Sigorta işi ihalesine ilişkin olarak limited şirket ile düzenlenen sözleşmenin, alınan ihale kararının ve yapılacak hakediş ödemelerine ilişkin düzenl
Özelge: Sigorta işi ihalesine ilişkin olarak limited şirket ile
düzenlenen sözleşmenin, alınan ihale kararının ve yapılacak
hakediş ödemelerine ilişkin düzenlenen kağıtların damga
vergisine tabi olup olmadığı hk.
Sayı:
B.07.1.GİB.4.61.15.01-606-6-2011-25
Tarih:
21/02/2012
T.C.
MALİYE BAKANLIĞI
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
Sayı : B.07.1.GİB.4.61.15.01-606-6-2011-25
Konu : Sigorta işi ihalesine ilişkin olarak limited
şirket ile düzenlenen sözleşmenin, alınan ihale
kararının ve yapılacak hakediş ödemelerine
ilişkin düzenlenen kağıtların damga vergisine
tabi olup olmadığı hk.
21/02/2012
...
İlgi : 20/01/2011 tarih ve 950 sayılı özelge talep formunuz.
İlgide kayıtlı özelge talep formu ve eklerinin incelenmesinden, müdürlüğünüz tarafından açık ihale
usulü ile yapılan "Hizmet Araçlarının Zorunlu Karayolu Mali Sorumluluk Sigortası Hizmet Alımı" işi
ihalesinin ... Sigorta Aracılık Hizmetleri Ltd. Şti. üzerinde kaldığı belirtilerek, söz konusu ihale işine
ilişkin olarak düzenlenen sözleşmenin, alınan ihale kararının ve yapılacak hakediş ödemelerine
ilişkin düzenlenen kağıtların damga vergisine tabi olup olmadığı hususunda görüş talep edildiği
anlaşılmıştır.
488 sayılı Damga Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde, bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı
kağıtların damga vergisine tabi olduğu; 3 üncü maddesinde, damga vergisi mükellefinin kağıtlarıimza edenler olduğu, resmi dairelerle kişiler arasındaki işlemlere ait kağıtların damga vergisini
kişilerin ödeyeceği; 8 inci maddesinde, bu Kanunda yazılı resmi daireden maksadın, genel ve özel
bütçeli idarelerle, il özel idareleri, belediyeler ve köyler olduğu, bu dairelere bağlı olup ayrı tüzel
kişiliği bulunan iktisadi işletmelerin resmi daire sayılmayacağı; 9 uncu maddesinde, Kanuna ekli (2)
sayılı tabloda yazılı kağıtların damga vergisinden müstesna olduğu hükümlerine yer verilmiştir.
Kanuna ekli (1) sayılı tablonun "I.Akitlerle ilgili kağıtlar" başlıklı bölümünün A/1 fıkrasında, belli
parayı ihtiva eden mukavelenamelerin; "II.Kararlar ve mazbatalar" başlıklı bölümünün 2 nci
maddesinde, ihale kanunlarına tabi olan veya olmayan resmi daire ve kamu tüzel kişiliğini haiz
kurumların her türlü ihale kararlarının; "IV.Makbuzlar ve diğer kağıtlar" başlıklı bölümünün 1/a
fıkrasında da, resmi daireler tarafından yapılan mal ve hizmet alımlarına ilişkin ödemeler (avans
olarak yapılanlar dahil) nedeniyle kişiler tarafından resmi dairelere verilen ve belli parayı ihtiva
eden makbuz ve ibra senetleri ile bu ödemelerin resmi daireler nam ve hesabına, kişiler adına
açılmış veya açılacak hesaplara nakledilmesini veya emir ve havalelerine tediyesini temin eden
kâğıtların nispi damga vergisine tabi tutulacağı hükme bağlanmıştır. 2009/15725 sayılı Bakanlar
Kurulu Kararı ile 1/1/2010 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere damga vergisi oranları, Kanuna
ekli (1) sayılı tablonun I/A-1 ve IV/1-a fıkrasındaki kağıtlar için binde 8,25; II/2 maddesindeki
kağıtlar için binde 4,95 olarak belirlenmiştir.
Kanuna ekli (2) sayılı tablonun "IV-Ticari ve medeni işlerle ilgili kağıtlar" başlıklı bölümünün (5)
numaralı fıkrasında, sigorta mukavelenameleri, sigorta ücretine ait makbuzlar ve sigortanın tecdit
ve temdidi ile temin olunan meblağın tezyidi halinde verilen beyanname ve avönanların; "V-
Kurumlarla ilgili kağıtlar" başlıklı bölümünün (21) numaralı fıkrasında da, sigorta ve emeklilik
şirketleri ile emeklilik yatırım fonlarının kuruluşları dahil her türlü işlemlerinde düzenlenen ve
damga vergisi bu şirketler veya fonlar tarafından ödenmesi gereken kağıtların damga vergisinden
istisna olduğu hükmüne yer verilmiştir.
Diğer taraftan, 6762 sayılı Türk Ticaret Kanununun 1263 üncü maddesinin birinci fıkrasında;
"Sigorta bir akittir ki bununla sigortacı bir prim karşılığında diğer bir kimsenin para ile ölçülebilir
bir menfaatini halele uğratan bir tehlikenin (bir rizikonun) meydana gelmesi halinde tazminat
vermeyi yahut bir veya birkaç kimsenin hayat müddetleri sebebiyle veya hayatlarında meydana
gelen belli birtakım hadiseler dolayısıyla bir para ödemeyi veya sair edalarda bulunmayı üzerine
alır." hükmü bulunmaktadır.
5684 sayılı Sigortacılık Kanununun 2 nci maddesinin (1) numaralı fıkrasında, "Sigorta acentesi"nin;
ticarî mümessil, ticarî vekil, satış memuru veya müstahdem gibi tâbi bir sıfatı olmaksızın bir
sözleşmeye dayanarak muayyen bir yer veya bölge içinde daimî bir surette sigorta şirketlerinin nam
ve hesabına sigorta sözleşmelerine aracılık etmeyi veya bunları sigorta şirketleri adına yapmayı
meslek edinen, sözleşmenin akdinden önce hazırlık çalışmalarını yürüten ve sözleşmenin
uygulanması ile tazminatın ödenmesinde yardımcı olan kişiyi ifade edeceği hükme bağlanmıştır.
Buna göre, sigorta sözleşmesi, bir tarafında sigorta teminatı veren, ilgili kanun ve mevzuata göre
sigortacılık faaliyetinde bulunmaya yasal olarak yetkili olan "sigortacı"nın bulunduğu, diğer tarafta
da tehlikeyle karşı karşıya olan sigortalının yer aldığı, sigortacının alacağı prim karşılığında
sigortalının para ile ölçülebilir menfaatini zarara uğratan bir tehlikenin meydana gelmesi veya
hayat sigortalarında olduğu gibi bir takım olayların meydana gelmesi sonucu bir para ödemeyi
kabul etmesini konu alan sözleşmedir.
Dolayısıyla, 6762 sayılı Türk Ticaret Kanununda ifade edilen sigortacı kavramı sigorta şirketi nam
ve hesabına hareket eden sigorta acentesini kapsamamakta, söz konusu tanımdan sigorta şirketleri
ve reasürans şirketlerinin anlaşılması gerekmektedir.
Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde, özelge talep formu eki müdürlüğünüz ile ... Sigorta
Aracılık Hizmetleri Ltd. Şti. arasında düzenlenen ve sigorta hizmetinin tedarik edilmesini
amaçlayan bir hizmet alım sözleşmesi olduğu anlaşılan "Hizmet Araçlarının Zorunlu Karayolu Mali
Sorumluluk Sigortası Hizmet Alımı" na ilişkin sözleşmenin, alınan ihale kararının ve yapılacak
hakediş ödemelerine ilişkin düzenlenen kağıtların damga vergisine tabi tutulması, damga vergisininise muafiyeti bulunmayan ... Sigorta Aracılık Hizmetleri Ltd. Şti. tarafından ödenmesi
gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.