Serbest dereceden faydalanma hakkından feragat ederek ipotek sırasında değişiklik yapılmaması halinde tapu harcı ve damga vergisinin aranılıp aranılma

Serbest dereceden faydalanma hakkından feragat ederek
ipotek sırasında değişiklik yapılmaması halinde tapu harcı
ve damga vergisinin aranılıp aranılmayacağı
Sayı: 
B.07.1.GİB.4.54.15.01-140[57-2014-10]-26277
Tarih: 
15/12/2017
T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
SAKARYA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
(Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü)
 
Sayı : 41931384-140[57-2014-10]-26277                                                                                               
                         15.12.2017
Konu : Serbest dereceden faydalanma hakkından
            feragat ederek ipotek sırasında değişiklik
            yapılmaması halinde tapu harcı ve damga
            vergisinin aranılıp aranılmayacağı
 
 
İlgide kayıtlı özelge talep formu ve eklerinin incelenmesinden, … …'na ait … İli … Mahallesi … ada,
… parsel sayılı … m2 miktarlı kat irtifaklı taşınmazın 1'den 34'e kadar olan (34 dahil) nolu bölümleri
üzerine, şirketiniz adına serbest dereceden faydalanma hakkı da tahsis edilerek 2 nci dereceden
ipoteğin tesis edildiği, şirketinizin ipotek sırasında bir değişiklik olmayacak şekilde söz konusu
serbest dereceden faydalanma hakkından feragat ederek 3 üncü derecede ipotek alacaklısı olan
bankanın ipotek sırasının 1 inci dereceye tahsisinin yapıldığı, şirketiniz adına öncesinde tahsis
olunan ancak yukarıda belirtilen işlem nedeniyle kaldırılan serbest dereceden faydalanma hakkının
yeniden tesis ettirilmesi gereğinin bulunduğu belirtilerek, gayrimenkul üzerinde şirketiniz adına
kayıtlı olan 2 nci dereceden ipoteğe ilişkin olarak mevcut ipotek sırasında bir değişiklik yaratmayan
serbest dereceden faydalanma hakkının tekrardan tahsis edilmesi işleminden tapu harcı ve bu işe
ilişkin düzenlenen kağıtlardan damga vergisi aranılıp aranılmayacağı hususunda görüş sorulduğu
anlaşılmaktadır.
 
488 sayılı Damga Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde; bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı
kağıtların damga vergisine tabi olduğu, bu Kanundaki kağıtlar teriminin, yazıp imzalanmak veya
imza yerine geçen işaret konmak suretiyle düzenlenen ve herhangi bir hususu ispat veya belli
etmek için ibraz edilebilecek olan belgeler ile elektronik imza kullanılmak suretiyle manyetik
ortamda elektronik veri şeklinde oluşturulan belgeleri ifade ettiği; 3 üncü maddesinde, damga
vergisinin mükellefinin kağıtları imza edenler olduğu hükme bağlanmıştır.
 492 sayılı Harçlar Kanununun 57 inci maddesinde, tapu ve kadastro işlemlerinden bu Kanuna bağlı
(4) sayılı tarifede yazılı olanların tapu ve kadastro harçlarına tabi olduğu, 60 ıncı maddesinde de
tapu ve kadastro harçlarının (4) sayılı tarifede yazılı işlemlerden nevi ve mahiyetine göre değer
esası üzerinden nispi veya maktu olarak alınacağı, Kanuna bağlı (4) sayılı tarifenin "I-Tapu
işlemleri" başlıklı bölümünün 13/c bendinde, (a) fıkrası dışında kalan her nevi cins ve kayıt
tashihinde (her bir işlem için) maktu harç alınacağı hükme bağlanmıştır.
 
Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde, serbest dereceden faydalanma hakkından feragat
edilmesi sonrasında, serbest dereceden faydalanma hakkının yeniden tesis edilmesi işleminden, 492
sayılı Kanuna bağlı (4) sayılı tarifenin 13/c bendine göre harç aranılması gerekmektedir.
 
Diğer taraftan, serbest dereceden faydalanma hakkının yeniden tesis edilmesine ilişkin düzenlenen
kağıdın bir örneği ile başvurulması durumunda damga vergisi yönünden görüş oluşturulabilmesi
mümkün bulunmaktadır.
 
Bilgi edinilmesini rica ederim.