Taşınmaz mal alımında kooperatifin tapu harcı istisnası hk.

Özelge: Taşınmaz mal alımında kooperatifin tapu harcı
istisnası hk.
Sayı: 
B.07.1.GİB.4.55.15.01-2010-HARÇ-ÖZE-06-143
Tarih: 
22/07/2010
 
T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
SAMSUN VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
MÜKELLEF HİZMETLERİ GRUP MÜDÜRLÜĞÜ
 
   
Sayı : B.07.1.GİB.4.55.15.01-2010-HARÇ-ÖZE-06-143 22/07/2010
Konu : Taşınmaz mal alımında kooperatifin tapu harcı istisnası.  
 
... Esnaf Odası adına kayıtlı ... Mahallesi ... ada, ... parselde kayıtlı ... ve ... no.lu bağımsız
bölümlerin Kooperatifiniz adına hizmet binası olarak satın alınacağından dolayı tapu harcından
muaf olup olmadığınız hususunda tereddüde düşüldüğü belirtilerek konu hakkında özelge
verilmesinin istenildiği anlaşılmaktadır.
Bilindiği üzere, 492 sayılı Harçlar Kanununun 57 nci maddesinde; "Tapu ve kadastro işlemlerinden
bu kanuna bağlı (4) sayılı tarifede yazılı olanları, tapu ve kadastro harçlarına tabidir." denilmekte, 
aynı Kanuna bağlı (4) sayılı tarifenin 20/a fıkrasında, "Gayrimenkullerin ivaz karşılığında veya
ölünceye kadar bakma akdine dayanarak yahut trampa hükümlerine göre devir ve iktisabında
gayrimenkulün beyan edilen devir ve iktisap bedelinden az olmamak üzere emlak vergisi değeri
üzerinden (Cebri icra ve şuyuun izalesi hallerinde satış bedeli, istimlaklerde takdir edilen bedel
üzerinden) devir eden ve devir alan için ayrı ayrı binde 16,5 oranında harç alınacağı
belirtilmektedir.
Öte yandan, 492 sayılı Kanunun 59 uncu maddesinde ise, harçtan müstesna tutulan işlemler bentler
halinde sayıldıktan sonra, anılan maddenin son fıkra hükmünde, yukarıda yer alan istisnalara ilave
olarak özel kanunlarda yer alan muafiyet ve istisnalara ilişkin hükümlerin de geçerli olduğu, 123
üncü maddesinde; özel kanunlarla harçtan muaf tutulan kişilerle, istisna edilen işlemlerden harç
alınmayacağı, 125 inci maddesinde ise; bu kanunun ilgili kısımlarında mükellefiyet hakkında
konulmuş hükümlerin aksine, özel kanunlarda hüküm bulunduğu takdirde özel kanun hükmünün
uygulanacağı hükme bağlanmıştır.
Diğer taraftan, 1163 sayılı Kooperatifler Kanununun 93 üncü maddesinde kooperatiflerin
muaflıkları belirtilmekle beraber söz konusu maddenin incelenmesinden de görüleceği üzere,
muafiyet; kooperatiflerin defterleriyle ana sözleşmelerinin tasdikine ve açılış tasdiklerinde
sayfalarının mühürlenmesine ve ortakların temlik edecekleri gayrimenkullerle ilgili işlemlere
münhasır olup, bu muafiyetin kooperatiflerin satın alacağı gayrimenkullere uygulanması mümkün
bulunmamaktadır.
Bu itibarla, Kooperatifiniz adına hizmet binası olarak satın alınacak gayrimenkuller ile ilgili olarak
tapuda yapılacak işlemin, 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı (4) sayılı tarifenin I-20/a bendine göre
tapu harcına tabi tutulması gerekir.      
Bilgi edinilmesini rica ederim.
 
 
  Vergi Dairesi Başkanı 
(*)     Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**)   İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise
bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz
dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi
için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.