Şirket bünyesinde ayrı hizmet yerlerinde verilen hizmetlerin kısmi bölünme kapsamında yeni kurulacak bir şirkete devri hk.
Özelge: Şirket bünyesinde ayrı hizmet yerlerinde verilen
hizmetlerin kısmi bölünme kapsamında yeni kurulacak bir
şirkete devri hk.
Sayı:
B.07.1.GİB.4.45.15.01-KVK-49-5-50
Tarih:
30/05/2012
T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
MANİSA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
Vergi ve Anlaşmalar Uygulama Müdürlüğü
Sayı : B.07.1.GİB.4.45.15.01-KVK-49-5-50 30/05/2012
Konu : Şirket bünyesinde ayrı hizmet yerlerinde verilen
hizmetlerin kısmi bölünme kapsamında yeni kurulacak bir
şirkete devri
İlgide kayıtlı özelge talep formunuzda, şirketinizin bünyesindeki akaryakıt istasyonlarında,
akaryakıt satışı faaliyetinizden bağımsız olarak oto lastiği, akü, jant ve madeni yağ alım satımı, oto
lastiğinin sökülüp takılması, bakımı ve tamiri, oto yıkama, yağlama hizmetlerinin de verildiği, bu
hizmetler için istasyonlarınızda ayrı bir hizmet yeri ve yeterli makine ve teçhizatın bulunduğu
belirtilerek, bu hizmet işletmesinin demirbaş, makine ve teçhizatı ile birlikte kısmi bölünme
kapsamında yeni kurulacak olan bir anonim şirkete devredilmesinin mümkün olup olamayacağı
hakkında Başkanlığımız görüşü talep edilmektedir.
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun "Devir, bölünme ve hisse değişimi" başlıklı 19 uncu
maddesinin üçüncü fıkrasının (b) bendinde;"Kısmî bölünme: Tam mükellef bir sermaye şirketinin
veya sermaye şirketi niteliğindeki bir yabancı kurumun Türkiye'deki iş yeri veya daimî temsilcisinin
bilânçosunda yer alan taşınmazlar ile en az iki tam yıl süreyle elde tutulan iştirak hisseleri yada
sahip oldukları üretim veya hizmet işletmelerinin bir veya birkaçını kayıtlı değerleri üzerinden aynî
sermaye olarak mevcut veya yeni kurulacak tam mükellef bir sermaye şirketinedevretmesi, bu
Kanunun uygulanmasında kısmî bölünme hükmündedir. Ancak, üretim veya hizmetişletmelerinin
devrinde, işletme bütünlüğü korunacak şekilde faaliyetin devamı için gerekli aktif ve pasif
kalemlerin tümünün devredilmesi zorunludur. Kısmî bölünmede devredilen varlıklara karşılık
edinilen devralan şirket hisseleri, devreden şirkette kalabileceği gibi doğrudan bu şirketin
ortaklarına da verilebilir. Taşınmaz ve iştirak hisselerinin bu bent kapsamında devrinde, devralan
şirketin hisselerinin devreden şirketin ortaklarına verilmesi halinde, devredilen taşınmaz ve iştirak
hisselerine ilişkin borçların da devri zorunludur." hükmü yer almaktadır.
Diğer taraftan; 1 seri nolu Kurumlar Vergisi Genel Tebliğinin "19.2.2.1. Üretim ve hizmet
işletmelerinin ayni sermaye olarak konulması" başlıklı bölümünde; "Üretim veya hizmet
işletmelerinin devrinde, işletme bütünlüğü korunacak şekilde faaliyetin devamı için gerekli aktif ve
pasif kalemlerin tümünün devredilmesi zorunludur. Kısmi bölünme sonucu hem bölünen işletmenin
hem de bölünme sonucunda varlıkları devralan işletmenin faaliyetine devam etmesi esastır. Bu
kapsamda, söz konusu işletmelerin devrinde, işletme bütünlüğü korunacak şekilde faaliyetin devamı
için gerekli taşınmaz, her türlü tesis, makine ve teçhizat, alet, edevat, taşıtlar, gayrimaddi haklar ile
hammadde, mamul, yarı mamul mallar gibi aktif kıymetler ile ilgili pasif kıymetlerin tümünün
devredilmesi zorunludur. ..." şeklinde açıklamalara yer verilmiştir.
Aynı tebliğin "19.2.2.1.2. Üretim ve hizmet işletmelerine bağlı taşınmazların durumu"
başlıklı bölümünde ise üretim ve hizmet işletmeleri ile fiziki veya teknik bütünlük arz eden ve bu
işletmelerden ayrılması mümkün olmayan binalar, arsa ve arazilerin de bu işletmelere dahil
taşınmazlar olarak kabul edileceği ifade edilmiştir. Anılan düzenlemelerle getirilen kısmi bölünme müessesinin temel amacı, şirketlerin yeniden
yapılanma yoluyla verimlilik ve karlılıklarını artırmalarına imkan sağlamak olup, kısmi bölünmenin
bir üretim tesisinin veya hizmet işletmesinin parça parça elden çıkarılması sonucunu doğurmaması
gerekmektedir. Dolayısıyla üretim tesisi ve hizmet işletmelerinin devrinde, işletme bütünlüğü
korunacak şekilde faaliyetin devamı için gerekli aktif ve pasif kalemlerin tümünün devredilmesi
zorunlu olup, birbirinden ayrı varlık ifade eden ve birbirinden ayrı olarak faaliyeti devam
ettirebilecek nitelikte olan varlıklardan oluşan işletmelerin, bu varlıklarını kısmi bölünmeye konu
edilebilmeleri mümkündür.
Bu hüküm ve açıklamalara göre, kanun koyucunun bu düzenleme ile korumak istediği
menfaatler dikkate alındığında, şirketinizin bünyesindeki akaryakıt satışı ile oto lastiği, akü, jant ve
madeni yağ alım satımı, oto lastiğinin sökülüp takılması, bakımı ve tamiri, oto yıkama, yağlama
hizmetlerine ilişkin işletmelerin birbirinden ayrı olarak ve işletme bütünlüğü korunacak şekilde
faaliyetin devamı için gerekli aktif ve pasif kalemlerin tümüyle devredilebilmesi halinde, kısmi
bölünmeye konu edilmesi mümkün bulunmaktadır. Ancak, söz konusu işletmelerin birbirinden ayrı
olarak veya işletme bütünlüğü korunacak şekilde devrinin mümkün olmaması halinde, yapılan
işlemin kısmi bölünme kapsamında değerlendirilmeyeceği tabiidir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise
bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz
dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi
için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.