Satın alınan işyerinin mükellef tarafından kullanılması veya kiraya verilmesi halinde KDV indirimi ve amortisman yoluyla gider yazılması hk.
Özelge: Satın alınan işyerinin mükellef tarafından
kullanılması veya kiraya verilmesi halinde KDV indirimi ve
amortisman yoluyla gider yazılması hk.
Sayı:
B.07.1.GİB.4.34.19.02-019.01-2529
Tarih:
13/08/2012
T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
Mükellef Hizmetleri Usul Grup Müdürlüğü
Sayı : B.07.1.GİB.4.34.19.02-019.01-2529 13/08/2012
Konu : Satın alınan işyerinin mükellef tarafından kullanılması
veya kiraya verilmesi halinde KDV indirimi ve amortisman
yoluyla gider yazılması.
İlgide kayıtlı özelge talep formunda; eczacılık faaliyeti ile iştigal ettiğiniz, satın alacağınız
dükkanı kendiniz kullanmanız veya kiraya vermeniz durumunda katma değer vergisi ve amortisman
gideri hakkında Başkanlığımız görüşü talep edilmektedir.
I- KATMA DEĞER VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRME
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun; 1/1 inci maddesinde; Türkiye'de ticari, sınai,
zirai faaliyet ve serbest meslek faaliyeti çerçevesinde yapılan teslim ve hizmetlerin KDV ye tabi
olduğu,
1/3-f maddesinde, Gelir Vergisi Kanununun 70 inci maddesinde belirtilen mal ve hakların
kiralanması işlemlerinin KDV nin konusuna girdiği,
17/4-d maddesinde, iktisadi işletmelere dahil olmayan gayrimenkullerin kiralanması
işlemleri KDV'den istisna olduğu,
29/1 inci maddesinde, mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan
katma değer vergisinden bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça, faaliyetlerine ilişkin olarak
kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri
vesikalarda gösterilen katma değer vergisini indirebilecekleri, 2 inci bendinde ise, indirim hakkının,
vergiyi doğuran olayın vuku bulduğu takvim yılı aşılmamak şartıyla, ilgili vesikaların kanuni
defterlere kaydedildiği vergilendirme döneminde kullanılabileceği,
30/d maddesinde, Gelir ve Kurumlar Vergisi kanunlarına göre kazancın tespitinde indirimi
kabul edilmeyen giderler dolayısıyla ödenen KDV nin, mükellefin vergiye tabi işlemleri üzerinden
hesaplanan KDV sinden indirilemeyeceği,
hüküm altına alınmıştır.
Bu açıklamalar çerçevesinde, satın alacağınız dükkanı envanterinize dahil etmeniz
durumunda, bu dükkana ait yüklenilen KDV vergiyi doğuran olayın vuku bulduğu takvim yılı
aşılmamak şartıyla, ilgili vesikaların kanuni defterlere kaydedildiği vergilendirme döneminde
indirim konusu yapılabilecektir. İşletmeye (envantere) dahil edilen bu dükkanın kiraya verilmesi ise
KDV Kanununun 1/1 inci maddesine göre KDV ye tabidir.
Ancak, satın alınacak dükkan işletmenize dahil edilmediği takdirde yüklenilen KDVindirilemeyecek, kiralanması da KDV Kanunun 17/4-d maddesi gereğince KDV den istisna olacaktır.
II- VERGİ USUL KANUNU YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRME
213 sayılı Vergi Usul Kanununun 313 üncü maddesinde, işletmede bir yıldan fazla kullanılan
ve yıpranmaya, aşınmaya veya kıymetten düşmeye maruz bulunan gayrimenkullerle 269 uncu
madde gereğince gayrimenkul gibi değerlenen iktisadi kıymetlerin, alet, edavat, mefruşat, demirbaş
ve sinema filmlerinin birinci kısımdaki esaslara göre tespit edilen değerinin bu Kanun hükümlerine
göre yok edilmesinin amortisman mevzuunu teşkil edeceği, 314 üncü maddesinde, boş arazi ve boş
arsaların amortismana tabi olmadığı, 315 inci maddesinde de mükelleflerin amortismana tabi
iktisadi kıymetlerini Bakanlığımızca tespit edilecek oranlar üzerinden itfa edecekleri hükme
bağlanmıştır.
Anılan Kanunun 189 uncu maddesi hükmü amortisman kayıtlarının ayrıntılı olarak envanter
defterinin ayrı bir yerinde, özel bir amortisman defterinde veya amortisman listelerinde
gösterilmesi zorunluluğu getiren amir hükmüdür.
Aynı Kanunun 194 üncü maddesinde ise gayrimenkul gibi amortismana tabi kıymetlerin
işletme hesabına intikal ettirilmeyeceği, ancak Kanunun 189 uncu maddesine göre amortisman
kaydı tutulmak suretiyle iktisadi kıymetler üzerinden her yıl ayrılan amortismanların gider olarak
kaydedilebileceği hüküm altına alınmıştır.
Söz konusu Kanun maddelerinin lafzından da anlaşılacağı üzere amortisman ayrılabilmesi
için duran varlığın envantere alınmış olması gerekir. Envantere alınma envanter defterinin ayrı bir
yerinde, amortisman defterinde, amortisman listelerinde gösterilmeyi ifade etmektedir. Amortisman
konusu duran varlıklar gerek bilanço ve işletme hesabı esasında defter tutan mükelleflerde, gerekse
serbest meslek erbabı ve çiftçilerde Vergi Usul Kanununun 189 uncu maddesinde gösterildiği
şekilde envantere alınırlar. Envantere dahil olmayan duran varlıklar fiilen işletmede kullanılsalar
dahi amortismana konu olmazlar. Bu bakımdan, kiralanmış bir duran varlık için amortisman
ayrılmayacağı gibi, işletme sahibinin işletmede kullandığı, fakat aktife kaydetmediği veya
amortisman listesinde göstermediği duran varlığı veya demirbaş için amortisman ayrılmaz.
Bir varlığın amortismana konu duran varlık sayılabilmesi için işletmede bir yıldan uzun bir
süre kullanılması gerekmektedir. Diğer bir koşul ise, duran varlığın yıpranma, aşınma yada
değerden düşme etkisi altında bulunmasıdır.
Öte yandan, iktisadi işletmelerin aktifinde yer alan amortismana tabi iktisadi kıymetlere
amortisman uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar 333, 339, 365, 389, 399 ve 406 Sıra No'lu Vergi
Usul Kanunu Genel Tebliğlerinde açıklanmıştır.
Bu hüküm ve açıklamalar çerçevesinde, satın alacağınız işyerini envanterinize dahil etmeniz
şartıyla 333 Sıra No'lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği eki listede binalara ilişkin belirtilen süre ve
oranda amortisman ayrılması mümkün bulunmaktadır.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise
bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz
dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi
için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.