Yurt dışından satın alınan hizmetin vergi kanunları açısından değerlendirilmesi hk.
T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
ANKARA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
(Mükellef Hizmetleri Usul Grup Müdürlüğü)
Sayı :B.07.1.GİB.4.06.18.02-32215/8046-318 01/03/2012
Konu : Yurt dışından satın alınan hizmetin
vergi kanunları açısından
değerlendirilmesi hk.
İlgide kayıtlı dilekçenizde, ... Vergi Dairesi Müdürlüğünün ... vergi numaralı mükellefi olduğunuz, hizmet satın aldığınız
yabancı bir firmanın .../2010 tarihinde tarafınıza düzenlemiş olduğu faturanın uluslararası sözleşmeler kapsamında vergi
kanunları yönünden değerlendirilmesi hususunda Başkanlığımızdan görüş talep edilmiştir.
A-KURUMLAR VERGİSİ YÖNÜNDEN YAPILAN DEĞERLENDİRME:
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasında; Kanunun 1 inci maddesinde sayılı
kurumlardan kanuni ve iş merkezlerinin her ikisi de Türkiye'de bulunmayanların sadece Türkiye'de elde ettikleri
kazançları üzerinden vergilendirileceği hükme bağlanmış, üçüncü fıkrasında ise dar mükellefiyet mevzuuna giren kurum
kazancının hangi kazanç ve iratlardan oluştuğu belirtilmiştir.
Aynı Kanunun 30 uncu maddesinde; dar mükellefiyete tabi kurumların maddede sayılan kazanç ve iratları üzerinden, bu
kazanç ve iratları avanslar da dahil olmak üzere nakden veya hesaben ödeyen veya tahakkuk ettirenler tarafından
kurumlar vergisikesintisi yapılacağı hükme bağlanmış olup, ticari veya zirai kazanca dahil olup olmadığına bakılmaksızın
telif, imtiyaz, ihtira, işletme, ticaret unvanı, marka ve benzeri gayrimaddi hakların satışı, devir ve temliki karşılığında
nakden veya hesaben ödenen veya tahakkuk ettirilen bedeller üzerinden yapılacak tevkifat oranı 2009/14593 sayılı
Bakanlar Kurulu Kararı uyarınca 03/02/2009 tarihinden itibaren %20 olarak belirlenmiştir.
Hükümleri 01.01.1990 - 31.12.2010 tarihleri arasında uygulanan "Türkiye Cumhuriyeti ile Federal Almanya
Cumhuriyeti Arasında Gelir ve Servet Üzerinden Alınan Vergilerde Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması"nın "Gayri
Maddi Hak Bedelleri" başlıklı 12 nci maddesinde;
"1.Bir akit Devlette doğan ve diğer akit Devletin bir mukimine ödenen gayri maddi hak bedelleri, bu diğer Devlette
vergilendirilebilir.
2.Bununla beraber, söz konusu gayri maddi hak bedelleri, elde edildikleri akit Devlette ve O Devletin mevzuatına
göre de vergilendirilebilir; ancak bu şekilde alınacak vergi gayri maddi hak bedelinin gayri safi tutarının %10'unu
aşmayacaktır.
3.Bu maddede kullanılan "gayrimaddi hak bedelleri" terimi, sinema filmleri, radyo-televizyon yayınlarında
kullanılan filmler ve bantlar dahil olmak üzere, edebi, artistik, bilimsel her nevi telif hakkının veya her nevi patentin,
alameti farikanın, desen veya modelin, planın, gizli formül veya üretim yönteminin veya sınai, ticari, bilimsel tecrübeye
dayalı bilgi birikiminin kullanma imtiyazı, kullanma hakkı veya satışı ile sınai, ticari, bilimsel teçhizatın kullanma imtiyazı
veya kullanma hakkı karşılığında ödenen her türlü bedelleri kapsar." hükmüne yer verilmiştir.
Söz konusu dilekçeniz ve eklerinin tetkikinden; Alman firması olan ... 'nin iş makineleri çalışma bedeli adı altında
şirketinize ... € tutarında fatura düzenlediği anlaşılmıştır.
Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde; şirketinizin dar mükellef kurum ... 'den satın aldığı hizmet karşılığında
iş makinesi çalışma bedeli adı altında yapacağı ödemelerin tamamı, Türkiye Cumhuriyeti ile Federal Almanya Cumhuriyeti
Arasında Gelir ve Servet Üzerinden Alınan Vergilerde Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması kapsamında "gayri maddi
hak bedeli" olarak değerlendirilecektir.
Buna göre; şirketiniz tarafından Almanya mukimi ...........'ye ödenecek tutarlar üzerinden % 10 oranında kurumlar
vergisi kesintisi yapılması gerekmektedir.
Anlaşma hükümlerinin iç mevzuata göre değişiklik getirdiği durumlarda, Anlaşma hükümlerinden yararlanabilmek
için söz konusu Almanya şirketinin Almanya'da tam mükellef olduğunun ve tüm dünya kazançları üzerinden bu ülkede
vergilendirildiğinin Almanya yetkili makamlarından alınacak bir belge ile kanıtlanması ve bu belgenin aslı ile noterce veya
Almanya'daki Türk Konsolosluklarınca tasdik edilen Türkçe tercümesinin bir örneğinin vergi sorumlularına veya ilgili vergi
dairesine ibraz edilmesi gerekmektedir. Mukimlik belgesinin ibraz edilememesi halinde ise ilgili Anlaşma hükümleri
yerine iç mevzuat hükümlerimizin uygulanacağı tabiidir.
B-KATMA DEĞER VERGİSİ YÖNÜNDEN YAPILAN DEĞERLENDİRME:
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 1/1 inci maddesinde Türkiye'de ticari, sınai, zirai faaliyet ve serbest
meslek faaliyeti çerçevesinde yapılan teslim ve hizmetlerin katma değer vergisine tabi olacağı hükme bağlanmıştır.
Aynı Kanunun 6/b maddesine göre hizmet ifalarında işlemin (hizmetin) Türkiye'de yapılmış sayılması için, hizmetin
Türkiye'de yapılması veya hizmetten Türkiye'de faydalanılması gerekmektedir.
Yine aynı Kanunun 8 inci maddesinde, mal teslimi ve hizmet ifası hallerinde bu işi yapanların verginin mükellefi olduğu
belirtildikten sonra 9/1 inci maddesinde, mükellefin Türkiye içinde ikametgahının, işyerinin, kanuni merkezi ve iş
merkezinin bulunmaması hallerinde ve gerekli görülen diğer hallerde Maliye Bakanlığı'nın vergi alacağının emniyet altına
alınması amacıyla vergiye tabi işlemlere taraf olanları verginin ödenmesinden sorumlu tutabileceği hüküm altına
alınmıştır.
15 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliği'nin (c) bölümünde ise;
"Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 1'inci maddesine göre işlemler Türkiye'de yapıldıkları takdirde vergiye tabi
tutulabilecektir. Aynı Kanunun 6/b maddesine göre, Türkiye'de yapılan veya faydalanılan hizmetler Türkiye'de ifa edilmiş
sayılacaktır. Yurt dışındaki firmalara yaptırılan hizmetlerden bu kapsama girenlerin vergiye tabi olacağı açıktır. Bu gibi
hizmet ifalarında mükellef esas olarak yurt dışındaki firma olmakla birlikte, firmanın Türkiye'de ikametgahı, işyeri, kanuni
merkezi ve iş merkezi bulunmaması halinde vergi, sözü edilen Kanunun 9'uncu maddesi gereğince hizmetten faydalanan
yurt içindeki muhatap tarafından bağlı bulunulan vergi dairesine sorumlu sıfatıyla beyan edilip ödenecektir."denilmiştir.
Yine 49 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin; "B-Sorumlu Sıfatıyla Ödenen Katma Değer Vergisinin İndirimi"
başlıklı bölümünde;
"Katma Değer Vergisi Kanununun 29 ve 34'üncü maddeleri gereğince, mükellefler yaptıkları vergiye tabi işlemler
üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, faaliyetlerine ilişkin olarak yüklendikleri katma değer vergisini
indirebilmektedirler.
Buna göre, aynı Kanunun 9'uncu maddesi gereğince sorumlu sıfatıyla ödenen katma değer vergisinin, 2 No.lu katma
değer vergisi beyannamelerine dayanılarak indirim konusu yapılması mümkün bulunmaktadır."denilmektedir.
Buna göre, şirketiniz tarafından yurt dışında yerleşik ... ye iş makineleri çalışma bedeli adı altında yapılacak ödemeler
katma değer vergisine tabi olup, bu tutar üzerinden hesaplanan katma değer vergisinin sorumlu sıfatıyla şirketiniz
tarafından 2 No.lu KDV beyannamesi ile beyan edilip ödenmesi gerekmektedir. Bu şekilde beyan edilen verginin aynı
dönem 1 No.lu KDV Beyannamesi ile indirim konusu yapılması da mümkündür.
C-VERGİ USUL KANUNU YÖNÜNDEN YAPILAN DEĞERLENDİRME:
213 sayılı Vergi Usul Kanununun 229 uncu maddesinde; fatura, satılan emtia veya yapılan iş karşılığında müşterinin
borçlandığı meblağı göstermek üzere emtiayı satan veya işi yapan tüccar tarafından müşteriye verilen ticarî vesika olarak
tanımlanmış olup, "Faturanın şekli" başlıklı 230'uncu maddesinde de faturada bulunması gereken bilgilere yer verilmiştir.
Yurt dışındaki kişi veya firmalardan alınan belgelerle ilgili olarak yayımlanan 253 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel
Tebliğinde yurt dışındaki kişi ve firmalardan belge alan mükelleflerin, bu belgeleri defter kayıtlarında gider olarak
göstermeleri sırasında belgelerde yazılı bedelleri, belgenin düzenlendiği günde Merkez Bankasınca belirlenen döviz alış
kuru üzerinden Türk Lirasına çevirerek kayıtlarında gösterecekleri, ancak inceleme sırasında inceleme elemanınca lüzum
görülmesi halinde, mükelleflerin bu belgeleri tercüme ettirmek zorunda oldukları açıklanmıştır.
Bu itibarla göre; yurt dışında yerleşik ... firması tarafından yabancı para birimi ile düzenlenen faturaların defter
kayıtlarınızda gider olarak göstermeleri sırasında bu belgelerde yazılı bedellerin, belgenin düzenlendiği günde Merkez
Bankasınca belirlenen döviz alış kuru üzerinden Türk Lirasına çevirerek kayıtlara alınması gerekmektedir. Ayrıca inceleme
sırasında inceleme elemanınca lüzum görülmesi halinde, bu belgeleri tercüme ettirmek zorunda olacağınız tabiidir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh
edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.