Organize Sanayi Bölgesi Yönetimi ile Limited Şirket arasında yapılan "Peşin Arsa Satışı ve Vefa Hakkı Tesisi" başlıklı sözleşmenin damga vergisi ve no
Organize Sanayi Bölgesi Yönetimi ile Limited Şirket
arasında yapılan "Peşin Arsa Satışı ve Vefa Hakkı Tesisi"
başlıklı sözleşmenin damga vergisi ve noter harcı
karşısındaki durumu.
Sayı:
49327596-155[DH.2018.68]-126211
Tarih:
10/07/2019
T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
Antalya Vergi Dairesi Başkanlığı
Gelir Kanunları Grup Müdürlüğü
Sayı : 49327596-155[DH.2018.68]-E.126211 10/07/2019
Konu : Organize Sanayi Bölgesi Yönetimi ile
Limited Şirket arasında yapılan "Peşin
Arsa Satışı ve Vefa Hakkı Tesisi"
başlıklı sözleşmenin damga vergisi ve
noter harcı karşısındaki durumu.
İlgide kayıtlı özelge talep formunuz ve eklerinin incelenmesinden, … Organize Sanayi Bölgesi
Müteşebbis Heyeti adına Bölge Yönetim Kurulu ile … Maden Tarım Hayvancılık Sanayi ve Ticaret
Ltd. Şti. arasında düzenlenecek "Peşin Arsa Satışı ve Vefa Hakkı Tesisi" sözleşmesinin 492 sayılı
Harçlar Kanunu ve 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu yönünden değerlendirilmesi hususunda
Başkanlığımızdan görüş talep edildiği anlaşılmaktadır.
488 sayılı Damga Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde, bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı
kağıtların damga vergisine tabi olduğu, bu Kanundaki kağıtlar teriminin, yazılıp imzalanmak veya
imza yerine geçen bir işaret konmak suretiyle düzenlenen ve herhangi bir hususu ispat veya belli
etmek için ibraz edilebilecek olan belgeler ile elektronik imza kullanılmak suretiyle manyetik
ortamda ve elektronik veri şeklinde oluşturulan belgeleri ifade ettiği; 3 üncü maddesinde, damga
vergisinin mükellefinin kağıtları imza edenler olduğu; 4 üncü maddesinde, bir kâğıdın tabi olacağıverginin tayini için o kâğıdın mahiyetine bakılacağı ve buna göre tabloda yazılı vergisinin
bulunacağı, kâğıtların mahiyetlerinin tayininde, şekli Kanunlarda belirtilmiş olanlarda kanunlardaki
adlarına, belirtilmemiş olanlarda üzerlerindeki yazının tazammun ettiği hüküm ve manaya
bakılacağı; 9 uncu maddesinde, bu Kanuna ekli (2) sayılı tabloda yazılı kağıtların damga vergisinden
müstesna olduğu hükme altına alınmıştır.
Mezkur Kanuna ekli (2) sayılı tablonun "IV.Ticari ve medeni işlerle ilgili kağıtlar" başlıklı
bölümünün (53) numaralı fıkrasında, organize sanayi bölgeleri, serbest bölgeler, endüstri bölgeleri,
teknoloji geliştirme bölgeleri ve sanayi sitelerinde bulunan arsaların tahsisine ilişkin olarak
düzenlenen sözleşmelerin ve taahhütnamelerin damga vergisinden istisna olduğu hükme
bağlanmıştır.
Diğer taraftan, 492 sayılı Harçlar Kanununun 38 inci maddesinin birinci fıkrasında, noter
işlemlerinden bu Kanuna bağlı (2) sayılı tarifede yazılı olanların noter harçlarına tabi olduğu, birden
fazla nüsha olarak düzenlenen muayyen bir bedeli ihtiva eden kâğıtlarla ilgili nispi harca tabi
işlemlerden sadece bir nüsha için harç tahsil olunacağı; Kanuna bağlı (2) sayılı tarifenin I/1
maddesinde, muayyen bir meblağı ihtiva eden her nevi senet, mukavelename ve kağıtlardan beher
imza için nispi oranda harç alınacağı hüküm altına alınmıştır.
Mezkur Kanunun 40 ıncı maddesinde, noter harçlarını harca mevzu olan işlemin yapılmasını isteyen
kişilerin ödemekle mükellef oldukları, 41 inci maddesinde, noter harçlarının (2) sayılı tarifede yazılı
işlemlerden değer veya ağırlık ölçüsüne göre nispi, işlemin nevi ve mahiyetine göre maktu esas
üzerinden alınacağı, 42 inci maddesinde ise değer veya ağırlık ölçüsüne göre harca tabi işlemlerde
(2) sayılı tarifede yazılı değer ve ağırlıkların esas alınacağı belirtilmiştir.
Ayrıca, 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanununun "Arsa satışları" başlıklı 15 inci
maddesinde, arsa satışları müteşebbis heyetin belirleyeceği prensipler içerisinde yönetim
kurulunun yetki ve sorumluluğu ile gerçekleştirileceği ve Bakanlığa satışı takip eden ayın ilk haftası
içerisinde bilgi verileceği; "Alt yapı tesisleri kurma, kullanma ve işletme hakkı" başlıklı 20 nci
maddesinde, Organize Sanayi Bölgelerinin ihtiyacı olan elektrik, su, kanalizasyon, doğalgaz, arıtma
tesisi, yol, haberleşme, spor tesisleri gibi alt yapı ve genel hizmet tesisleri kurma ve işletme, kamu
ve özel kuruluşlardan satın alınarak dağıtım ve satışını yapma, üretim tesisleri kurma ve işletme
hakkının sadece Organize Sanayi Bölgesinin yetki ve sorumluluğunda olduğu; "Muafiyet ve
destekler" başlıklı 21 inci maddesinde ise, Organize Sanayi Bölgesi tüzel kişiliğinin, bu Kanunun
uygulaması ile ilgili işlemlerde her türlü vergi, resim ve harçtan muaf olduğu hükmüne yer
verilmiştir.
Buna göre, 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu kapsamında yapacağı işlemler ve
düzenleyeceği kağıtlardan dolayı Organize Sanayi Bölgesi tüzel kişiliğinin damga vergisi ve harçtan
muaf tutulması gerekmektedir.
Özelge talep formunuza ekli "Peşin Arsa Satışı Sözleşmesi ve Vefa Hakkı Tesisi" başlıklı kağıdın 1
inci maddesinde, … Organize Sanayi Bölgesi Müteşebbis Heyeti, Bölge Yönetim Kurulunun Satıcı,
… Maden Tarım ve Hayvancılık Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'nin Alıcı olduğu; 2 nci maddesinde,
sözleşmenin konusunun, organize sanayi bölgesi kurmak amacıyla, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı ve
Müteşebbis Heyet kararına uygun olarak satın alınmış bulunan bölge arazisinde, imar planına göre
Heyet etmiş olan parseller üzerinde, İmar Planı, İmar Kanunu ve Nizamnamesi ile, 4562 sayılı OSB
Kanunu, OSB Uygulama Yönetmeliği ve Müteşebbis Heyet, Bölge Yönetim Kurulu kararlarına uygun
olarak, hayvansal ve bitkisel kompost tesisi kurmak üzere, üçüncü maddede belirtilen arsanın Peşin
Arsa Satışı Sözleşmesi ve Vefa Hakkı Tesisi olduğu; 3 üncü maddesinde, … Organize Sanayi Bölgesi
imar sahası içerisindeki, 7.425,05 m2 lik … ada … no.lu parselden ibaret olduğu, sözleşmenin
konusunu teşkil eden parselin yerini, taraflar Bölge Haritası (İmar Planı) üzerinde imzalayarak
belirttiği, Bölge İmar Planı. OSB Kanunu ve Uygulama Yönetmeliği ile İmar Talimatının sözleşmeye
ekli olup, sözleşmenin ayrılmaz parçası ve eki olduğu; 4 üncü maddesinde, toplam geçici bedelin …
TL olduğu, bu bedele; … Organize Sanayi Bölgesi'nin bazı altyapı yatırımları (içme-kullanma suyu,
kanalizasyon, yağmur suyu, bölge dahili yol ve elektrik şebekesi, sosyal tesisler, P.T.T. telefon-
teleks şebekesi, atıksu arıtma tesisi, doğalgaz şebekesi) inşaatının bedelleri dahil olduğu, içme-kullanma suyu filitrasyon, yumuşatma tesisleri doğalgaz şebekesi ile ilave yapılacak olan,
ağaçlandırma, park, bahçe tanzimi ve spor tesisleri inşaatlarının bedelleri dahil edilmediği; 6 ncı
maddesinde, alıcının satın aldığı parselin tapu kayıtlarına idare lehine "Vefa Hakkı" şerhi
konulmasını sağlayacağı, alıcının, satın aldığı parseli satıcının yazılı müsaadesini almadan
başkasına devredemeyeceği, kiraya veremeyeceği, ifraz edip satamayacağı, sanayici, parseli
üzerindeki yatırımın durumunu veya amacını hiçbir şekilde değiştiremeyeceği, yatırımın
gerçekleştirilemediği takdirde, Bölge Yönetim Kurulunun onayını almadan herhangi bir işleme
girişemeyeceği, bu hususları kabul ve taahhüt ettiği, satıcının, parsel devrini uygun bulması
halinde, Bölge Yönetim Kurulunun yeni alıcı ile ayrı bir sözleşme yapacağı; 7 nci maddesinde,
alıcının, sözleşmenin eki bulunan "4562 sayılı OSB Kanunu ve Uygulama Yönetmeliği" ile Organize
Sanayi Bölgeleri için çıkarılacak yeni Yönetmeliklerin bütün madde ve hükümlerine ve
Bakanlıklarca tadil edilecek yahut ilave edilecek yeni maddelerine, aynen uymayı kabul ve taahhüt
ettiği, Uygulama Yönetmeliğinde mevcut yahut bu sözleşmenin yapıldığı tarihten sonradan
yürürlüğe girecek; Müteşebbis Heyet ve Bölge Yönetim Kurulunun alacağı kararlara aynen uymayı
şimdiden kabul ve taahhüt ettiği açıklamalarına yer verildiği anlaşılmaktadır.
Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde, Organize Sanayi Bölgesi tüzel kişiliğinin harçtan muaf
olduğu dikkate alındığında, özelge talep formunuza ekli "Peşin Arsa Satışı Sözleşmesi ve Vefa Hakkı
Tesisi" başlıklı kağıda ilişkin olarak Antalya Organize Sanayi Bölgesi tüzel kişiliğinden noter harcı
aranılmaması, … Maden Tarım Hayvancılık Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'den ise kendisine isabet eden
noter harcının aranılması gerekmektedir.
Diğer taraftan, … Organize Sanayi Bölgesi ile … Maden Tarım Hayvancılık San. ve Tic. Ltd. Şti.
arasında düzenlenen "Peşin Arsa Satışı ve Vefa Hakkı Tesisi" başlıklı kağıdın organize sanayi
bölgeleri mevzuatı kapsamında arsa tahsisine ilişkin olarak düzenlendiği dikkate alındığında, söz
konusu kağıdın 488 sayılı Damga Vergisi Kanununa ekli (2) sayılı tablonun IV/53 fıkrası uyarınca
damga vergisinden istisna tutulması gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.