Yurt Dışı Mukimi Firmanın Türkiye Şubesinin Anonim veya Limited Şirkete Dönüşmesi İşleminin Devir Olarak Değerlendirilip Değerlendirilemeyeceği hk.
Yurt Dışı Mukimi Firmanın Türkiye Şubesinin Anonim
veya Limited Şirkete Dönüşmesi İşleminin Devir Olarak
Değerlendirilip Değerlendirilemeyeceği hk.
Kanun Numarası
5520
Kanun
KURUMLAR VERGİSİ KANUNU
Özelge No
E-38418978-125[19-2025/2]-
Özelge Tarihi
27.11.2025
T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
Ankara Defterdarlığı
Gelir Kanunları Gelir Vergileri Grup Müdürlüğü
Sayı :E-38418978-125[19-2025/2]-
Yurt Dışı Mukimi Firmanın Türkiye
Şubesinin Anonim veya Limited
Konu: Şirkete Dönüşmesi İşleminin Devir
Olarak Değerlendirilip
Değerlendirilemeyeceği
27.11.2025
ilgi
İlgide kayıtlı özelge talep formunun incelenmesinden, merkezi İtalya'da bulunan
firmanın Türkiye şubesi olduğunuz ve bağlı olduğunuz ana merkez tarafından
şubenizin tür değişikliği yoluyla anonim veya limited şirkete dönüşmesi yönünde
karar alındığı belirtilerek, söz konusu dönüşüm işleminin Kurumlar Vergisi
Kanununun 19 ve 20 nci maddeleri kapsamında devir olarak değerlendirilip
değerlendirilemeyeceği ve bu işlemin 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 17
inci maddesinin 4 üncü fıkrasının (c) bendinde yer alan istisna hükümlerine tabi
olup olmadığı hususunda görüş talep edildiği anlaşılmaktadır.
I. KURUMLAR VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN:
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 17 nci maddesinde kurumların ticari
faaliyetlerinin tamamen sona erdirilmesine yönelik yapılan işlemler süreci olan
tasfiye hükümlerine yer verilmiş olup, aynı Kanunun 19 ve 20 nci maddelerinde nev'i
değişikliğine ilişkin olarak yapılan düzenlemelerde ise kanuni veya iş merkezi
Türkiye'de bulunan bir kurumun kanuni veya iş merkezi Türkiye'de bulunan kuruma
dönüştürülmesinin, münfesih kurumun tür değişikliği tarihindeki bilanço değerlerinin
bir bütün olarak devri ve aynen bilançosuna geçirilmesi halinde mümkün
olabileceği hüküm altına alınmıştır.
Anılan Kanunun 19 uncu maddesinde;
"(1) Bu Kanunun uygulanmasında aşağıdaki şartlar dahilinde gerçekleşen
birleşmeler devir hükmündedir:
a) Birleşme sonucunda infisah eden kurum ile birleşilen kurumun kanuni veya iş
merkezlerinin Türkiye'de bulunması.
b) Münfesih kurumun devir tarihindeki bilanço değerlerinin, birleşilen kurum
tarafından bir bütün halinde devralınması ve aynen bilançosuna geçirilmesi.
(2) Kurumların yukarıdaki şartlar dahilinde tür değiştirmeleri de devir hükmündedir."
..."hükmüne yer verilmiştir.
Aynı Kanunun 20 nci maddesinde de devirlerde maddede belirtilen şartlara
uyulduğu takdirde münfesih kurumun sadece devir tarihine kadar elde ettiği
kazançların vergilendirileceği, birleşmeden doğan karların ise hesaplanmayacağı ve
vergilendirilmeyeceği hükme bağlanmıştır.
Diğer taraftan, konuya ilişkin olarak 1 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliğinin "19.
Devir, Bölünme ve Hisse Değişimi" başlıklı bölümünün "19.1 Devir" başlıklı alt
bölümünde;
"Kurumlar Vergisi Kanununun 19 uncu maddesinin birinci ve ikinci fıkrası, birleşmenin
özel bir türünü devir olarak tanımlamakta, tam mükellef kurumlar arasında kayıtlı
değerler üzerinden ve kül halinde devralma suretiyle gerçekleştirilen işlemler devir
olarak nitelendirilmektedir.
Buna gõre, aşağıdaki şartlar dahilinde gerçekleşen birleşmeler devir hükmündedir:
-Birleşme sonucunda infisah eden kurum ile birleşilen kurumun kanuni veya
merkezlerinin Türkiye'de bulunması,
iş
-Münfesih kurumun devir tarihindeki bilanço değerlerinin, birleşilen kurum
tarafından bir bütün halinde devralınması ve aynen bilançosuna geçirilmesi.
Devir tarihi, şirket yetkili kurulunun devre ilişkin kararının Ticaret Sicilinde tescil
edildiği tarihtir.
Kurumların yukarıdaki şartlar dahilinde tür değiştirmeleri de devir hükmündedir.
..."açıklamalarına yer verilmiştir.
Bu hüküm ve açıklamalar çerçevesinde, Kurumlar Vergisi Kanununun 19 ve 20 nci
maddeleri kapsamında bir işlemin devir olarak değerlendirilmesi için infisah eden
kurumun kanuni veya iş merkezinin Türkiye'de bulunması şart olup, bağlı olduğunuz
ana merkezin aldığı karar doğrultusunda tür değişikliği yoluyla anonim veya limited
şirkete dönüşmeniz işleminin anılan Kanun hükümleri çerçevesinde devir olarak
değerlendirilmesi mümkün bulunmamaktadır.
II-КАТMA DEĞER VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN:
3065 sayılı KDV Kanununun;
-1/1 inci maddesinde, Türkiye'de yapılan ticari, sınai, zirai faaliyet ve serbest meslek
faaliyeti çerçevesindeki teslim ve hizmetlerin KDV'ye tabi olduğu,
-17/4-c maddesinde, Gelir Vergisi Kanununun 81 inci maddesinde belirtilen işlemler
ile aynı maddenin birinci fıkrasının (2) numaralı bendinde yazılı şartlar dahilinde adi
ortaklıkların sermaye şirketine dönüşmesi işlemleri ve Kurumlar Vergisi Kanununa
göre yapılan devir ve bölünme işlemlerinin (Bu kapsamda vergiden istisna edilen
işlemler bakımından Katma Değer Vergisi Kanununun 30 uncu maddesinin (a)
bendi hükmü uygulanmaz. İşlem sonunda faaliyetini bırakan, bölünen veya infisah
eden mükelleflerce yüklenilen ve indirilemeyen vergiler, faaliyete başlayan veya
devir ve bölünme sonrasında devredilen veya bölünen kurumların varlıklarını
devralan mükellefler tarafından mükerrer indirime yol açmayacak şekilde, Vergi Usul
Kanununda düzenlenen zamanaşımı süreleri ile bağlı olmaksızın yapılacak vergi
incelemesi sonucuna göre indirim konusu yapılır.), KDV'den istisna olduğu,
hüküm altına alınmıştır.
Konuya ilişkin KDV Genel Uygulama Tebliğinin "Gelir Vergisi Kanununun 81 inci
Maddesi Kapsamındaki İşlemler, Adi Ortaklıkların Sermaye Şirketine Dönüşmesi ile
Kurumlar Vergisi Kanununa Göre Yapılan Devir ve Bölünme İşlemleri" başlıklı (II/F4.3.) bölümünde;
"3065 sayılı Kanunun (17/4-c) maddesi ile Gelir Vergisi Kanununun 81 inci
maddesinde belirtilen işlemler ile aynı maddenin birinci fıkrasının (2) numaralı
bendinde yazılı şartlar dahilinde adi ortaklıkların sermaye şirketine dönüşmesi
işlemleri ve Kurumlar Vergisi Kanunu kapsamında yapılan devir ve bölünme
işlemleri vergiden istisna edilmiştir.
Öte yandan, kurumlar vergisi mükelleflerinin devir ve bölünmelerinde KDV
hesaplanmaması için bu devir ve bölünme işlemlerinin Kurumlar Vergisi Kanunu
kapsamında yapılması şarttır. Kurumlar Vergisi Kanunu kapsamında yapılmayan
devir ve bölünme işlemlerinde yeni şirkete düzenlenecek faturada devre konu bütün
mal ve hakların bedeli üzerinden, bedel bilinemiyor bulunamıyor ya da emsaline
göre düşük tespit edilmiş ise 3065 sayılı Kanunun 27 nci maddesi uyarınca Vergi
Usul Kanununa göre belirlenecek emsal bedeli veyahut emsal ücreti üzerinden
genel hükümler çerçevesinde KDV hesaplanır.
Bu kapsamda istisna edilen işlemler bakımından 3065 sayılı Kanunun (30/а)
maddesi hükmü uygulanmayacağı için önceki işletme veya şirketlere ait devreden
KDV tutarları yeni işletme veya şirketler tarafından mükerrer indirime yol açmayacak
şekilde Vergi Usul Kanununda düzenlenen zaman aşımı süreleri ile bağlı olmaksızın
yapılacak vergi incelemesi sonucuna göre indirim konusu yapılır."
açıklamalarına yer verilmiştir.
Buna göre, şubenizin tür değişikliği yoluyla anonim veya limited şirkete dönüşme
işleminin, Kurumlar Vergisi Kanununun 19 ve 20 nci maddeleri kapsamında devir
olarak değerlendirilmesi mümkün olmadığından, bu tür değişikliği işleminin 3065
sayılı KDV Kanununun 17/4-c maddesi gereğince KDV'den istisna tutulması mümkün
bulunmamaktadır.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
İmza