Ortak alınan patente konu buluşun üretim sürecinde kullanılması sonucu elde edilen kazancın sınai mülkiyet kazanç istisnası kapsamında değerlendirilme

Özelge: Ortak alınan patente konu buluşun üretim
sürecinde kullanılması sonucu elde edilen kazancın sınai
mülkiyet kazanç istisnası kapsamında değerlendirilmesi hk.
Sayı: 
B.07.1.GİB.4.06.16.01-125[5-17/31]-36815
Tarih: 
28/01/2019
T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
ANKARA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
Mükellef Hizmetleri Gelir Vergileri Grup Müdürlüğü
 
   
Sayı : 38418978-125[5-17/31]-36815 28.01.2019
Konu : Ortak alınan patente konu buluşun  
üretim sürecinde kullanılması sonucu
elde edilen kazancın sınai mülkiyet
kazanç istisnası kapsamında
değerlendirilmesi.
 
İlgi :06/12/2017 tarihli özelge talep formunuz.
İlgide kayıtlı özelge talep formunda, şirketinizin Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından tescil
edilen patentin %33,34 oranında ortağı olduğu belirtilmiş ve patente konu buluşun üretim
sürecinde kullanılması sonucu üretilen ürünlerin satışından elde edilen kazançlar nedeniyle
Kurumlar Vergisi Kanununun 5/B maddesinde yer alan istisnadan yararlanılıp yararlanılamayacağı;
yararlanılması durumunda elde edilen kazancın hangi oranda istisnaya konu edileceği hususlarında
Başkanlığımız görüşü sorulmuştur.
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun "Sınai mülkiyet haklarında istisna" başlıklı 5/B
maddesinde;
"(1) Türkiye'de gerçekleştirilen araştırma, geliştirme ve yenilik faaliyetleri ile yazılım faaliyetleri
neticesinde ortaya çıkan buluşların;
a) Kiralanması neticesinde elde edilen kazanç ve iratların,
b) Devri veya satışı neticesinde elde edilen kazançların,
c) Türkiye'de seri üretime tabi tutularak pazarlanmaları hâlinde elde edilen kazançların,
ç) Türkiye'de gerçekleştirilen üretim sürecinde kullanılması sonucu üretilen ürünlerin satışından
elde edilen kazançların patentli veya faydalı model belgeli buluşa atfedilen kısmının,
% 50'si kurumlar vergisinden müstesnadır. Bu istisna, buluşa yönelik hakların ihlal edilmesi
neticesinde elde edilen gelirler ile buluş nedeniyle alınan sigorta veya diğer tazminatlar için de
uygulanır.
(2) İstisnanın uygulanabilmesi için;
a) İstisna uygulamasına konu buluşun, 24/6/1995 tarihli ve 551 sayılı Patent Haklarının Korunması
Hakkında Kanun Hükmünde Kararname kapsamında patent veya faydalı model belgesi verilerek
koruma altına alınan buluşlar arasında yer alması ve buluşa ilişkin incelemeli sistem ile patent veya
araştırma raporu sonucunda faydalı model belgesi alınması,b) İstisna uygulamasından yararlanabilecek kişilerin, 551 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 2
nci maddesinde belirtilen nitelikleri taşıması ve bu kişilerin patentli veya faydalı model belgeli
buluşu geliştirme yetkisini haiz bulunması şartıyla, patent veya faydalı model belgesinin sahibi ya
da patent veya faydalı model belgesi üzerinde tekel niteliğinde özel bir ruhsata sahip olması,
gerekmektedir.
(3) İstisna uygulamasına patent veya faydalı model belgesinin verildiği tarihten itibaren başlanır ve
ilgili patent veya faydalı model belgesi için sağlanan koruma süresi aşılmamak kaydıyla bu
istisnadan yararlanılabilir. Buluşun üretim sürecinde kullanılması sonucu üretilen ürünlerin
satışından elde edilen kazançların, patentli veya faydalı model belgeli buluşa atfedilen kısmı,
ayrıştırılmak suretiyle transfer fiyatlandırması esaslarına göre tespit edilir…"[11] 
hükmü yer almaktadır.
1 seri no.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliğinde konuyla ilgili ayrıntılı açıklamalara yer verilmiş olup
Tebliğin;
- "5.14.1. Sınai mülkiyet haklarından elde edilen kazanç ve iratların kapsamı" başlıklı bölümünde,
“Bu istisna uygulamasında,
- Patent, Türk Patent Enstitüsü (TPE) tarafından incelemeli sistemle verilmiş patenti,
…
ifade etmektedir.
Bu istisnanın uygulanmasında temel şart, kazanç ve iradın elde edildiği buluşlara ilişkin araştırma,
geliştirme ve yenilik faaliyetleri ile yazılım faaliyetlerinin Türkiye'de gerçekleştirilmiş olmasıdır.
Buluşa yönelik hakların ihlal edilmesi neticesinde elde edilen gelirler ile buluş nedeniyle alınan
sigorta veya diğer tazminatlar da istisna kapsamındadır.”
- “5.14.4.2.1. Buluşun üretim sürecinde kullanılması halinde kazancın tespiti” başlıklı bölümünde,
“Maddenin üçüncü fıkrası gereğince, buluşun üretim sürecinde kullanılması sonucu üretilen
ürünlerin satışından elde edilen kazançların, patentli veya faydalı model belgeli buluşa atfedilen
kısmı, ayrıştırılmak suretiyle transfer fiyatlandırması esaslarına göre tespit edilecektir.
Öte yandan, maddenin yedinci fıkrası hükmüyle, üçüncü fıkrada yer alan transfer fiyatlandırması
suretiyle ayrıştırma yöntemi yerine satış, hasılat, gider, harcama, maliyet veya benzeri unsurları
dikkate alarak kazancın ayrıştırılmasında basitleştirilmiş yöntemler tespit etmeye Maliye Bakanlığı
yetkili kılınmıştır. Bu kapsamda, patentli veya faydalı model belgeli buluşunu üretim sürecinde
kullanan mükelleflerin tercih etmeleri halinde, ürettikleri ürünlerin satışından elde ettikleri
kazançlarının patentli veya faydalı model belgeli buluşa atfedilen kısmını, maliyet unsurlarını
dikkate alarak ayrıştırmaları mümkündür…”
açıklamaları yer almaktadır.
Bu hüküm ve açıklamalara göre, Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından  tescil edilen ve %33,34
oranında ortağı olduğunuz patente konu buluşun üretim sürecinde kullanılması sonucu ürettiğiniz
ürünlerin satışından elde ettiğiniz kazancın, Kurumlar Vergisi Kanununun 5/B maddesi ile 1 seri
no.lu Kurumlar Vergisi Tebliğinin “5.14.4.2.1.” bölümünde belirtildiği şekilde hesaplanan kısmının,
diğer şartların da sağlanması kaydıyla, anılan madde kapsamında kurumlar vergisi istisnasına konu
edilmesi mümkün bulunmaktadır.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
  
 
(*)     Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**)   İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise
bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz
dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi
için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.