Üniversiteye bağlı hastanelerde görevli öğretim üyeleri aracılığıyla K.K.T.C.'de verilen bilimsel ve akademik danışmanlık hizmetinin vergilendirilmesi
Özelge: Üniversiteye bağlı hastanelerde görevli öğretim
üyeleri aracılığıyla K.K.T.C.'de verilen bilimsel ve akademik
danışmanlık hizmetinin vergilendirilmesi hk.
Sayı:
B.07.1.GİB.4.06.16.01-125[4-16/16]-26847
Tarih:
18/01/2019
T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
ANKARA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
(Mükellef Hizmetleri Gelir Vergileri Grup Müdürlüğü)
Sayı : 38418978-125[4-16/16]-26847 18.01.2019
Konu : Üniversiteye bağlı hastanelerde
görevli öğretim üyeleri aracılığıyla
K.K.T.C.'de verilen bilimsel ve
akademik danışmanlık hizmetinin
vergilendirilmesi hk.
İlgide kayıtlı özelge talep formunuz ve eki 11.08.2016 evrak kayıt tarihli dilekçede, Üniversiteniz ile
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı arasında imzalanan … tarihli "… Devlet
Hastanesinde Böbrek Nakli Programı Kurulmasına İlişkin Bilimsel ve Akademik İşbirliği
Yapılmasına Dair" protokol kapsamında üniversiteniz akademisyenleri tarafından K.K.T.C. … Devlet
Hastanesinde 'Böbrek Nakli Ameliyatları' konusunda ameliyatlar esnasında uygulamalı eğitim
hizmeti verildiği, donör ya da kadavralardan uygun böbrek temini durumuna bağlı olarak ilgili
hizmetlerin tarihlerinin belirlendiği ve bu tarihlerde akademisyenlerinizin K.K.T.C.'ye giderek
eğitim hizmeti verdiği ve sonrasında geri döndükleri, söz konusu protokol kapsamında verilen
hizmetler karşılığında Kurumunuza yapılan ödemeler üzerinden K.K.T.C. Maliye Bakanlığı
tarafından %5 oranında vergi kesintisi yapılarak kalan tutarın hesabınıza gönderildiği belirtilerek,
anılan hizmet dolayısıyla elde edilen gelirin Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünüzün gelir
kalemleri arasında olması ayrıca İşletme Müdürlüğünüzün kurumlar vergisi mükellefi olmaması da
göz önüne alınarak üniversiteniz akademisyenleri tarafından K.K.T.C. Sağlık Bakanlığına verilen söz
konusu hizmetler karşılığında Kurumunuza yapılan ödemeler üzerinden %5 oranında kesinti
yapılmasının ilgili mevzuatlara uygun olup olmadığı ve söz konusu kesinti tutarının bağlı
bulunduğunuz vergi dairesi müdürlüğüne verilen KDV veya muhtasar beyannameleri üzerinden
mahsup konusu yapılıp yapılamayacağı hususlarında Başkanlığımız görüşünün bildirilesi
istenilmiştir.
KURUMLAR VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde, iktisadi
kamu kuruluşları vergi mükellefiyeti kapsamına alınmış olup aynı Kanunun 2 nci maddesinin
üçüncü fıkrasında da Devlete, il özel idarelerine, belediyelere, diğer kamu idarelerine ve
kuruluşlarına ait veya bağlı olup faaliyetleri devamlı bulunan ve birinci ve ikinci fıkralar dışında
kalan ticari, sınai ve zirai işletmelerin iktisadi kamu kuruluşu olduğu; aynı maddenin altıncı
fıkrasında ise iktisadi kamu kuruluşları ile dernek veya vakıflara ait iktisadi işletmelerin kazanç
amacı gütmemeleri, faaliyetlerinin kanunla verilmiş görevler arasında bulunması, tüzel kişiliklerinin
olmaması, bağımsız muhasebelerinin ve kendilerine ayrılmış sermayelerinin veya iş yerlerinin
bulunmamasının mükellefiyetlerini etkilemeyeceği, mal veya hizmet bedelinin sadece maliyeti
karşılayacak kadar olması, kar edilmemesi veya karın kuruluş amaçlarına tahsis edilmesinin
bunların iktisadi niteliğini değiştirmeyeceği hükme bağlanmıştır.
Anılan Kanunun uygulanmasına ilişkin açıklamalar içeren 1 seri no.lu Kurumlar Vergisi GenelTebliğinin (2.3.1.) bölümünde iktisadi kamu kuruluşlarının ticari, sınai veya zirai bir işletme
oluşturup oluşturmadığı hususunda, Tebliğin (2.4.) bölümünde yapılan açıklamaların dikkate
alınması gerektiği belirtilmiştir.
Söz konusu Tebliğin (2.4.) bölümünde de iktisadi işletmenin belirlenmesinde işletmenin belirgin
özelliklerinin bağlılık, devamlılık ve faaliyetin ticari, sınai veya zirai bir mahiyet arz etmesinin, diğer
bir anlatımla iktisadi işletmenin unsurlarının ticari faaliyetin de temel özelliklerinden olan, bir
organizasyona bağlı olarak piyasa ekonomisi içerisinde bedel karşılığı mal alım-satımı, imalatı ya da
hizmet ifaları gibi faaliyetler olduğu, Kanunun bu gibi halleri tek tek saymak yerine, dernek veya
vakıf tarafından piyasa ekonomisi içerisinde icra edilen tüm iktisadi faaliyetleri kapsamına aldığı,
satılan mal veya hizmete ait bedelin sadece maliyeti karşılayacak kadar olmasının, kar
edilmemesinin, karın kuruluş amaçlarına tahsis edilmesinin bunların iktisadi işletme olma vasfını
değiştirmeyeceği açıklanmıştır. Ayrıca kazanç sağlama amacı olmasa dahi işletmenin konusunun ve
faaliyetinin, her türlü mal ve hizmet satışı ya da bunlara benzer şekillerde olması ve devamlı surette
yapılması durumlarında da dernek veya vakıflara ait iktisadi işletme oluştuğu kabul edilecektir.
Aynı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde, Kamu idare ve kuruluşları
tarafından genel insan ve hayvan sağlığını korumak ve tedavi amacıyla işletilen hastane, klinik,
dispanser, sanatoryum, huzurevi, çocuk bakımevi, hayvan hastanesi ve dispanseri, hayvan
bakımevi, veteriner bakteriyoloji, seroloji, distofajin kuruluşları ve benzeri kuruluşların kurumlar
vergisinden muaf olacağı hükme bağlanmıştır.(6009 sayılı Kanunun 43 üncü maddesiyle
eklenen cümle Yürürlük; 01.08.2010)(Bunlardan sağlık hizmeti sunanların teşhis ve tedaviye
yönelik olarak birbirlerine yapacakları (6225 sayılı Kanunun 7 inci maddesiyle değişen ibare
Yürürlük; 26.04.2011)mal ve hizmet satışları ile Sağlık Bakanlığına bağlı hastane, klinik,
dispanser, sanatoryum gibi kurum ve kuruluşların yapacağı Gelir Vergisi Kanununun 70 inci
maddesinde belirtilen mal ve hakların kiralanması işlemleri(*) bu muafiyeti ortadan kaldırmaz.)
Öte yandan, 2547 sayılı Yüksek Öğretim Kanununun 56 ncı maddesinin (b) fıkrasında,
"Üniversiteler ve yüksek teknoloji enstitüleri, genel bütçeye dahil kamu kurum ve kuruluşlarına
tanınan mali muafiyetler, istisnalar ve diğer mali kolaylıklardan aynen yararlanırlar." hükmü yer
almaktadır.
Diğer taraftan, ilgide kayıtlı özelge talep formunun ekinde yer alan, Üniversiteniz ile Kuzey Kıbrıs
Türk Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı arasında imzalanan 26.03.2015 tarihli "… Devlet Hastanesinde
Böbrek Nakli Programı Kurulmasına İlişkin Bilimsel ve Akademik İşbirliği Yapılmasına Dair
Protokol" ün tetkikinden anılan protokolün üniversiteniz tarafından K.K.T.C. Sağlık Bakanlığına
bağlı … Devlet Hastanesinde 'Böbrek Nakli Programı' kurulması ve yürütülmesine bilimsel ve teknik
destek verilmesine ilişkin esaslarının belirlenmesi amacıyla hazırlandığı, anılan protokol
kapsamında … Devlet Hastanesinde böbrek nakli ameliyatlarının yapılabilmesi için gerekli kalite
standartlarının ve alt yapı hizmetlerinin sağlanması konusunda Üniversiteniz tarafından K.K.T.C.
Sağlık Bakanlığına bilimsel danışmanlık hizmeti ve adı geçen hastanede görev yapan uzman
doktorlara konu ile ilgili eğitim verilmesi konusunda akademik danışmanlık hizmeti verileceği ve
protokol kapsamında görevlendirilen öğretim üyelerinin her türlü masrafının (ulaşım, konaklama
vb.) K.K.T.C. Sağlık Bakanlığına ait olduğu anlaşılmıştır.
Bu hükümlere göre, Üniversitenize bağlı hastanelerde görevli öğretim üyeleri aracılığıyla anılan
protokol kapsamında böbrek nakli ameliyatlarının yapılabilmesi amacıyla K.K.T.C. Sağlık
Bakanlığına bağlı … Devlet Hastanesinde "Böbrek Nakli Ameliyatları" konusunda verilen söz
konusu bilimsel ve akademik danışmanlık hizmeti Kurumlar Vergisi Kanununun 4 üncü maddesinin
birinci fıkrasının (b) bendinde yer alan muafiyet hükmü kapsamında değerlendirilecektir.
Ayrıca, Üniversitenize bağlı hastanelerin 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 4 üncü
maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında Türkiye'de kurumlar vergisinden muaf olması
nedeniyle, Üniversitenize bağlı hastanelerde öğretim üyeleriniz tarafından K.K.T.C.'de verilen söz
konusu serbest meslek faaliyeti kapsamında K.K.T.C. Maliye Bakanlığınca Kurumunuza yapılan
ödemeler üzerinden yapılan vergi kesintilerinin, Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünüz tarafından
herhangi bir vergiden mahsup edilmesi imkânı bulunmamaktadır.Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise
bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz
dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi
için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.