Odanız üyesi çiftçilere akaryakıt (mazot) dağıtımı yapılacağı, söz konusu dağıtım işinin organizasyonunun ve yakıt alacak olan çiftçilerin icmal liste
Özelge: Odanız üyesi çiftçilere akaryakıt (mazot) dağıtımı
yapılacağı, söz konusu dağıtım işinin organizasyonunun ve
yakıt alacak olan çiftçilerin icmal listelerinin Odanız
tarafından yapılacağı, bu işlerin ayrıca personel alımı
yapılmadan ve büro açılmad
Sayı:
B.07.1.GİB.4.42.16.01-KVK-2-4
Tarih:
12/04/2010
T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
KONYA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
GELİR VE KURUMLAR VERGİLERİ MÜDÜRLÜĞÜ
Sayı : B.07.1.GİB.4.42.16.01-KVK-2-4 12/04/2010
Konu : Kurumlar vergisi ve katma değer vergisi mükellefiyeti
İlgide kayıtlı yazınızda, Odanızın 6964 sayılı Kanuna göre çiftçilerin tarımsal girdilerini temin
ederek her türlü faaliyette bulunmak ve çiftçilerin üretim ve faaliyetleri ile ilgili her türlü
ihtiyaçlarını karşılamak üzere görev yaptığı, bu kapsamda Odanız üyesi çiftçilere akaryakıt (mazot)
dağıtımı yapılacağı, söz konusu dağıtım işinin organizasyonunun ve yakıt alacak olan çiftçilerin
icmal listelerinin Odanız tarafından yapılacağı, bu işlerin ayrıca personel alımı yapılmadan ve büro
açılmadan mevcut idari binadan organize edileceği, yapılan bu işlem karşılığı akaryakıt
istasyonundan % 1- 2 gibi cüzi bir komisyon alınacağı belirtilerek alınan bu komisyon nedeniyle
kurumlar vergisi ve katma değer vergisi mükellefi olup olmayacağınız hususunda bilgi
istenilmektedir.
KURUMLAR VERGİSİ YÖNÜNDEN:
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendi ile dernek
veya vakıflara ait iktisadi işletmeler vergi mükellefiyeti kapsamına alınmışolup aynı Kanunun 2 nci
maddesinin beşinci fıkrasında da dernek veya vakıflara ait veya bağlı olup faaliyetleri devamlı
bulunan sermaye şirketi ve kooperatif statüsünde bulunmayan ticari, sınai ve zirai işletmeler ile
benzer nitelikteki yabancı işletmelerin iktisadi işletme olduğu; altıncı fıkrasında ise dernek veya
vakıflara ait iktisadi işletmelerin kazanç amacı gütmemeleri, faaliyetlerinin kanunla verilmiş
görevler arasında bulunması, tüzel kişiliklerinin olmaması, bağımsız muhasebelerinin ve kendilerine
ayrılmış sermayelerinin veya iş yerlerinin bulunmamasının mükellefiyetlerini etkilemeyeceği; mal
veya hizmet bedelinin sadece maliyeti karşılayacak kadar olması, kar edilmemesi veya karın kuruluş
amaçlarına tahsis edilmesinin bunların iktisadi niteliğini değiştirmeyeceği hüküm altına alınmıştır.
03.04.2007 tarih ve 26482 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 1 seri no.lu Kurumlar Vergisi Genel
Tebliğinin "2.4. Dernek veya vakıflara ait iktisadi işletmeler" başlıklı bölümünde iktisadi işletmenin
tanımı içinde yer alan ve devamlı olarak yapılan ticari, sınai veya zirai faaliyetten söz edebilmek için
bu işletmenin tedavül ekonomisine katılması, başka bir ifadeyle işletmede üretilen veya alınan
malların veya verilen hizmetin bir bedel karşılığı satılmış olması gerektiği, aksi halde diğer unsurlar
var olsa dahi bir iktisadi işletmenin varlığından söz edilemeyeceği ifade edilmiştir.
İktisadi işletmenin belirgin özellikleri; bağlılık, devamlılık ve faaliyetin ticari, sınai veya zirai bir
mahiyet arz etmesidir. Diğer bir anlatımla iktisadi işletmenin unsurları, ticari faaliyetin de temel
özelliklerinden olan, bir organizasyona bağlı olarak piyasa ekonomisi içerisinde bedel karşılığı mal
alım-satımı, imalatı ya da hizmet ifaları gibi faaliyetlerdir. Kanun, bu gibi halleri tek tek saymakyerine, dernek ya da vakıf tarafından piyasa ekonomisi içerisinde icra edilen tüm iktisadi faaliyetleri
kapsama almıştır.
Buna göre, vergi uygulamaları bakımından dernek olarak değerlendirilen Odanızın üyesi olan
çiftçilere akaryakıt (mazot) dağıtım organizasyonu karşılığında akaryakıt istasyonundan bir bedel
alınması halinde adı geçen Odaya bağlı bir iktisadi işletme oluşacağından, bu iktisadi işletme
nezdinde kurumlar vergisi mükellefiyeti tesis edilmesi gerekecektir.
KATMA DEĞER VERGİSİ YÖNÜNDEN:
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (3/g) bendinde
genel ve katma bütçeli idarelere, il özel idarelerine, belediyeler ve köyler ile bunların teşkil ettikleri
birliklere, üniversitelere, dernek ve vakıflara, her türlü mesleki kuruluşlara ait veya tabi olan
veyahut bunlar tarafından kurulan veya işletilen müesseseler ile döner sermayeli kuruluşların veya
bunlara ait veya tabi diğer müesseselerin ticari, sınai, zirai ve mesleki nitelikteki teslim ve
hizmetleri katma değer vergisinin konusuna dahil edilmiştir.
Aynı maddede ticari, sınai, zirai faaliyet ile serbest meslek faaliyetinin devamlılığı, kapsamı ve
niteliği Gelir Vergisi Kanunu hükümlerine göre; Gelir Vergisi Kanununda açıklık bulunmadığı
hallerde, Türk Ticaret Kanunu ve diğer ilgili mevzuat hükümlerine göre tayin ve tespit edileceği; bu
faaliyetlerin kanunların veya resmi makamların gösterdiği gerek üzerine yapılmasının, bunları
yapanların hukuki statü ve kişilikleri, Türk tabiyetinde bulunup bulunmamalarının, ikametgah veya
işyerlerinin yahut kanuni merkez veya iş merkezlerinin Türkiye'de olup olmamasının işlemlerin
mahiyetini değiştirmeyeceği ve vergilendirmeye mani teşkil etmeyeceği hüküm altına alınmıştır.
Buna göre, ... Ziraat Odası Başkanlığı tarafından üye çiftçilere, akaryakıt dağıtımı organizasyonun
yapılması ve karşılığında komisyon alınması işinin iktisadi işletme oluşturması nedeniyle, söz
konusu hizmet karşılığında alınan bedeller üzerinden katma değer vergisi hesaplanması
gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
Vergi Dairesi Başkanı
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise
bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz
dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi
için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.