
bakımından farklı olanlar ilgili valilerce tespit edilecek pafta, ada veya parseller),
arazide her il veya ilçe için arazinin cinsi (kıraç, taban, sulak) itibarıyla takdir olunan
birim değerlere göre,
b) Binalar için, Maliye ve Bayındırlık ve İskan bakanlıklarınca müştereken tespit ve ilân
edilecek bina metrekare normal inşaat maliyetleri ile (a) bendinde belirtilen esaslara
göre bulunacak arsa veya arsa payı değeri esas alınarak 31 inci madde uyarınca
hazırlanmış bulunan tüzük hükümlerinden yararlanılmak suretiyle,
Hesaplanan bedeldir..."
hükmü yer almaktadır.
Bu hükümler uyarınca, ...................... mirasçılarının, murislerinin elbirliği mülkiyet şeklinde
maliki bulunduğu taşınmazlar için ölümün vuku bulduğu bütçe yılının sonuna kadar,
ölüm bütçe yılının son üç ayı içinde vuku bulmuş ise üç ay içinde ilgili belediyeye emlak
vergisi bildirimi vermeleri ve vergi değerinin, murisin elbirliği mülkiyet şeklinde maliki
bulunduğu söz konusu taşınmazlar ile ilgili olarak veraset ilamında belirtilen hissesi
itibariyle hesaplanması gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
Bakan a.