Sakatlık derecesi %90'ın altında olan mamul ve engellellilerin ÖTV istisnasından yararlanıp yararlanmayacağı hk.
Özelge: Sakatlık derecesi %90'ın altında olan mamul ve
engellellilerin ÖTV istisnasından yararlanıp
yararlanmayacağı hk.
Sayı:
84974990-135[2012-4-7-8]-894
Tarih:
06/09/2012
T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
ANKARA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
(Mükellef Hizmetleri KDV ve Diğer Vergiler Grup Müdürlüğü)
Sayı : 84974990-135[2012-4-7-8]-894 06/09/2012
Konu : Sakatlık derecesi %90'ın altında olan mamul ve
engellellilerin ÖTV istisnasından yararlanıp
yararlanmayacağı hk.
İlgide kayıtlı özelge talep formunuzda, % 18 oranında özürlü sağlık kurulu raporunuzun
bulunduğu belirtilerek, ilk iktisabını yapacağınız araç için Özel Tüketim Vergisi istisnasından
yararlanıp yararlanmayacağınız ile yararlanmanız halinde araca ilişkin olarak özel tertibat
yapılmasının gerekip gerekmeyeceği hususunda Başkanlığımız görüşü talep edilmektedir.
4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununun 7/2 nci maddesiyle, bu Kanuna ekli (II) sayılı
listede yer alan kayıt ve tescile tabi mallardan;
a) 87.03 (motor silindir hacmi 1.600 cm³'ü aşanlar hariç), 87.04 (motor silindir hacmi 2.800
cm³'ü aşanlar hariç) ve 87.11 G.T.İ.P. numaralarında yer alanların, sakatlık derecesi % 90 veya
daha fazla olan malûl ve engelliler tarafından,
b) 87.03 (motor silindir hacmi 1.600 cm³'ü aşanlar hariç), 87.04 (motor silindir hacmi 2.800
cm³'ü aşanlar hariç) ve 87.11 G.T.İ.P. numaralarında yer alanların, bizzat kullanma amacıyla
sakatlığına uygun hareket ettirici özel tertibat yaptıran malûl ve engelliler tarafından,
beş yılda bir defaya mahsus olmak üzere ilk iktisabı ÖTV'den istisna edilmiştir.
Konuyla ilgili olarak 1 Seri No.lu Özel Tüketim Vergisi Genel Tebliğinin (7.2.1.2.) bölümünde
açıklandığı üzere, Kanuna ekli (II) sayılı listede yer alan ve yukarıda pozisyon numaraları belirtilen
araçlardan, sakatlık derecesi % 90'ın altında olan malul ve engellilerin bizzat kullanmak amacıyla
sakatlığına uygun hareket ettirici özel tertibat yaptırılan araçları istisna kapsamında satın
almalarına ilişkin olarak mükellefler tarafından verilecek ÖTV beyannamesine; alıcının maluliyeti
veya sakatlığı ile özel tertibat yaptırılan araçları kullanabileceğine dair yetkili sağlık
kuruluşlarından alınan sağlık kurulu raporunun aslı veya noter onaylı örneği, aracın sakatlığa
uygun olarak tadil edildiğine dair teknik belgenin aslı veya noter onaylı örneği, alıcının "H" sınıfı
sürücü belgesinin fotokopisi eklenecek ve beyannamede ÖTV hesaplanmayacaktır.
Öte yandan, söz konusu ÖTV İstisnası uygulaması hakkında 30/4/2010 tarihli ve 12 Sıra
No'lu Özel Tüketim Vergisi Sirkülerinin (3-b) ve (3-c) bölümlerinde açıklamalar yapılmıştır.
Bu açıklamalar uyarınca, Kanunun 7/2 nci maddesinin (b) alt bendi uygulamasında, hareket
ettirici aksam olarak debriyaj, fren ve gaz pedalları ile vites kolunda sabitlenmiş bir şekilde özel
tertibat yapılması gerekmekte olup, yapılan özel tertibatın kişinin sakatlığıyla uyumlu olması da
yasal bir zorunluluktur. Sakatlık derecesi % 90'ın altında olanların gaz, fren, debriyaj pedalları ile
vites kolunda sakatlığına uygun hareket ettirici özel tertibat yaptırmaksızın kullanabilecek olduğuaraçlar ile aracı hareket ettirici özel tertibat sayılmayan (direksiyona topuz takılması, engelin
bulunduğu taraftaki silecek kolu, sinyal, cam silecek kumandası, dörtlü flaşör, ön-arka cam su
fıskiyesi, korna ve kontak gibi düzeneklerin diğer tarafa alınması veya direksiyon simidine monte
edilmesi vb.) tadilat yapılmak suretiyle kullanılabilecek olan araçların ilk iktisabında söz konusu
istisnadan yararlanılması mümkün bulunmamaktadır.
Bununla birlikte, otomatik vitesli araçlar, başka bir tadilat olmaksızın özel tertibatlı araç
olarak değerlendirilmemektedir. Buna göre otomatik vitesli araçların gaz veya fren pedalı ya da
vites kolunda sakatlığa uygun olarak yaptırılan tadilatlar, hareket ettirici özel tertibat sayılacak ve
sağ ayağındaki veya sağ bacağındaki sakatlık nedeniyle bu şekilde otomatik vitesli araç
kullanabilecek olanlar, bu araçları ilk iktisabında istisnadan yararlanabilecektir.
Ancak anılan yasa hükmünün engellilerin sakatlıklarına göre ayrım yapılmasını öngören bir
amaç gütmesi söz konusu olmayacağından, sol alt ekstremitede (ayak veya bacakta) sakatlığı
olanlar için otomatik vitesin hareket ettirici özel tertibat olarak sayılması gerekmektedir. Buna
göre, sağlık raporuna göre sadece sol alt ekstremitede sakatlığı bulunan malul ve engellilerin "H"
sınıfı sürücü belgesi olması halinde, başkaca özel tertibat yapılmasına gerek olmaksızın otomatik
vitesli araçları ilk iktisabında bu istisnadan yararlanmaları mümkün bulunmaktadır. Bu durumda
sakatlık derecesi % 90'ın altında olup, sadece sol alt ekstremitede sakatlığı bulunan malul ve
engelliler için verilecek (2A) numaralı ÖTV beyannamesine, aracın sakatlığa uygun olarak tadil
edildiğine dair teknik belge yerine aracın otomatik vitesli olduğuna dair "uygunluk belgesi" nin aslı
veya noter onaylı örneği eklenecektir.
İlgide kayıtlı özelge talep formu ekindeki ... tarafından düzenlenen 09/12/2011 tarih ve 3597
sayılı özürlü sağlık kurulu raporunuzun tetkikinden; sağ el 4. parmakta fleksiyon kontraktürü, sağ
ayak üç parmak, sol ayak bileği ankiloze teşhisi konulduğu, "H"sınıfı sürücü belgesi alır ile otomatik
vitesli araç kullanır, özel tertibat gerekmez ibaresi bulunduğu anlaşılmıştır.
Yukarıdaki hüküm ve açıklamalara göre; sakatlık derecenizin % 90'ın altında olması
nedeniyle "H" sınıfı sürücü belgesi olmadan ve ilk iktisabını yapacağınız araçta sakatlığınıza uygun
hareket ettirici aksam olan debriyaj, fren ve gaz pedalları ile vites kolunda özel tertibat yapılmasına
gerek olmaksızın kullanılabilecek olan araçlar (örneğin; otomatik vitesli araçlar) ile aracı hareket
ettirici özel tertibat sayılmayan (direksiyona topuz takılması, özel koltuk takılması, engelin
bulunduğu taraftaki silecek kolu, sinyal ve kontak düzeneklerinin diğer tarafa alınması v.b.)
tadilatların yapılması suretiyle kullanılabilecek olduğunuz araçlar için sözkonusu istisnadan
yararlanılması mümkün bulunmamaktadır.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise
bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz
dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi
için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.