Yurtdışında yerleşik müşteriye yat satışında KDV ve KVK istisnası ile e- arşiv fatura iptali

İlgide kayıtlı özelge talep formunda, deniz ve kıyı sularında yat işletmeciliği faaliyeti ile iştigal
ettiğinizi, 2002 yılında inşa ettiğiniz ve şirketinize ait Türk Uluslararası Gemi Siciline (TUGS) kayıtlı
yatınızı Yunanistan'da yerleşik ... firmasına sattığınızı belirterek, bu satışın KDV ve kurumlar
vergisinden istisna olup olmadığı, eksik düzenlenen e-Arşiv faturanın iptal edilerek yeniden
düzenlenmesinin mümkün olup olmadığı konusunda Başkanlığımız görüşü talep edilmektedir.
KURUMLAR VERGİSİ KANUNU AÇISINDAN:
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 6 ncı maddesinde, kurumlar vergisinin, mükelleflerin bir
hesap dönemi içinde elde ettikleri safi kurum kazancı üzerinden hesaplanacağı ve safi kurum
kazancının tespitinde, Gelir Vergisi Kanununun ticari kazanç hakkındaki hükümlerinin uygulanacağı
hükmüne yer verilmiştir.
193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 38 inci maddesinde ise bilanço esasına göre ticari kazancın,
teşebbüsteki öz sermayenin hesap dönemi sonunda ve başındaki değerleri arasındaki müspet fark

olduğu; bu dönem zarfında sahip veya sahiplerce işletmeye ilave olunan değerlerin bu farktan
indirileceği, işletmeden çekilen değerlerin ise farka ilave olunacağı; ticari kazancın bu suretle tespit
edilmesi sırasında, Vergi Usul Kanununun değerlemeye ait hükümleri ile bu Kanunun 40 ve 41 inci
maddeleri hükümlerine uyulacağı belirtilmiştir.
Diğer taraftan, 4490 sayılı Türk Uluslararası Gemi Sicili Kanununun "Tanımlar" başlıklı 2 nci
maddesinde,
"Bu Kanunda geçen;
a) Gemi: Kabotaj ve/veya kabotaj harici sularda ticari amaçla kullanılan her türlü yük, yolcu ve açık
deniz balıkçı gemileri ile özel maksatlı ve özel yapılı gemileri,
b) Yat: Yat tipinde inşa edilmiş, gezi ve spor amacıyla yararlanılan, taşıyacakları yatçı sayısı
otuzaltıyı geçmeyen, yük ve yolcu gemisi niteliğinde olmayan, turizm şirketi envanterlerinde kayıtlı
ve tonilato belgelerinde "Ticari Yat" olarak belirtilen deniz araçlarını,
...
ifade eder." hükmüne yer verilmiştir.
Aynı Kanunun "Mali hükümler" başlıklı 12 nci maddesinde ise, bu Kanun uyarınca oluşturulan Türk
Uluslararası Gemi Siciline kayıtlı gemilerin ve yatların işletilmesinden ve devrinden elde edilen
kazançların, gelir ve kurumlar vergileriyle fonlardan istisna olduğu hüküm altına alınmıştır.
Ayrıca, konu ile ilgili olarak 1 seri no.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliğinin "5.12.1. Türk
Uluslararası Gemi Siciline Kayıtlı Gemilerin İşletilmesinden ve Devrinden Elde Edilecek Kazançlara
İlişkin İstisna" başlıklı bölümünde,
"5.12.1.1. Yasal düzenleme ve istisnanın kapsamı
...
Bu hükme göre, 4490 sayılı Kanunla oluşturulan Türk Uluslararası Gemi Siciline kayıtlı gemilerin ve
yatların işletilmesinden elde edilen kazançlar, faaliyetin gelir vergisi mükelleflerince (dar
mükellefler dahil) yapılması halinde gelir vergisinden, kurumlar vergisi mükelleflerince (dar
mükellefler dahil) yapılması halinde kurumlar vergisinden; Türk Uluslararası Gemi Siciline kayıtlı
gemilerin devrinden elde edilecek kazançlar da gelir ve kurumlar vergisinden istisna olacaktır.

Bu istisna, gerçek ve tüzel kişilerin Türk Uluslararası Gemi Siciline kayıt ettirdikleri gemilerin ve
yatların işletilmesinden ve devrinden elde ettikleri kazançları ile sınırlıdır. Ancak, Türkiye'de inşa
edilen gemi ve yatlardan anılan Sicile kayıtlı olanların işletilip işletilmediğine bakılmaksızın
devrinden elde edilen kazançlar da istisna kapsamında değerlendirilecektir.
Ayrıca, 18/1/2017 tarihli ve 6770 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu ile Bazı Kanun
ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunla 4490 sayılı Kanunun 12
nci maddesine ikinci fıkrasından sonra gelmek üzere; "Birinci ve ikinci fıkra hükümleri, gemi ve
yatların, Türk Uluslararası Gemi Sicilinden terkin edilerek bir başka sicile kaydedilmek üzere veya
sair suretlerle devri aşamasında da uygulanır. Ancak, bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (c) bendi uyarınca Türk Uluslararası Gemi Siciline kaydedilen gemilerin, bu sicilden
terkin edilerek başka bir sicile kaydedilmek üzere veya sair suretlerle devri halinde, bunların en az
altı ay süreyle Türk Uluslararası Gemi Siciline kayıtlı olarak işletilmiş olması şartı aranır."
hükümlerini içeren üçüncü fıkra eklenmiştir.
Bu kapsamda, Türk Uluslararası Gemi Siciline kayıtlı gemi ve yatların 6770 sayılı Kanunun
yürürlüğe girdiği 27/1/2017 tarihinden itibaren bu sicilden terkin edilerek başka bir sicile
kaydedilmek üzere veya başka suretlerle devrinden doğan kazançlar için de bu istisnadan
yararlanılabilecektir. Öte yandan, yurt dışından ithal edilerek 4490 sayılı Kanunun 4 üncü
maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarınca Türk Uluslararası Gemi Siciline kaydedilen 3.000
DWT'nin (yolcu gemileri ile özel maksatlı, özel yapılı gemilerde ise 300 grostonun) üzerindeki
gemilerin, bu sicilden terkin edilerek başka bir sicile kaydedilmek üzere veya sair suretlerle
devrinden elde edilecek kazançların gelir ve kurumlar vergisinden istisna edilebilmesi için, en az
altı ay süreyle Türk Uluslararası Gemi Siciline kayıtlı olarak işletilmiş olmaları şartı aranacaktır.
Türk Uluslararası Gemi Siciline kayıtlı gemilerin ve yatların otel veya restoran işletmeciliğinde
(yüzer otel veya restoran) kullanılması durumunda bu faaliyet gemi işletmeciliği faaliyeti
kapsamında değerlendirilemeyeceğinden, elde edilen kazançların söz konusu istisnalardan
yararlandırılması mümkün değildir."
açıklamalarına yer verilmiştir.
Bu hüküm ve açıklamalara göre, 2002 yılında inşa ettiğiniz ve ... kayıtlı olan ticari yatınızın (gezinti
gemisi) ... yerleşik ... firmasına satışı nedeniyle elde ettiğiniz kazancın, söz konusu yatın (gezinti
gemisi) 4490 sayılı Kanunda tanımlanan yat veya gemi tanımına girmesi kaydıyla, aynı Kanunun 12
inci maddesi kapsamında kurumlar vergisinden istisna edilmesi mümkün bulunmaktadır.
Diğer taraftan, satış işleminden elde edilen kazançların istisnaya konu olması halinde, bu kazanca
ilişkin giderlerin veya zararların, diğer faaliyetlerinizden doğan kurum kazancından indirilmesi