Tasfiye halindeki konut yapı kooperatifinin arsa satışının KV ve KDV açısından değerlendirilmesi hk.

Özelge: Tasfiye halindeki konut yapı kooperatifinin arsa
satışının KV ve KDV açısından değerlendirilmesi hk.
Sayı: 
B.07.1.GİB.4.48.15.01-48.15.01/KV-5-36
Tarih: 
03/05/2011
 
T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
MUĞLA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü
 
   
Sayı : B.07.1.GİB.4.48.15.01-48.15.01/KV-5-36 03/05/2011
Konu : Tasfiye halindeki konut yapı kooperatifinin arsa satışının  
KV ve KDV açısından değerlendirilmesi
 
İlgi özelge talep formunuzda, tasfiye halinde olan kooperatifinize ait arsanın ihale yoluyla satışı
işleminin katma değer vergisi ve kurumlar vergisi yönünden ne şekilde vergilendirileceği
konusunda Başkanlığımızdan bilgi verilmesi istenilmektedir.
Kurumlar Vergisi Kanunu Yönünden;
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi hükmüyle
kooperatifler kurumlar vergisi mükellefleri arasında sayılmış olmakla beraber aynı Kanunun 4 üncü
maddesinin birinci fıkrasının (k) bendinde, "Tüketim ve taşımacılık kooperatifleri hariç olmak üzere,
ana sözleşmelerinde sermaye üzerinden kazanç dağıtılmaması, yönetim kurulu başkan ve üyelerine
kazanç üzerinden pay verilmemesi, yedek akçelerin ortaklara dağıtılmaması ve sadece ortaklarla iş
görülmesine (Yapı kooperatiflerinin kendilerine ait arsalarını kat karşılığı vererek her bir hisse için
bir iş yeri veya konut elde etmeleri ortak dışı işlem sayılmaz.) ilişkin hükümler bulunup, bu
hükümlere fiilen uyan kooperatifler ile bu kayıt ve şartlara ek olarak kuruluşundan inşaatın bitim
tarihine kadar yönetim ve denetim kurullarında, söz konusu inşaat işlerini kısmen veya tamamen
üstlenen gerçek kişilerle tüzel kişi temsilcilerine veya Kanunun 13 üncü maddesine göre bunlarla
ilişkili olduğu kabul edilen kişilere veya yukarıda sayılanlarla işçi ve işveren ilişkisi içinde
bulunanlara yer vermeyen ve yapı ruhsatı ile arsa tapusu kooperatif tüzel kişiliği adına tescil
edilmiş olan yapı kooperatifleri kurumlar vergisinden muaf tutulmuştur.
Anılan Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde de; kurumların, en az iki tam yıl
süreyle aktiflerinde yer alan taşınmazlar ve iştirak hisseleri ile aynı süreyle sahip oldukları kurucu
senetleri, intifa senetleri ve rüçhan haklarının satışından doğan kazançların fon hesabında tutulan
%75'lik kısmının kurum kazancının tespitinde istisna olarak dikkate alınacağı  hükme bağlanmış
olup  istisna edilen kazançtan beş yıl içinde sermayeye ilave dışında herhangi bir şekilde başka bir
hesaba nakledilen veya işletmeden çekilen ya da dar mükellef kurumlarca ana merkeze aktarılan
kısım için uygulanan istisna dolayısıyla zamanında tahakkuk ettirilmeyen vergilerin ziyaa uğramış
sayılacağı ve aynı süre içinde işletmenin tasfiyesi  halinde de bu hükmün uygulanacağı
belirtilmiştir.
Konu ile ilgili 1 seri no.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliğinin "5.6.2.3.4.1. Kooperatiflerin durumu"
başlıklı bölümünde, istisnadan yararlanmak için gereken diğer şartların yanında istisna edilen
kazancın özel bir fon hesabında tutulması ve hiçbir şekilde ortaklara dağıtılmayarak kooperatif
amaçları  doğrultusunda  kullanılması  şartıyla  yapı  kooperatiflerinin  de  bu  istisnadan
yararlanabilmesinin mümkün olduğu belirtilmiştir.
Buna göre; Kooperatifinizin aktifine 13.12.2006 tarihinde kaydedilen arsanın ihale yoluyla satılması
durumunda, 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (k)bendinde belirtilen "sadece ortaklarla iş görülmesi" şartı ihlal edileceğinden kurumlar  vergisi
mükellefiyetinin tesis edilmesi gerekecektir.
Diğer taraftan; anılan Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde yer alan istisnanın
amacı, kurumların sermaye yapılarının güçlendirilmesi, bağlı değerlerinin ekonomik faaliyetlerinde
daha etkin bir şekilde kullanılmasına imkan sağlamak olup; tasfiyeye giren kooperatifin böyle bir
amacının olamayacağı açık olduğundan tasfiye halinde olan kooperatifin aktifinde kayıtlı arsanın
satışından doğan kazancın bu istisna hükmünden yararlandırılması mümkün değildir.
Katma Değer Vergisi Kanunu Yönünden;
Bilindiği  üzere; 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 1 inci maddesinin birinci fıkrasında,
Türkiye'de yapılan ticari, sınaî, zirai ve serbest meslek faaliyeti çerçevesinde yapılan teslim ve
hizmetlerinin katma değer vergisine tabi olduğu hükme bağlanmıştır.
Anılan Kanunun "Sosyal ve Askeri Amaçlı İstisnalarla Diğer İstisnalar" başlıklı 17 nci maddesinin
dördüncü fıkrasının (r) bendinde, Kurumların aktifinde veya belediyeler ile il özel idarelerinin
mülkiyetinde, en az iki tam yıl süreyle bulunan iştirak hisseleri ile taşınmazların satışı suretiyle
gerçekleşen devir ve teslimler ile bankalara borçlu olanların ve kefillerinin borçlarına karşılık
taşınmaz ve iştirak hisselerinin (müzayede mahallerinde yapılan satışlar dahil) bankalara devir ve
teslimlerinin katma değer vergisinden istisna olduğu,
İstisna  kapsamındaki  kıymetlerin  ticaretini  yapan  kurumların,  bu  amaçla  aktiflerinde
bulundurdukları taşınmaz ve iştirak hisselerinin teslimlerinin istisna kapsamı dışında olduğu,
İstisna kapsamında teslim edilen kıymetlerin iktisabında yüklenilen ve teslimin yapıldığı döneme
kadar indirim yoluyla giderilemeyen katma değer vergisinin, teslimin yapıldığı hesap dönemine
ilişkin gelir veya kurumlar vergisi matrahının tespitinde gider olarak dikkate alınacağı hüküm altına
alınmıştır.
Buna göre, en az iki tam yıl kooperatifinizin aktifinde yer alan arsanın ihale yoluyla satışı sonucu
gerçekleşecek devir ve teslimi, Katma Değer Vergisi Kanununun 17/4-r bendi uyarınca katma değer
vergisinden istisna olacaktır.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
 
 
  Vergi Dairesi Başkanı
 
(*)     Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**)   İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise
bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz
dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi
için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.