T.B.M.M tarafından çalışanları adına doktorlara ödenen serbest meslek ücretlerinden tevkifat yapılıp yapılmayacağı hk.
Özelge: T.B.M.M tarafından çalışanları adına doktorlara
ödenen serbest meslek ücretlerinden tevkifat yapılıp
yapılmayacağı hk.
Sayı:
38418978-120[94-12/43]-443
Tarih:
13/05/2013
T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
ANKARA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
Mükellef Hizmetleri Gelir Vergileri Grup Müdürlüğü
Sayı : 38418978-120[94-12/43]-443 13/05/2013
Konu : T.B.M.M tarafından çalışanları adına doktorlara ödenen
serbest meslek ücretlerinden tevkifat yapılıp
yapılmayacağı.
İlgide kayıtlı özelge talep formunda, bazı müşterilerinizin T.B.M.M personeli olduğu, hizmeti
personele vermenize rağmen ödemenin T.B.M.M. tarafından yapıldığı, adı geçen Kurumun
muhtasar mükellefiyetinin bulunmadığı belirtilerek, düzenleyeceğiniz serbest meslek makbuzunda
gelir vergisi stopajı hesaplanıp hesaplanmayacağı ile hesaplanması halinde stopajın kimin
tarafından beyan edileceği hususunda Başkanlığımız görüşü talep edilmektedir.
193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun;
65 inci maddesinde, "Her türlü serbest meslek faaliyetinden doğan kazançlar serbest
meslek kazancıdır. Serbest meslek faaliyeti; sermayeden ziyade şahsi mesaiye, ilmi veya mesleki
bilgiye veya ihtisasa dayanan ve ticari mahiyette olmayan işlerin işverene tabi olmaksızın şahsi
sorumluluk altında kendi nam ve hesabına yapılmasıdır.",
94 üncü maddesinin birinci fıkrasında, "Kamu idare ve müesseseleri, iktisadî kamu
müesseseleri, sair kurumlar, ticaret şirketleri, iş ortaklıkları, dernekler, vakıflar, dernek ve
vakıfların iktisadî işletmeleri, kooperatifler, yatırım fonu yönetenler, gerçek gelirlerini beyan
etmeye mecbur olan ticaret ve serbest meslek erbabı, zirai kazançlarını bilanço veya ziraî işletme
hesabı esasına göre tespit eden çiftçiler aşağıdaki bentlerde sayılan ödemeleri (avans olarak
ödenenler dahil) nakden veya hesaben yaptıkları sırada, istihkak sahiplerinin gelir vergilerine
mahsuben tevkifat yapmaya mecburdurlar.",
96 ncı maddesinin birinci fıkrasında, "Vergi tevkifatı, 94'üncü madde kapsamına giren
nakten veya hesaben yapılan ödemelere uygulanır. Bu maddede geçen hesaben ödeme deyimi, vergi
tevkifatına tabi kazanç ve iratları ödeyenleri istihkak sahiplerine karşı borçlu durumda gösteren her
türlü kayıt ve işlemleri ifade eder.",
98 inci maddesinin birinci fıkrasında, "94'üncü madde gereğince vergi tevkifatı yapmaya
mecbur olanlar bir ay içinde yaptıkları ödemeler veya tahakkuk ettirdikleri karlar ve iratlar ile
bunlardan tevkif ettikleri vergileri ertesi ayın yirmiüçüncü günü akşamına kadar, ödeme veya
tahakkukun yapıldığı yerin bağlı olduğu vergi dairesine bildirmeye mecburdurlar. Yıl sonlarında
tahakkuk ettirilen mevduat faizlerinden kesilecek vergilerin bildirilmesi için bu süre bir ay uzatılır."
hükümleri yer almaktadır.
Öte yandan, Vergi Usul Kanununun 236 ncı maddesinde, "Serbest meslek erbabı, mesleki
faaliyetlerine ilişkin her türlü tahsilatı için iki nüsha serbest meslek makbuzu tanzim etmek ve birnüshasını müşteriye vermek, müşteri de bu makbuzu istemek ve almak mecburiyetindedir." hükmü
yer almıştır.
Bu hükümlere göre, verdiğiniz serbest meslek hizmeti karşılığının bu hizmetten yararlanan
Kurum personeli tarafından ödenmesi halinde bu kişilerin tevkifat yapma zorunluluğunun
bulunmaması nedeniyle gelir vergisi tevkifatı söz konusu olmayacaktır. Ancak, verilen hizmet
karşılığının Kurumca tahakkuk ettirilerek ödenmesi halinde ise Gelir Vergisi Kanununun 94 üncü
maddesi gereğince %20 oranında tevkifat yapılması ve yapılan tevkifatın serbest meslek
makbuzunda gösterilmesi gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise
bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz
dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi
için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.